ct154 - page 126

118
หลากหลายของท้องถิ่ นเข้าไว้ด้วยกัน และช่วยให้คนสามารถปรั บตัวเข้ากั บการเปลี่ ยนแปลงที่เกิดขึ้น
ในภาวะที่ ต้องเผชิญกับสถานการณ์ต่างๆ การเปลี่ ยนแปลงที่จะเกิดขึ้น
3.2.2 การสืบทอดความเป็นชอง : ความเคารพบรรพบุรุ ษ
การพัฒนาของรั ฐที่ผ่านมา ทาให้คนชองต้องปรั บตัวทางวัฒนธรรม ตามโครงสร้างสังคม
ที่เปลี่ยนแปลงไป และแม้ว่ าแผนพัฒนาเศรษฐกิ จและสังคมแห่งชาติ ตั้ งแต่ ฉบับที่ 7-8 จะหันมาให้
ความสาคั ญกับท้องถิ่น ด้ วยการรื้อฟื้นภาษาและวั ฒนธรรมชอง ส่งผลให้ เกิดปฏิ บัติการต่ างๆ เพื่อการ
อนุรั กษ์และส่งเสริมวัฒนธรรมชอง ซึ่งปฏิบัติ การรื้อฟื้ นความเป็นชองเหล่านี้ ได้ รับการสนั บสนุนจาก
สั งคมภายนอก ซึ่งตลอดเวลาที่ ผ่ านมา พบว่ า กระบวนการเหล่านี้ ได้ทาให้เกิดความขั ดแย้งภายใน
ท้องถิ่ น ดังนั้นกระบวนการรื้ อฟื้นความเป็นชอง จึ งไม่สามารถสร้ างสานึกความเป็ นชองให้เกิดได้อย่าง
ถาวร และครอบคลุมคนชองในท้องถิ่นทั้งหมด
ตรงกันข้าม การเซ่นไหว้ผีบรรพบุรุษ แม้ว่ าจะการปรับเปลี่ยนพิธี กรรม ลดทอนพิธี กรรม
แต่ ก็พบว่าคนชองยังให้ความสาคัญและยังมีการสืบทอดกันมาตั้งแต่อดี ตจนถึงปัจจุบัน ซึ่งการเซ่นไหว้ผี
บรรพบุรุ ษเป็นเครื่องมือสร้างความสัมพันธ์ ของคนท้องถิ่น และแม้ว่าโครงสร้างสังคมจะเปลี่ยนแปลงไป
แต่ ระบบความสัมพันธ์ทางเครือญาติที่ถูกผู กมัดด้วย สานึกความเป็นชองว่ าพวกเขามีบรรพบุรุษร่วมกัน
ความเชื่ อนี้ถูกถ่ ายทอดผ่านกระบวนการพิธีกรรมท้องถิ่น ในการแสดงความสัมพันธ์ ระหว่างคนชองกับสิ่ ง
เหนื อธรรมชาติ ซึ่งปิ่ นแก้ว เหลืองอร่ ามศรี (2534) ที่ว่ า ภายใต้อาณาจักรที่สรรพสิ่งดารงชีวิ ตอยู่ มี
ความสั มพันธ์ เกี่ยวข้ องระหว่างกั นและกัน ในธรรมชาติที่แวดล้อมตั วมนุษย์ อั นได้แก่ แผ่ นดิ น แม่น้า
อากาศ มนุษย์ สั ตว์ ต้นไม้ และสิ่ งที่คุ้ มครองทั้งตั วมนุ ษย์ และธรรมชาติ ความสัมพั นธ์ระหว่ างกันที่
ซับซ้ อน เป็นลาดับขั้ นของชุดความสั มพันธ์ ทาให้สิ่ งอันคุ้ มครองธรรมชาติและตัวมนุษย์ อยู่นอกเหนือ
การรั บรู้ ทางประสาทสัมผัสของมนุ ษย์ ซึ่งเป็ นองค์ประกอบที่สาคั ญในการอธิ บายปรากฏการณ์ทาง
ธรรมชาติ และเป็นเงื่อนไขสาคัญที่ทาให้ต้ องปฏิบัติตนต่อธรรมชาติด้วยความเคารพ
สาหรับคนชอง เชื่อว่า พวกเขาคือ ส่ วนหนึ่ งของท้องถิ่ น และเชื่อว่าท้องถิ่ นมีวิ ญญาณ
ศั กดิ์สิทธิ์ คุ้มครองดูแลอยู่ คนชองจึงต้ องปฏิบัติ ตนต่อวิญญาณศักดิ์สิทธิ์ ด้ วยความเคารพ ในฐานะผู้ มี
พระคุ ณ และในฐานะที่สิ่งคุ้ มครองธรรมชาติเป็นสิ่ งศักดิ์ สิทธิ์ ที่มี อานาจและบารมีเหนือกว่ ามนุ ษย์
ดั งนั้นความเคารพ ถือเป็ นหัวใจของระบบความสัมพั นธ์ระหว่างคนชองกั บธรรมชาติ และสิ่งเหนือ
ธรรมชาติ เพราะความเคารพนี้หมายถึ ง การปฏิบัติ ตนด้วยความอ่อนน้อมถ่อมตนต่อธรรมชาติ หรื อ
สิ่ งแวดล้ อมรอบข้ าง หมายถึ ง การทาแต่สิ่ งที่ดี ตามแบบแผนขนบธรมเนี ยมของท้องถิ่น ที่ จะไม่
ก่อให้เกิ ดผลร้ายต่อสิ่ งรอบข้าง และในระบบความสัมพันธ์ของคนชองกับผีบรรพบุรุษ จึงเป็ นสัญลักษณ์
ที่ แสดงออกถึ งการความประนีประนอมระหว่ างกั น เพื่อดารงไว้ ซึ่ งความสั มพั นธ์อั นดีงาม เช่ น
องค์ ประกอบของการเซ่นไหว้ผีบรรพบุรุษในพิ ธีกรรมทาบุญส่งทุ่ง หรื อการแต่งงาน จะต้องทาการบอก