ct154 - page 132

124
3.2.3 ความเคารพบรรพบุรุ ษชอง พบว่า การเซ่นไหว้ผีบรรพบุรุษ มี การสืบทอดมา
ตั้ งแต่อดี ตจนถึงปัจจุบัน ซึ่งเป็ นเครื่องมือสร้างความสัมพันธ์ ของคนท้องถิ่น และจั ดระบบความสัมพันธ์
ทางเครือญาติที่ถูกผูกมั ดด้วยสานึกความเป็ นชองว่าพวกเขามีบรรพบุรุษร่ วมกัน ความเชื่อนี้ถูกถ่ายทอด
ผ่านกระบวนการพิ ธี กรรมท้องถิ่นต่างๆ ในการแสดงความสัมพันธ์ ระหว่างคนชองกับสิ่ งเหนือธรรมชาติ
ซึ่ งคนชองเชื่อว่า ท้องถิ่ นมีวิ ญญาณศั กดิ์สิทธิ์ คุ้มครองดู แลอยู่ จึ งต้องปฏิบัติ ต่ อวิญญาณศักดิ์สิ ทธิ์ ด้วย
ความเคารพ ในฐานะผู้มี พระคุณ ดังนั้นความเคารพ ถือเป็ นหัวใจของระบบความสัมพันธ์ระหว่ างคนชอง
กับธรรมชาติ และสิ่ งเหนือธรรมชาติ เพราะความเคารพ เป็นการปฏิบัติ ตนด้วยความอ่อนน้อมถ่อมตน
ต่ อธรรมชาติ หรือสิ่ งแวดล้อมรอบข้ าง ซึ่งในระบบความสั มพันธ์ของคนชองกั บผีบรรพบุรุ ษจึงเป็นสิ่ ง
สะท้อนความประนีประนอมระหว่างกัน เพื่อดารงไว้ซึ่งความสัมพันธ์อันดีงาม
กล่าวได้ ว่า การแสดงความเคารพผีบรรพบุ รุษ ก็คื อ การแสดงความเคารพซึ่งกั นและกัน
ทั้งธรรมชาติแวดล้อม ผู้ใหญ่กับเด็ ก และผู้คนที่หลากหลายในบ้านคลองพลู ซึ่ งหมายถึงการสืบทอด
สานึกความเป็นคนชองท่ ามกลางพลวัตการเปลี่ยนแปลงที่ เกิดขึ้น ขณะเดียวกัน การเซ่ นไหว้ผีบรรพบุรุษ
ก็เป็ นสิ่งที่แสดงถึงแตกต่ างว่า คนชองแตกต่างจากคนอื่นอย่ างไร ซึ่งเป็ นอัตลั กษณ์ทางชาติ พันธุ์ชองที่
ไม่ได้ ถูกกระตุ้ นจากสังคมภายนอก แต่เป็ นแบบแผนพฤติ กรรมที่คนชองยอมรั บร่ วมกัน โดยมีนัย
ความหมายที่แสดงถึงการมี สานึกร่วมทางวัฒนธรรมชองของคนท้องถิ่น
2. การอภิ ปรายผล
การศึกษาเรื่องการสืบทอดและร่วมสร้ างสานึกทางวั ฒนธรรมการใช้ทรั พยากรท้องถิ่นของกลุ่ม
ชาติ พันธุ์ชอง อาเภอเขาคิชฌกู ฎ จังหวัดจันทบุรี ในครั้งนี้ ผู้วิ จัยได้เดินทางเข้ าสู่สนามวิจัยบ้านคลองพลู
ในฐานะ “ผู้ ฝึกหัดเป็ นนักมานุ ษยวิ ทยา” ที่ศึกษาเรื่องราวของกลุ่มชาติ พันธุ์ชอง โดยมีความเชื่อว่า นัก
มานุษยวิ ทยาต้องเดินทางเข้ าไปศึกษาเรื่องราวชุมชน เพื่อทาความเข้าใจคนอื่น ซึ่งผู้วิจัยเข้าใจเอาเองว่า
หัวใจของนักมานุษยวิทยา คื อ การทาความเข้าใจสังคม โดยมี แนวคิดและทฤษฎีเป็ นถนนนาทางไปสู่
เป้ าหมาย ดังนั้นการเข้ าสู่สนามวิ จัยบ้ านคลองพลู จึ งต้องพกพาแนวคิดต่างๆ เพื่อนาไปวิเคราะห์
ปรากฏการณ์ ที่เกิ ดขึ้น แต่ ปัญหาลาดั บแรกในการเข้าภาคสนาม มิ ได้อยู่ตรงจุ ดที่ว่ าจะวิเคราะห์
ปรากฏการณ์อย่ างไร แต่กลับต้ องหันมามองตั วเองว่า จะดารงอยู่อย่ างไรในบ้านคลองพลู และทาให้คน
ท้องถิ่นไว้ ใจ พร้อมที่จะพูดคุยกับเราอย่ างเป็นกันเอง ในฐานะคนแปลกหน้าที่พวกเขาไว้วางใจ ซึ่ งการ
สร้ างความสัมพันธ์เช่นนี้ เป็นสิ่งที่ยากยิ่ง
การเดินทางเข้ าสนามวิจัย ได้รับความช่วยเหลือจากคนบ้านคลองพลู โดยได้พาเข้าไปอาศัยอยู่
บ้านของเฉิน ผั นผาย และช่วยแนะนาว่า ผู้ วิจั ยคือใคร มาทาอะไรที่ บ้านคลองพลู หลังจากนั้นได้ พัก
อาศั ยอยู่บ้านเฉิน ผันผาย จนเสร็ จสิ้ นการวิจัย ในฐานะ “คนอื่นที่อยู่ ภายในบ้าน” ในการทางาน
ภาคสนามนั้ น ผู้วิจั ยมักจะพบเจอผู้ถู กสัมภาษณ์ ในงานกิจกรรมต่ างๆ ของท้องถิ่น และหลายครั้งก็ได้