ct154 - page 129

121
และการทานาข้ าวก็แนบแน่นอยู่ กับความสัมพันธ์ ในระบบเครือญาติ มีการแบ่งปันแลกเปลี่ยนข้ าวกับ
สิ่ งของอื่นๆ หรือการช่ วยเหลือกั นในรูปแบบของแรงงาน หรือ เรี ยกว่า “การเอาแรง” อย่ างไรก็ ตาม
ถึงแม้ ว่าบริบททางด้านเศรษฐกิจสังคมและวั ฒนธรรม จะส่งผลให้เกิดการเปลี่ยนแปลงในหลายด้ านของ
ชุ มชน ทาให้พื้นที่ชุมชนเต็ มไปด้วยการทาสวนผลไม้และยางพารา แต่ในส่วนที่ เป็นพื้ นที่ลุ่ม ชาวบ้ าน
ยั งคงเก็บไว้ สาหรับการทานาข้ าวเพื่อบริ โภคในครัวเรื อน ซึ่งการจั ดการพื้ นที่ และทรั พยากรของ
ครอบครั วและเครือญาติ สะท้ อนผ่านระบบการปลู กข้าวเพื่อการบริโภค และกระบวนการผลิตข้าวใน
พื้นที่ ราบลุ่มของหมู่บ้าน ยังคงเป็นแหล่ งทรัพยากรที่สาคัญของบ้ านคลองพลู และเป็ นพื้นที่ความสัมพันธ์
ทางระบบเครือญาติ ด้วยการขอแรงในการผลิต การแลกเปลี่ยนสิ่งของ และการช่ วยเหลือกั นในทุกๆด้ าน
โครงสร้างทางสังคมและวั ฒนธรรม พบว่า วิถีชีวิ ตของคนชองบ้านคลองพลูเปลี่ยนจากการ
หาของป่ากลายมาเป็นชาวสวนผลไม้ และสวนยางพารา ขณะเดียวกันคนชองก็หันมาพึ่งพาเทคโนโลยี
ในวิถี การผลิตมากขึ้น คนรุ่นหนุ่ มสาวหันหลั งให้กั บภาคเกษตรกรรม เดินทางเข้ าไปทางานในเมือง
จันทบุรี หรือท้องถิ่นอื่น ส่งผลทาให้ ประเพณีและพิธี กรรมชองต่างๆ มีการปรับเปลี่ยนและลดลงของ
ขั้นตอนพิ ธี กรรม พร้อมๆ กับความหลากหลายของคนภายนอกที่เข้ามาตั้งถิ่นฐานในชุ มชน ดั งนั้น
โครงสร้างทางสังคมที่เชื่ อมโยงผู้คนเข้าหากันระหว่ างเมืองกับท้องถิ่น จึงส่งผลทาให้ วัฒนธรรมชองถูก
ปรับเปลี่ยนแตกต่ างไปจากเดิม เพื่อรับใช้โครงสร้างสังคมรู ปแบบใหม่ที่เกิดขึ้ น
จากวั ตถุประสงค์ การวิจัย ผลการศึ กษาวิจัยพบว่ า การปรับตั วทางวัฒนธรรมในการจัดการ
ทรัพยากรท้ องถิ่นของกลุ่มชาติพันธุ์ชอง ชุมชนบ้านคลองพลู จาแนกออกได้ดังนี้
1. การปรับตัวทางวัฒนธรรมด้านการจัดแสดงวิถีชีวิตและวัฒนธรรม แบ่งออกได้ดังนี้
1.1 การจัดแสดงวัฒนธรรมชองเพื่อเผยแพร่ ความเป็นชอง พบว่า งานฟื้นฟูประเพณีชอง
เป็ นจุดเริ่ มต้ นของกระบวนการสร้างความเป็ นชองขึ้ นที่บ้ านคลองพลู ทาให้ คนคลองพลูรั บรู้ว่ า
วั ฒนธรรมชอง เป็นของแปลก เป็ นที่สนใจของคนภายนอก หลังจากนั้นจึงมีการรับจัดแสดงวั ฒนธรรม
ชองทั้ งภายในและภายนอกท้องถิ่ น ซึ่งถือเป็นรายได้ เสริมให้กั บคนคลองพลู ขณะเดียวกันก็เป็ นการ
เผยแพร่วัฒนธรรมชอง และเป็ นเปิดโอกาสให้ลูกหลานได้สืบทอดมรดกทางวั ฒนธรรมชองอีกด้ วย การ
จัดแสดงวัฒนธรรมชอง ได้แก่ การเซ่นไหว้ผีบรรพบุรุษ การการจัดงานแต่ งงาน การเล่นผี หิ้ง ผีโลง รา
วงชอง และการตีกลองยาว เป็นต้น
1.2 การจั ดแสดงหมู่บ้านชองเพื่ อเผยแพร่ ความเป็นชอง พบว่ า การตั้ งหมู่บ้านชอง เพื่อ
ต้ องการให้นักท่องเที่ ยวได้สัมผั สและเรียนรู้ วิถีชีวิ ตชอง โดยมีการสร้างบ้านเรือนแบบชอง มีการทานา
ข้าว เลี้ ยงควาย ขณะเดียวกันก็มี การปลูกป่ ารอบบริเวณหมู่บ้านชองเพื่อใช้ประโยชน์ในการเก็บหาของ
ป่า เป็ นการทาให้ภาพวิถี ชีวิ ตคนชองในอดีตที่สั มพันธ์กั บป่าชัดเจนยิ่งขึ้นและมองเห็ นได้ อย่ างเป็น
รู ปธรรม ซึ่งการจั ดแสดงหมู่บ้านชองนั้น เป็นการปรับตัวของคนชองตามกระแสการท่ องเที่ยวที่ เกิดขึ้ น
และแม้ ว่าหมู่บ้านชองจะไม่ประสบผลสาเร็ จเรื่องรายได้ให้กับคนคลองพลู เนื่องจากผู้ สนใจส่วนใหญ่จะ