ct154 - page 118

110
เปลี่ ยนแปลงวัฒนธรรมชองต่างๆ ที่ เป็นเครื่องมือในการจัดความสัมพันธ์ ทาให้ วัฒนธรรมและพิธี กรรม
ชองที่ เคยมี มาในอดีตสู ญหาย เนื่ องจากโครงสร้างความสั มพันธ์ สังคมชองเปลี่ยนแปลงไปด้ วยเงื่อนไข
ต่ างๆ ของการพัฒนาจากรัฐ และเมื่ อโครงสร้างความสัมพันธ์ ของกลุ่ มคนเปลี่ยนแปลงไป เนื่ องจาก
ความเปลี่ยนแปลงที่ เกิดขึ้นกับระบบเศรษฐกิจ การเมือง และสังคม ทาให้ วัฒนธรรมชองที่ เป็นเครื่องมือ
ของระบบความสั มพันธ์ก็ต้ องเปลี่ยนแปลงตามไปด้วย เพื่ อตอบสนองโครงสร้างความสั มพันธ์ ที่เกิดขึ้น
ใหม่ ซึ่งพบว่าคนชองที่บ้านคลองพลู มีการปรับเปลี่ยนพิธี กรรมดังนี้
3.1.1 บุญส่ งทุ่ง : การปรับเปลี่ยนความหมายพิธีกรรมชอง
โครงสร้างความสัมพั นธ์ที่เปลี่ยนแปลงไปของบ้านคลองพลู มาจากเงื่อนไขการเข้ามาของ
ผู้คนที่หลากหลายในท้องถิ่น คนภายนอกและรั ฐเข้ามามีบทบาทในพิธีกรรมมากขึ้น เห็ นได้จากพิธี กรร
บุญส่งทุ่งในเขตตาบลพลวง มีการจัดขึ้ นที่บริเวณสนามหญ้าหน้าอาคารอาเภอเขาคิ ชฌกูฎ เจ้ าหน้าที่รัฐมี
บทบาทสาคัญในการจัดพิธี กรรม โดยกาหนดวันที่แน่นอนเอาวันพระขึ้ นสิบห้าค่าเดือนยี่ ของทุกปี เป็ น
วั นจัดทาบุญส่ งทุ่ง ซึ่ง ธรรมสรคุณ (2546: 23-24) กล่าวว่า มีการนิ มนต์พระสงฆ์ไปร่วม นาบู ชาพระ
รัตนตรั ยแล้ว อาราธนารับศี ล พิธี กรรมอาราธนาพระปริต พระสงฆ์เจริ ญพระพุทธมนต์ เสร็จแล้ วก็ถวาย
อาหารบิณฑบาตแด่พระสงฆ์ พระสงฆ์ฉันเช้ าเสร็จก็ให้พรแก่ประชาชนที่ไปร่วมทาบุ ญกรวดน้าแผ่ ส่วน
กุศล ซึ่งการทาบุญส่งทุ่ง ก็คือ การทาบุญอุทิศส่วนกุศลไปให้กับผีบรรพบรรพบุ รุษผีปู่ย่าผีตายายนั่นเอง
ปัจจุ บัน พิธี กรรมบุญส่งทุ่งไม่ได้ กระทาเฉพาะคนชองเท่ านั้น แต่ หากหมายถึงผู้ คนที่
หลากหลายที่เข้ามาอาศัยอยู่ในท้ องถิ่น สามารถร่วมประกอบพิธี กรรมนี้ได้ ภายใต้ความหมายพิธี กรรมที่
ถู กประดิษฐ์ ขึ้นมาใหม่ เพื่ อต้องการอุทิ ศส่วนกุ ศลให้ แก่บรรพบุ รุษของตนเองที่ ล่วงลั บไปแล้ว ซึ่ ง
พิธี กรรมบุญส่ งทุ่ง ถู กนาเสนอในรูปแบบของประเพณีท้องถิ่นที่คนภายนอกสามารถเข้ามาร่วมประกอบ
พิธี กรรมนี้ได้ เพื่ออุ ทิศบุญกุ ศลให้กับบรรพบุ รุษของตนเองไม่ว่าจะเป็ นคนชอง ไทย หรือจีน ตามความ
เชื่ อทางพุทธศาสนา ซึ่งแสดงให้เห็นว่ า บุญส่งทุ่งถูกประดิษฐ์ความหมายใหม่ เพื่ อเป็นเครื่ องยึดเหนี่ยว
ทางสั งคม (Social cohesion)
นอกจากนี้ยังพบว่ า รูปแบบของพิธีกรรมบุ ญส่ งทุ่งก็มี การจัดประกอบพิธี กรรมกันอย่าง
แพร่ หลายในภู มิ ภาคตะวั นออก ทั้งในจั งหวั ดชลบุรี ระยอง จั นทบุรี ตราด และบางแห่งก็ มี การ
ประชาสั มพันธ์เพื่อส่ งเสริมการท่องเที่ ยวของจั งหวัดนั้ นๆ ด้วย ซึ่ งเงื่อนไขที่พบว่ า ผู้ คนในภูมิ ภาค
ตะวันออกมี การจัดพิธี กรรมบุ ญส่งทุ่งกันอย่ างแพร่หลายนั้น ธรรม พั นธุ ศิริ สด อ้างความชอบธรรมว่า
เพราะการทาบุ ญส่งทุ่ง คื อ วัฒนธรรมชอง ที่ ผู้ คนชองกระจัดระจายตั้ งถิ่นฐานอยู่ทั่วจังหวัด จันทบุ รี
ระยอง ตราด (ธรรมพันธุศิริ สด.2541:35) ซึ่งพระธรรมสรคุณ กล่าวสนับสนุนว่า “แม้ว่ าพิธี กรรมทาบุญ
ส่งทุ่งจะแตกต่ างกันในแต่ละท้ องถิ่น แต่ก็มี รากเหง้าที่มาจากแหล่งเดี ยวกัน คือมาจากวัฒนธรรมชอง
นั่นเอง” (ธรรมสรคุณ. 2546 : 35)