bk128 - page 77

67
7. คัดเลื อกสถานการณความขัดแยงในชุมชน
8. นําสถานการณที่ไดคัดเลื อกไปสรางสื่อการเรียนการสอนที่แสดงถึงสถานการณนั้ นๆ
9. เริ่มการถอดรหัส (Decoding) หรือการใหประชาชนพิจารณาสถานการณที่ขั ดแยงและ
แสดงความคิดเห็นวิพากษวิจารณโดยการสนทนาแลกเปลี่ยนความคิดเห็น
10. คณะทํางานศึกษาผลจากการสนทนาเพื่อกําหนดประเด็ น
11. จําแนกเปนประเด็นยอยและเขารหัสอีกครั้ ง
12. เตรียมเอกสารจากการถอดรหัส
13. เสนอรายงานใหกั บประชาชนในชุมชน
สรุปไดวา ขั้นตอนการพั ฒนาโปรแกรมการศึกษานอกระบบโรงเรียนทั้ ง 13 ขั้นตอนนี้มี
เปาหมายเพื่อการพั ฒนาผูเขารวมโปรแกรมใหเกิดการเรี ยนรู ทั้งดานความรู ทัศนคติและการปฏิบัติ
ที่ถูกตองหรือเรี ยกวาการเกิดมโนธรรมสํ านึกที่จะแสดงออกดวยการวิพากษวิจารณ หรือการปฏิบัติ
ในระหวางการเรียนรู หรือหลังจากนั้น
Friere (1970) ไดเสนอการจัดโปรแกรมการศึกษานอกระบบโรงเรียนมีขั ้นตอนดังนี้
ขั้นตอนที่ 1 การเสนอรหัส (Codification) เสนอสถานการณที่ เปนจริงแกผูเรี ยนและควร
เปนสถานการณที่มีลั กษณะขัดแยง (Contradiction) ซึ่ งวิธีการนําเสนออาจทําดวยวาจา รู ปวาด รูป
ถาย เทปอัดเสียงภาพฉายแต ตองหลีกเลี่ ยงการจูงใจใหคลอยตามเพราะเปนวิธีการของผู กดขี่
ขั้นตอนที่ 2 การถอดรหัส (Decoding) เป นการถอดความหมายดวยวิ ธีการสนทนาพาที
แลกเปลี่ยนความคิดเห็นระหวางครูกั บผูเรียนและระหว างผูเรี ยนดวยกัน
ขั้นตอนที่ 3ขั้นการวิพากษวิจารณ ผูเรี ยนตองเริ่มตระหนักและมองเห็นปญหา ใครครวญ
วิพากษ วิจารณ เปนการสรางCritical Consciousness และสิ่งนี้ เองที่จะเปนการปฏิวัติ วัฒนธรรม
เงียบ (Culture of Silence) หัวใจสําคัญของวิธี การสอนคือการใช ความคิดวิพากษวิจารณ และการ
เสวนา (Dialogue) โดยใชภาษางายๆ
เปาหมายการสอนของFriere (1970) คือการใหเกิดจิตสํานึก (Consciousness) ขึ้นในผูเรี ยน
ซึ่งFriereหมายถึงกิจกรรมทางสังคม (SocialActivity) การที่มนุ ษยจะมี ความรูเกี่ยวกับสิ่งใดไดนั้น
ก็ด วยการสื่อความหมายและการสนทนาระหวางมนุ ษยดวยกั น Friereไดแบงจิตสํานึกของมนุ ษย
ออกเปน 4ระดับคือ
1. ระดั บต่ํ าสุ ดของจิ ตสํ านึ ก คื อ จิ ตสํ านึ กที่ ยั งไม เปลี่ ยนแปลง (Intransitive
Consciousness) สภาพของประชาชนที่มีจิตสํานึกเชนนี้ มีมากในประเทศโลกที่สามยากจนดิ้นรน
ระดับพื้นฐานต่ําสุด เชื่ อถือโชคลาง