71
8. แนวคิ
ดการเรี
ยนรู
้
ผู
้
ใหญ่
Knowles (1980) เป็
นผู
้
ที่
ให้
คํ
านิ
ยามของแอนดราโกจี
ว่
า “เป็
นศาสตร์
และศิ
ลปะในการ
ช่
วยให้
ผู
้
ใหญ่
เกิ
ดการเรี
ยนรู
้
” โดยทฤษฎี
แอนดราโกจี
(Andragogy) ซึ
่
งแนวคิ
ดของ Knowles ที่
ได้
รั
บการยอมรั
บและเผยแพร่
อย่
างกว้
างขวาง แนวคิ
ดดั
งกล่
าวมี
ข้
อสมมติ
ฐานเกี่
ยวกั
บการเรี
ยนรู
้
ของผู
้
ใหญ่
จํ
านวน4ประการคื
อ
1. ลั
กษณะความเข้
าใจตนเองหรื
อมี
มโนภาพแห่
งตน (Self Concept) ผู
้
ใหญ่
จะมี
ความคิ
ดว่
าสามารถนํ
าตนเองได้
รู
้
จั
กเหตุ
ผลตั
ดสิ
นใจได้
ด้
วยตนเองดั
งนั
้
นผู
้
ใหญ่
จึ
งต้
องการให้
คน
อื่
นยอมรั
บและปฏิ
บั
ติ
ต่
อตนด้
วยความยกย่
องนั
บถื
อ ให้
โอกาสตั
ดสิ
นใจได้
ด้
วยตนเอง
2. ประสบการณ์
(Experiences) ผู
้
ใหญ่
จะมี
ประสบการณ์
ที่
เกิ
ดขึ
้
นจากการสะสมด้
วย
วิ
ธี
การที่
แตกต่
างกั
นมาตั
้
งแต่
ในอดี
ตและเป็
นสิ่
งที่
มี
คุ
ณค่
าเป็
นแหล่
งทรั
พยากรซึ
่
งมี
ผลต่
อการเรี
ยนรู
้
ของผู
้
ใหญ่
คื
อผู
้
ใหญ่
สามารถแลกเปลี่
ยนความคิ
ดเห็
นหรื
อประสบการณ์
กั
บผู
้
อื่
นซึ
่
งเป็
นการขยาย
โลกทั
ศน์
ของผู
้
ใหญ่
ให้
กว้
างขวางมากยิ่
งขึ
้
นได้
3. ความพร้
อมในการเรี
ยน (Readiness toLearn) ผู
้
ใหญ่
จะมี
ความพร้
อมในการเรี
ยนรู
้
ได้
ดี
ที่
สุ
ด เมื่
อสิ่
งที่
เรี
ยนนั
้
นเป็
นประโยชน์
และมี
ความจํ
าเป็
นที่
จะต้
องรู
้
รวมทั
้
งมี
แรงผลั
กดั
นจาก
ความต้
องการที่
จะต้
องพั
ฒนาตามภารกิ
จซึ
่
งเกี่
ยวข้
องกั
บบทบาททางสั
งคมก็
จะส่
งเสริ
มให้
เกิ
ดความ
พร้
อมในการเรี
ยนรู
้
ได้
ดี
ยิ่
งขึ
้
น
4. แนวโน้
มต่
อการเรี
ยนรู
้
(Orientation toLearning) ผู
้
ใหญ่
จะมี
การเรี
ยนรู
้
โดยอาศั
ย
ปั
ญหาเป็
นศู
นย์
กลางซึ
่
งเป็
นผลมาจากความต้
องการในการเรี
ยนที่
มุ่
งหวั
งจะให้
เกิ
ดการนํ
าไปปฏิ
บั
ติ
ได้
ผลจริ
งในปั
จจุ
บั
นนั
้
น เป็
นการเรี
ยนรู
้
เพื่
อตอบสนองการแก้
ไขปั
ญหาในชี
วิ
ตประจํ
าวั
นดั
งนั
้
น
หลั
กสู
ตรการเรี
ยนการสอนจึ
งควรมุ่
งเน้
นประโยชน์
ที่
จะนํ
าไปใช้
ได้
จริ
ง รวมทั
้
งในการจั
ด
ประสบการณ์
การเรี
ยนรู
้
ของผู
้
ใหญ่
จึ
งควรยึ
ดปั
ญหาและกระบวนการแก้
ปั
ญหาเป็
นหลั
กผู
้
ใหญ่
จะมี
รู
ปแบบการศึ
กษาและการเรี
ยนรู
้
ที่
เกิ
ดขึ
้
นจากความต้
องการและความสนใจของตนเอง มี
การ
วิ
เคราะห์
ประสบการณ์
และสถานการณ์
ที่
เกี่
ยวข้
องกั
บชี
วิ
ตมาใช้
ประกอบการศึ
กษา ตลอดจนเกิ
ด
ความรู
้
สึ
กที่
ต้
องการนํ
าตนเองและเรี
ยนรู
้
เพื่
อสนองตอบความแตกต่
างของภาวะปั
จเจกในตน
สรุ
ปได้
ว่
า การจั
ดการเรี
ยนการสอนให้
แก่
ผู
้
ใหญ่
จะต้
องคํ
านึ
งถึ
งรู
ปแบบวิ
ธี
การเรี
ยนรู
้
ของผู
้
ใหญ่
ที่
มี
คุ
ณลั
กษณะแตกต่
างกั
น ต้
องให้
โอกาสตั
ดสิ
นใจได้
ด้
วยตนเอง ยอมรั
บใน
ประสบการณ์
ของผู
้
ใหญ่
เพราะจะส่
งผลโดยตรงต่
อระดั
บการเรี
ยนรู
้
และพั
ฒนาการส่
วนบุ
คคลให้
มี
ศั
กยภาพในตนเอง โดยผู
้
ใหญ่
จะเรี
ยนรู
้
เมื่
อมี
ความพร้
อมสิ่
งที่
เรี
ยนต้
องมี
คุ
ณค่
าและต้
องการชี
้
นํ
า
ตั
ดสิ
นใจได้
ด้
วยตนเอง มุ
่
งเน้
นประโยชน์
ที่
จะนํ
าไปใช้
ได้
จริ
งซึ
่
งการจั
ดกระบวนการเรี
ยนการสอน
จึ
งต้
องครอบคลุ
มความต้
องการของผู
้
เรี
ยนที่
เป็
นผู
้
ใหญ่