bk129 - page 103

95
“เมื่อฝูงโคว่ายข้ามนํ้ า ถ้าโคจ่าฝูงไปคด โคหมดทั้ งฝูงนั้ นก็ไปคดตามกัน เพราะมี ผู ้ นําที่ไป
คดฉันใด ในหมู่มนุ ษย์ก็ ฉันนั้ นบุคคลผู ้ใดได้สมมุติ ให้เป็ นใหญ่หากบุ คคลผู ้ นั้ นประพฤติไม่ เป็ น
ธรรมหมู่ ประชาชนนอกนั้ นก็ จะประพฤติเสี ยหาย แว่ นแคว้นทั้ งหมดก็จะยากเข็ญหากผู้ปกครอง
เป็ นผู ้ ไร้ ศีลธรรม เมื่อฝูงโคว่ายข้ามนํ้ า ถ้าโคจ่ าฝูงไปตรงโคหมดทั้ งฝูงนั้ นก็ไปตรงตามกันเพราะมี
ผู ้ นําที่ไปตรงฉันใด ในหมู่มนุ ษย์ก็ ฉันนั้ นบุคคลผู ้ ใดได้รับสมมุติ ให้เป็ นใหญ่ หากผู ้ นั้ น ประพฤติ
ชอบธรรมหมู่ ประชาชนนอกนั้ นก็พลอยดําเนิ นตามทั้ งแว่นแคว้นก็จะอยู่เป็ นสุ ขหากผู ้ ปกครอง
ตั้งใจอยู่ใน”
พุทธพจน์นี้ แสดงให้เห็ นความสําคัญของภาวะผู ้ นําที่มีต่ อความอยู่รอดมีสวัสดิภาพ และ
สันติสุ ขของผู ้ ตามหรื อสังคมและประเทศชาติทั้ งหมดโดยเปรียบเสมือนจ่ าโคและฝูงโค
สุ วินสุขสมกิ จ (2524)ได้กล่าวว่ามีคําสอนที่พูดถึงเกี่ยวกับลักษณะของผู ้ นําดังที่ ปรากฏอยู่
ในทุ ติยปาปริ กสูตรว่าผู้ นํา จะต้องประกอบด้วยลักษณะดังนี้ คื อ
1. จักขุมา คื อ เป็ นผู ้ มีวิสัยทัศน์ที่กว้างไกลมองสภาพเหตุ การณ์ออกและจะวางแผนเตรี ยม
รับหรื อรุ กได้อย่างไร
2. วิธุโรคือ เป็ นผู้ชํานาญในงานรู้จักวิธีการไม่บกพร่องในหน้าที่ที่ตนได้รับผิดชอบ
3. นิสสยสัมปันโนคื อ เป็ นผู ้ ที่มีมนุษยสัมพันธ์ดี และได้รั บความเชื่ อถือจากผู ้ อื่ น
ในพระสูตรนี้ แสดงให้เห็ นว่า การเป็ นผู ้ นํานั้นจะต้องเป็ นผู ้ ประกอบด้วยปั ญญา คื อมีหูตา
ไวและกว้างไกลสามารถจําแนกบุ คคล และเหตุการณ์ ออกว่าเป็ นอย่างไร ซึ่ งจะทําให้ผู ้นํ ามี
ประสบการณ์มีความชํานาญในการปกครอง เข้าใจบุ คคลหรื อผู้ ใต้บังคับบัญชาได้เป็ นอย่างดี ซึ่ งจะ
ทําให้มีผู ้ สนับสนุนมากขึ้นแต่ คุณสมบัติทั้ ง 3ประการนี้ มีระดับความสําคัญมากน้อยต่างกันไปตาม
ระดับตําแหน่ งหน้าที่ ขององค์กรหรื อหน่วยงานว่ าเล็กหรื อใหญ่ ขนาดไหนหรื อมี ความสําคัญ
เพียงใดโดยเฉพาะอย่างยิ่งแล้วผู้ ปกครองรั ฐหรื อผู้ นําประเทศแล้วนับว่าเป็ นองค์กรที่ใหญ่ ผู ้ นําหรื อ
ผู ้ บริ หารจึงต้องมีคุ ณสมบัติ ครบถ้วน จึงจะสามารถยึดศรั ทธาของผู ้ ใต้บังคับบัญชาไว้ได้ส่ งผลให้
ลูกน้ องหรื อผู้สนองงานมีความเชื่ อมั่นนั่นย่อมเป็ นสาเหตุ ที่จะนําไปสู ่เป้ าหมายเดียวกันได้อย่างมี
ประสิทธิ ภาพ (วนิดาชูสังข์, 2551)
พระมหาภชล โฆสิ ตเมธี ( 2550) ได้กล่ าวว่าพระธรรมปิ กฏก (ป.อ. ปยุตฺ โต) ได้สรุ ปถึง
ผู ้ นํามีคุณสมบัติอยู่ 2ด้านคือ
1. คุณลักษณะภายในตัวของผู้นํา ได้แก่
1.1รู ้หลักของสัปปุริ สธรรมมีการรู้ หลักเหตุผล
1.2มีสติปั ญญา ไม่ประมาท
1.3ตื่นตัวทันต่อเหตุการณ์