st124 - page 218

203
เมื่ อชาวเลขึ้ นมาสร้างเพิ งพักชั่วคราวริ มทะเล จะสร้างเป็ นกลุ่มใกล้ ๆกั นด้วยเหตุปั จจัย
หลายประการ เช่ นวัฒนธรรมดั้ งเดิมที่ ผู กพันเป็ นญาติพี่ น้องกันหมด เคยล่องเรื อไปด้วยกั นเป็ น
ขบวนพื้นที่ ริมทะเลค่ อนข้างจํากัดและความจําเป็ นในการต้องพึ่ งพาอาศัยกั นในชีวิตประจําวัน
เช่นการพึ่ งพาในการดูแลเรื อ เข็นเรื อวิดนํ้ าเรื อหรื อยามเจ็บไข้ไม่ สบายต่อมาเมื่อเปลี่ยนไปสร้าง
บ้านค่ อนข้างถาวร เลียนแบบบ้านของชาวมุสลิม เป็ นบ้านชั้ นเดี ยวยกพื้ นเตี้ ยๆหลังเล็ กๆ ใช้วัสดุ
ที่หาได้ในท้องถิ่น โครงสร้ างของบ้านทําด้วยไม้กลมฝาบ้านทําด้วยไม้ไผ่ขัดแตะหลังคามุงจาก
มีทางขึ้ นลงทั้ งหน้าบ้านและหลังบ้าน ไม่จําเป็ นต้องมีบานประตูสําหรับเปิ ดปิ ด เนื่ องจากไม่มีการ
สะสมทรัพย์สิ นต่อมา เมื่อไฟฟ้ าและถนนเข้าถึงชุ มชน เตาแก๊สหม้อหุ งข้าวไฟฟ้ า ตู้เย็นโทรทัศน์
เริ่ มเข้ามาเป็ นส่ วนหนึ่ งในชีวิตประจํ าวันบ้านที่อยู่บนเนิ นเปลี่ยนไปก่ ออิ ฐถือปู นหลังคามุงสั งกะสี
หรื อกระเบื้ องมีบานประตูหน้าบ้านและหลังบ้านเพื่อป้ องกันขโมยแต่ยังคงเป็ นบ้านชั้นเดี ยวส่ วน
บ้านที่ ตั้งอยู่บนพื้ นที่ริ มฝั่งทะเลยังคงใช้ไม้หรื อแผ่นกระเบื้ องเรี ยบทําฝาบ้าน เสาบ้านยื่นลงไปใน
ทะเลบริ เวณที่ นํ้ าท่วมถึงพื้นบ้านยกสูงเหนื อนํ้ าระดับเดียวกับถนนหน้าบ้านเหมาะแก่การจอดเรื อ
และเฝ้ าเรื อ
หลังภัยพิ บัติ สึ นามิ เมื่อองค์กรเอกชน เข้ามาสร้างบ้านให้ ใหม่บนเนิ นสู ง ลึกขึ้ นไปจาก
ชายฝั่งทะเลและใช้รู ปแบบบ้านที่ถูกกําหนดมาจากภายนอก ทําให้ อัตลักษณ์ของรู ปแบบบ้านและ
พื้นที่ ตั้งบ้านเรื อนเปลี่ยนไปไม่สัมพันธ์ กับประโยชน์ ใช้สอย
อัตลักษณ์ ด้ านการแสดงพื้นบ้าน วิถีชี วิตชาวเลนอกจากจะผูกพันกับธรรมชาติ และรักอิ สระ
แล้วยังเป็ นกลุ่ มชาติพันธุ ์ที่มีค่ านิ ยมในการแสดงออกด้านการร้ องรําทําเพลงอีกด้วย การแสดง
พื้นบ้านของชาวเลมี ทั้ งอัตลักษณ์ที่ติ ดตัวมาและที่หยิบยืมจากเพื่อนบ้านหลังจากที่เข้ามาตั้งถิ่ นฐาน
บนเกาะลันตาแล้วดังเช่น
เพลงรํามะนา การแสดงพื้ นบ้านซึ่ งเป็ นอัตลักษณ์ที่ชาวเลนําติดตัวเข้ามายังเกาะลันตา
ใช้เล่นในพิ ธีกรรมต่างๆ เช่นพิธีลอยเรือและพิธีแก้บนฯลฯ เครื่ องดนตรี ประกอบด้วยกลองรํามะนา
2-3ใบกลองทน2ใบ ซอหรื อไวโอลิ น1ตัวจะเพิ่ มฉิ่งและฉาบก็ ได้ ส่ วนนักดนตรี แม่เพลงหรื อพ่ อ
เพลงและลู กคู่ ส่ วนใหญ่จะเป็ นชุดเดี ยวกัน ในอดีตแม่เพลงจะเป็ นผู ้ เปิ ดวงด้วยการขับเพลงรํามะนา
7 เพลงที่ถ่ายทอดมาจากบรรพบุรุ ษก่อนเพื่อบอกกล่ าวและเชิญชวนให้มาร่ วมสนุกสนานหลังจากนั้ น
จึงสามารถขับเพลงอื่ นๆรวมทั้ งเพลงที่แต่ งขึ้ นใหม่ ได้ ปั จจุบันชาวเลบ้านหั วแหลมและสังกาอู้ ไม่มี
แม่เพลงแล้วมีแต่พ่อเพลงผู ้ ชาย 2-3 คนสลับกันร้องและเล่นดนตรี ส่ วนนักดนตรี ที่เหลือเล่นดนตรี ไปด้วย
เป็ นลูกคู่ไปด้วย ในงานพิธีลอยเรื อจะมี การเล่นรํามะนาขับเพลงและรํ ารอบเรื อและรอบไม้กันผี 1วง
และมีเวทีรําวงอี ก1วงในอดีตหากถึงช่วงที่ทําพิธีทุกคนจะหยุ ดรําวงวิ่ งมารํารอบเรื อหรื อรอบไม้กันผี