st124 - page 163

148
และไม่กล้าเข้าใกล้คนแปลกหน้าที่ไม่ ใช่พวกชาวเลด้วยกันถ้าต้องการแลกเปลี่ยนสิ่ งของกับชาวเล
จะต้องนําเสื้ อผ้าหรือของใช้จําเป็ นไปวางไว้ แล้วซ่ อนตัวจนกว่าชาวเลจะมาหยิ บไปแล้ววางของที่
ได้จากทะเลไว้แทนที่”
ต่ อมาเริ่ มคุ้นเคยกั นและแลกเปลี่ยนเรี ยนรู้วั ฒนธรรมด้านภาษาจนกระทั่งสามารถจะ
สื่ อสารเข้าใจกันได้ มีการไปมาหาสู่เพื่อแลกเปลี่ ยนสิ่ งของกันจนกระทั่งชุมชนศรี รายาได้กลายเป็ น
ศูนย์กลางแลกเปลี่ ยนสินค้าที่เรี ยกกันว่า“หลาดลันตา” หรื อ“ตลาดลันตา”
ชาวเลบ้านหัวแหลมจะนํากุ้งเสี ยบทางมะพร้าวหอยปู ปลา มาแลกข้าวสารนํ้ าตาล
เกลือกั บคนจีนและแลกผักผลไม้กับมุ สลิมที่ “หลาดลันตา” มุสลิมจากเจ๊ ะหลี คลองจาก
ศาลาด่ าน ก็นําผักผลไม้ป่ า ประเภทลู กแหลลูกหว้า ลูกเลือด กําชํา และลู กธุ (ผลไม้ ป่ า)
มาแลกนํ้ าตาล เกลื อกับคนจี นที่ “หลาดลันตา”แขกที่อยู่ริ มเลหาหอยตีเตบ (หอยนางรมเล็ก)
ไปให้ คนจีนใน “หลาดลันตา” คนจีนจะให้ ข้าวสารนํ้ าตาลกลับมากิ น (อาวรณ์ เสรี รั กษ์.
สัมภาษณ์ : 11มิ ถุนายน2550)
จากบันทึ กของ เอ็ดน่ าบรู เนอร์ บัลค์ลีย์ (สแตนตัน.2550 :316) เมื่อประมาณค.ศ.1947-1950
(พ.ศ.2490-2493)ก็ได้เล่ าถึงการให้สิ่ งของตอบแทนชาวเลหรื อยิปซี ทะเลที่เกาะลันตาว่าหลังจากพาลูก
ชายมาให้สามี นางผ่าตัดดึงเศษปะการังที่ฝังอยู่ในเท้าออกได้แล้วหัวหน้ายิปซี นํ้ ารู ้สึ กตื้นตันใจและ
แสดงความขอบคุณด้วยการมอบเรื อจําลองซึ่ งแกะสลักอย่างสวยงามจากไม้คอร์ก (ไม้ระกํา)ให้ลําหนึ่ ง
ทําจากวัสดุ ชนิดเดี ยวกับที่ใช้ทําเรือของพวกเขานั่นเอง
นอกจากนั้ นการพูดคุยกับกลุ่ มผู ้ สู งอายุชาวเกาะลันตาพบว่ายังจดจําเรื่ องราวที่ ประทับใจ
เกี่ ยวกับมิ ตรภาพที่เกิ ดจากการให้ ของขวัญ การให้ ของตอบแทน การแลกเปลี่ ยนสิ่ งของและ
แรงงานที่แสดงถึงความมีนํ้ าใจการให้ความช่วยเหลือและความเอื้ ออาทรต่อกันดังคําบอกเล่าว่า
“สมัยก่ อนพวกเรามุสลิมปลูกผักทําไร่ บ้างไปทําโป๊ ะกับเถ้าแก่คนจี นบ้างพอเถ้าแก่ทําเตาถ่าน
แขกกับชาวเลรั บจ้างตั ดไม้โกงกางเผาถ่านทําไม้ฟื นบ้อง และทําเปลือกไม้แสมได้ค่ าแรงเป็ น
ข้าวสารนํ้ าตาลนํ้ ามัน และของใช้จากเถ้าแก่ ” (บ่ าวนุ้ย หมัดส้าหรน. สัมภาษณ์ : 5พฤษภาคม
2550)
“ชาวเลจะไม่ขายของให้คนรู ้จักแต่จะนําของมาให้ เช่นสาด(เสื่ อ) เฌอปลาเค็มปลาสดกุ้ง
คนจีนคนมุ สลิมจะให้เสื้ อผ้าของใช้ตอบแทน พวกเราช่วยเหลื อกันทําไร่ ทํานา “ซอ”กัน ชาวเลมา
ช่ วยบ้าง เราไปช่วยชาวเลบ้างผลัดกันทุ กวันนี้ คนเก่าแก่ ยังผูกพันไปมาหาสู่ กันอยู่” (ฉิ้ วหมอยา.
สัมภาษณ์ : 2มีนาคม2550)