st124 - page 154

139
ปฏิสัมพันธ์ด้านแรงงานดังกล่าวสื บทอดไปสู่ ลูกหลานด้ วยการให้ลู กติดตามไปทํางานด้วย
ดังที่ ชาวเลและชาวมุ สลิมกลุ่ มหนึ่ ง เล่าให้ผู ้วิจัยฟั งขณะร่วมวงเสวนาว่ า
“ตอนเด็กๆ เราตามป๊ ะกับมะไปช่ วยคนจีนเก็บข้าวที่แต้เหล็ง (เกาะลันตาน้อย)บ้านเถ้าแก่
เทียนไล้และโต๊ะสาวสี้ ไปกินไปนอนที่นั่นเป็ นเดื อน เก็บข้าวจนเสร็จจึ งกลับบ้าน”(ลิเย็ น ทะเลลึก.
สัมภาษณ์ : 8ตุ ลาคม2553)
ชาวเลอีกคนเสริ มว่า“ตอนเด็กๆ เราก็เคยตามป๊ ะไปหาปลาให้ เถ้าแก่คนจีนบ้างไปถางสวน
บ้างแบกของบ้างวันไหนไม่ มีงานทําไปนั่งที่ ศาลเจ้ารอให้คนจี นเรี ยกไปทํางาน” (เหง็ม ทะเลลึก.
สัมภาษณ์ : 6พฤษภาคม2549).
ชาวมุสลิมก็ เล่าว่า “สมัยก่อนอยู่กันเหมื อนญาติพี่ น้องทั้ งมุสลิมทั้ งจีนชาวเล เจ็บไข้ไม่
สบาย เกิดตายช่วยเหลือกัน” (เมตตา ละงู . สัมภาษณ์ : 5พฤษภาคม2549)
“ตอนเด็กๆป๊ ะพาไปอยู่ไปกินข้าวบ้านคนจี นไปรู้ จักกับคนจีนในหลาด (ตลาด)หลายคน
เป็ นคนรุ่ นเดียวกันสนิทกัน เวลาเดินทางไปคลองพนก็ แวะพักหลบลมแวะกิ นข้าวที่บ้านแต้เหล็ง
เป็ นบ้านคนจี นชื่ อแป๊ ะเที ยนไล้ ดีกับป๊ ะกับมะนับถือกันป๊ ะเคยพาไปนอนที ละหลายคืน” (หมาดเด็น
ลู่เด็นบุ ตร. สัมภาษณ์ : 19ตุ ลาคม2551)
อีกคนเล่ าว่า “ป๊ ะเคยไปทํางานกับพ่อโกฮั่ว พอตัวเองโตขึ้ นก็ตามไปทํางานด้วยเช่ าชื้อ
เรื อทําอวนกุ้ง 3 ชั้ นสมัยก่อนมุ สลิมนับถื อคนจีนยกให้คนจีนเป็ นเถ้าแก่เป็ นผู้นําในการทํางานเขา
ใจดีมาก” (สบา เด่นใจดี. สัมภาษณ์ : 12พฤษภาคม2551)
การปฏิ สั มพันธ์ ทางเศรษฐกิ จของชาวเกาะลันตาซึ่ งมี ลักษณะพึ่ งพาอาศัยกันเช่นนี้
ใกล้เคียงกับแนวคิดของบาร์ ท (Barth. 1969 : 18) ที่กล่าวถึ งความผูกพันระหว่างกลุ่ มชาติพันธุ์
เนื่ องจากแต่ ละกลุ่ มมี ลักษณะทางเศรษฐกิ จ สั งคม การเมืองที่ เสริ มเติมเต็ มซึ่ งกั นและกัน
ความสั มพันธ์เหล่ านี้ ยึดโยงกลุ่มชาติ พันธุ์ ต่างๆ เข้ าด้วยกันทําให้เกิ ดการพึ่ งพาอาศัยและเป็ น
แรงจูงใจทําให้เกิ ดปฏิสั มพันธ์ ต่อเนื่ องยาวนานการพึ่ งพากันนี้ ส่ งผลต่อความเป็ นองค์ รวมของ
สังคมใหญ่ ด้วยบาร์ ท เรี ยกแนวคิ ดนี้ ว่า“การพึ่ งพาอาศัย”หรื อ symbiosisซึ่ งคายส์ (Keyes.1981 :12)
เรี ยกลักษณะเช่ นนี้ ว่าการแบ่งงานกันตามกลุ่มชาติพันธุ์ (ethnic division of labor) เพราะแต่ละกลุ่ม
ก็ ดํารงหน้ าที่ ทางการเมือง-เศรษฐกิ จ-สั งคมที่ต่ างกั น อย่างไรก็ดี คายส์ กล่าวว่ ามีบางกลุ่มที่
สามารถจะเข้าถึงความมั่งคั่งและอํานาจมากกว่ากลุ่ มอื่ นๆซึ่ งลักษณะนี้ ปรากฏในกลุ่ มชาวจี น
บนเกาะลันตา และด้วยแนวคิ ดนี้ เชื่ อมโยงถึงความร่ วมมืออันเนื่องจากการแบ่งงานตามบทบาท
ของแต่ละกลุ่มชาติ พันธุ ์ ซึ่ งใกล้เคียงกับทฤษฎีหน้าที่นิ ยมของเดอร์ไคม์ (Durkheim. 1947 : 39-42)
ที่มองว่ าแรงงานเป็ นปัจจัยสําคัญในการผลิ ตจึงจําเป็ นต้องใช้ภูมิปั ญญาในการบริ หารจัดการการแบ่งงาน