st121 - page 41

33
ที่วัดจีนบนเนิ นแหงรัฐป นังปรากฏเจดีย จีนที่มีลักษณะพิเศษจากรายการเสด็จประพาสต นของ
รัชกาลที่ 5ซึ่งจัดโดยทีวีไทยเสรี ไดอธิบายว า เปนเจดีย จีนผสมพม า เมื่ อครั้งรัชกาลที่ 5 เสด็จปนังได
บริจาคเงินสมทบสรางเจดีย โดยมีขอแมวาตองใหเจดีย มีลั กษณะไทยอยูดวย แตเท าที่ผู วิจัยสังเกตใน
ปจจุ บันแทบไมปรากฏศิลปะไทยบนเจดีย มีแตศิลปอิสลามหรือแบบมัวร อยางไรก็ ตามก็แสดงใหเห็ น
วาการกอสรางเจดียที่มีลักษณะพหุ ลักษณะทางศิลปกรรมที่รวมเอาทั้งศิลปะจีน ไทย พมา อิสลาม ไว
ดวยกันคือการแสดงถึงสมานลักษณทางศิลปกรรมในพื้นที่ศักดิ์สิทธิ์ ใหเห็นวาเปนของคนทุกวัฒนธรรม
อันจําเปนสํ าหรับเมืองที่มีสังคมแบบพหุวัฒนธรรม
4. กุฏิ คื ออาคารที่พักอาศัยของพระสงฆ เดิมเปนเพียงอาคารเล็กๆสรางดวยไมพอที่พระสงฆ
รูปหนึ่งจะลุกนั่ งนอนได ตอมาไดมีขนาดใหญขึ้นเพื่อใหพระสงฆพั กอาศัยไดหลายรูปลักษณะของกุฏิไม
จะเปนไปตามสถาป ตยกรรมของแตละทองถิ่น ธํารงศักดิ์ อายุวัฒนะ (2547: 335) ไดกล าวถึงวัดในรัฐ
ปนังบางแหงวามี กุฏิไมสองชั้นแบบไทยและแบบจีน นอกจากนี้มีศาลาการเปรียญศิลปะแบบไทยผสม
จีน มีหอฉันแบบจีน มีสถูปเจดีย แบบจีนผสมพม า
5 ประติมากรรม: พระพุทธรูป
พระพุทธรูปเปนสัญลักษณแทนพระพุ ทธเจา ไมใชรูปเหมือนของพระพุทธเจ าดังนั้นพระพุ ทธรูป
แตละสกุลชาง แต ละสมั ยจึงมีรูปร างแตกตางกันไปตามคตินิยม อย างไรก็ตามมักมีลั กษณะสําคั ญที่
เรียกว า มหาปุริสลั กษณะอันหมายถึง ลั กษณะของมหาบุรุษ 32ประการ ซึ่งระบุไวในตํานานวา เปน
ลักษณะของพระพุ ทธเจา เชนมีผิ วสีดุจทองคํา มีขนออนระหวางคิ้วที่เรี ยกวาอุ ณาโลมมีศรีษะเปนรูป
อุษณียหรืออุณหิส (คือสวนนูนบนศรีษะที่คลานมุ นมวยผมหรือสวมมงกุฎ) มีคางเหมือนราชสี ห มีความ
นูน 7แหงคือนิ้วมื อนิ้วเทายาวที่ฝ าเทามีลายเปนจักรฯลฯ การสร างพระพุทธยังแสดงอริยาบถต างๆมี
ความหมายเกี่ยวกั บพุทธประวัติตอนที่สํ าคัญๆ เชนแสดงทายืนทานั่ งทากาวเดินทานอนนอกจากนี้มี
การยกพระหัตถหรือวางพระหัตถในท าตาง ๆ พระพุทธรูปประทับยืนมี 2แบบคือแบบยื นตรงและแบบ
ยื นเอียงที่เรียกว า แบบตริภังค พระพุ ทธรูปประทั บนั่งมี 2 แบบ คือแบบหอยพระบาทและขัดสมาธิ
แบบขัดสมาธิยังแยกเป นขัดสมาธิเพชรและสมาธิราบ พระพุทธรูปท ากาวเดินเรียกวา ปางลีลา แสดง
โดยพระบาทซายกาวไปขางหน า สวนส นพระบาทขวายกขึ้นสูงจากพื้น (ศั กดิ์ชั ย สายสิงห 2550: 18-
20) พระพุ ทธรูปไสยาสนทั่วไปมี 2 แบบ คื อแบบปริพพพาน โดยกวพรกบามบรรทมตะแคงขวา พระ
บาทซายซอนพระบาทขวาพระหัตถขวางอขึ้ นหงายวางอยูที่พื้ นขางพระเขนย (หมอน) ปลายพระบาท
เสมอกั นทั้งสองขาง อยางไรก็ ตามพระไสยาสนแบบพมามักวางพระบาทเหลื่อมซอนกัน ซึ่ งเปนตาม
พุทธประวัติที่วา พระองคเสด็จบรรทมลักษณะสี หไสยา ตะแคงเบื้องขวา ตั้งพระบาทเหลื่อมพระบาท
แบบโปรดอสุรินทราหู พระอริ ยาบถตะแคงขวา พระหัตถ ซ ายทาบตามพระวรกายพระหัตถ ขวาตั้งรั บ