147
ความคิ
ดสร้
างสรรค์
ความมี
เหตุ
ผล ความเชื่
อมั
่
น และความกล้
าแสดงออกในตั
วเด็
กทํ
าให้
เด็
ก
นั
กเรี
ยนไม่
กล้
าพู
ดไม่
กล้
าถามหรื
อแสดงความคิ
ดเห็
น เพราะกลั
วว่
าครู
จะไม่
สนใจหรื
อกลั
วว่
าจะทํ
า
ผิ
ดและถู
กลงโทษ
6.2.4การผลิ
ตซํ
้
าทางวั
ฒนธรรม
ชุ
มชนชาวบรู
บ้
านท่
าล้
งและโรงเรี
ยนบ้
านท่
าล้
ง มี
การผลิ
ตซํ
้
าทุ
นทางวั
ฒนธรรม
(Cultural Reproduction ) ของตนเองหรื
อการถ่
ายทอดความรู
้
ภู
มิ
ปั
ญญา โดยผ่
านกิ
จกรรมหรื
อการ
กระทํ
า (Practice) ส่
งผลต่
อโครงสร้
างทางความคิ
ด/วิ
ธี
คิ
ด (Habitus) ของเด็
กชาวบรู
ซึ
่
งทุ
นทาง
วั
ฒนธรรมที่
ชุ
มชนชาวบรู
มี
การผลิ
ตซํ
้
าส่
วนใหญ่
จะมี
ความสั
มพั
นธ์
กั
บวิ
ถี
ชี
วิ
ตการทํ
ามาหากิ
นและ
ความเชื่
อได้
แก่
การทํ
านามี
การผลิ
ตซํ
้
าถ่
ายทอดภู
มิ
ปั
ญญาการทํ
านาโดยในช่
วงฤดู
ทํ
านาพ่
อแม่
ของเด็
ก
จะพาไปช่
วยทํ
านาหลั
งเลิ
กเรี
ยนหรื
อในวั
นหยุ
ดเสาร์
อาทิ
ตย์
ถ้
ามี
เด็
กเล็
กก็
จะพาไปเลี
้
ยงดู
อยู
่
ที่
นาด้
วย
ทํ
าให้
เด็
กได้
เรี
ยนรู
้
การทํ
านาจากการดู
พ่
อแม่
ทํ
า การที่
พ่
อแม่
พาทํ
า และการช่
วยพ่
อแม่
ทํ
า ระหว่
าง
ทางจากบ้
านไปที่
นาจะเป็
นพื
้
นที่
ป่
ามี
ทั
้
งสั
ตว์
ป่
าและอาหารป่
าหลากหลายชนิ
ดตามฤดู
กาลพ่
อแม่
ก็
จะพาเด็
กๆ เก็
บพื
ชผั
กหาอาหารป่
า และล่
าสั
ตว์
เพื่
อเป็
นอาหารด้
วยทํ
าให้
เด็
กชาวบรู
ได้
เรี
ยนรู
้
วิ
ธี
การ
หาอาหารป่
า เช่
น การเก็
บผั
กหวานหาหน่
อไม้
หาเห็
ด การล่
าสั
ตว์
ต่
าง ๆ เช่
นนกหนู
กระรอก
กระแตการจั
บกุ
้
งหอยปู
ปลาในลํ
าห้
วยแหย่
ไข่
มดแดง เป็
นต้
นนอกจากนี
้
ยั
งมี
การผลิ
ตซํ
้
าความเชื่
อ
ของชาวบรู
เกี่
ยวกั
บการทํ
านาการทํ
าพิ
ธี
กรรมไหว้
ผี
ตาแฮกบอกกล่
าวสิ่
งศั
กดิ
์
สิ
ทธิ
์
ที่
ชาวบรู
เชื่
อว่
ามี
ผี
ที่
คอยปกป้
องคุ
้
มครองดู
แลท้
องนา เพื่
อให้
ผี
ช่
วยดู
แลข้
าวและท้
องนาของตนให้
ได้
ผลผลิ
ตดี
ไม่
มี
ปั
ญหาอุ
ปสรรคใดๆมารบกวน
การเพาะปลู
กพื
ชริ
มโขงและการทํ
าประมงมี
วิ
ธี
การผลิ
ตซํ
้
าคล้
ายคลึ
งกั
บการทํ
านา คื
อ
พ่
อแม่
พาเด็
กไปด้
วยทํ
าให้
เด็
กได้
เห็
นซึ
มซั
บและเรี
ยนรู
้
วิ
ธี
การเพาะปลู
กพื
ชและการทํ
าประมง ใน
ระหว่
างที่
ได้
เห็
นและเรี
ยนรู
้
พ่
อแม่
ก็
ให้
ช่
วยทํ
าด้
วยที
ละเล็
กละน้
อย เด็
กก็
ได้
เรี
ยนรู
้
ผ่
านการปฏิ
บั
ติ
สั่
ง
สมประสบการณ์
ความรู
้
จนในที่
สุ
ดก็
สามารถทํ
างานได้
ด้
วยตนเอง ช่
วยพ่
อแม่
ทํ
างานทั
้
งเพาะปลู
ก
และทํ
าประมงหาปลาในแม่
นํ
้
าโขงนอกจากนี
้
ยั
งได้
เรี
ยนรู
้
การจั
บสั
ตว์
เล็
กสั
ตว์
น้
อยบริ
เวณริ
มฝั่
ง
แม่
นํ
้
าโขงเป็
นอาหาร เช่
นวิ
ธี
การขุ
ดดิ
นหาปู
หาจิ
้
งหรี
ด เป็
นต้
น
การจั
กสานและการทอผ้
า เป็
นทุ
นทางวั
ฒนธรรมที่
มี
คุ
ณค่
าและเป็
นภู
มิ
ปั
ญญาที่
มี
การ
ถ่
ายทอดจากบรรพบุ
รุ
ษแต่
ปั
จจุ
บั
นทุ
นทางวั
ฒนธรรมเหล่
านี
้
ไม่
ได้
ผลิ
ตซํ
้
าไปยั
งลู
กหลานอย่
างจริ
งจั
ง
มี
เพี
ยงการจั
กสานและทอผ้
าในกลุ่
มวั
ยกลางคนและผู
้
สู
งอายุ
ทํ
าเพื่
อใช้
ในครั
วเรื
อนและถ้
ามี
เหลื
อก็
นํ
าไปขายหรื
อแลกข้
าว/อาหาร เนื่
องจากเป็
นงานที่
ต้
องใช้
ฝี
มื
อความประณี
ต ใช้
เวลา และความ