ct154 - page 65

57
“ดีแล้ ว จะกินอะไรก็หยิบกินเอง” คณะพวกข้าหลวง ก็หากินเองตามใจชอบ ก่ อนออกจากบ้านจะเอา
ไข่ไก่คลึงที่แขนขา และหัวเข่าของเจ้าของบ้าน จนไปถึ งปลายเท้า และผูกด้ วยสายสิญจ์ไว้ ที่ข้อมือเด็กที่มี
อายุไม่ เกิน 3 ขวบ พร้อมบอกว่ า “ไปละนะ ความเจ็บอย่ าได้ ความไข้ อย่ามี” คณะพวกข้าหลวงจะหาบ
ของที่ได้มาจากบ้านทุกหลัง ซึ่งแต่ ละบ้านจะบริจาคเสบียงอาหาร เช่น ข้ าว ปลา พริก เกลื อ ผัก ฯลฯ
เพื่ อใช้ในการเดินทางกลั บยมโลก ใส่กระบุงไปจนเต็ม โดยคณะพวกข้ าหลวงจะไม่เข้าบ้าน แต่จะนอน
ค้ างในป่าและช่วยกันทาเกวียน หุงหาอาหาร ในคืนนั้ นบริเวณใกล้จุดทาพิธี บุญส่ งทุ่ง และห้ามนาสิ่งของ
เหล่านี้ ไปใช้อย่ างอื่ น จนกว่าพิธี เสร็จเรี ยบร้อย ซึ่งในบ้านคลองพลู นั้นบริเวณที่ ใช้ทาพิธี บุญส่งทุ่ง คือ
บริ เวณก่ อไผ่ ริมคลองกะทอง ซึ่งเป็ นเขตแบ่ งระหว่างตาบลตะเคี ยนทองและคลองพลู ซึ่งก็ พบว่ า
นอกจากคนในแถบคลองพลูจะมาร่วมในพิธี กรรมแล้ว คนในฝั่งตะเคี ยนทองบริเวณใกล้เคียงก็เข้ ามาร่วม
ในพิธีกรรมด้วย
ช่วงเช้าวั นรุ่งขึ้นชาวบ้านจะนาอาหารมาทาบุญบริเวณจุดทาพิธี โดยนิ มนต์พระสงฆ์มาสวด
มนต์ ให้พร จากนั้นคณะพวกข้ าหลวงจะจัดตั้งศาลเพียงตา ตั ดใบไม้ทาเป็ นเกวียนยานพาหนะในการ
เดินทางของยมฑูต ชาวบ้ านจะนาอาหารคาวหวาน และนาบัญชีรายชื่อสมาชิกและทรัพย์ สินต่ างๆใน
ครอบครัวของแต่ละบ้านมาใส่ไว้ ในเกวียน หมอพิ ธีจะกล่าวนา เพื่อขอให้ ท่านยมฑูตนาความทุกข์ความ
ยากทั้งหลายกลับไปด้วย เพื่อให้ทุกคนมีความสุข ความเจริญในปีต่อไป หลังจากนั้นชาวบ้ านจะช่วยกัน
นาข้าวสารสาดไปที่คณะพวกข้าหลวง และยืนยิงปืนประมาณ 4-5 นัด แล้วร้องว่ า “โรคภัยไปเถิด ผีไป
เถิ ด ขอให้ทุกคนเป็นสุข” จากนั้นคณะพวกข้าหลวงจะช่วยกันลากเกวียนลงน้าไป เป็นอันเสร็จพิ ธี (ธรรม
สรคุณ. 2542)
หลังจากประกอบพิ ธีกรรมส่งทุ่ง ก็จะเริ่มต้ นวิถีการผลิ ตในรอบปีใหม่ โดยเริ่มแสดงออกใน
เรื่องการเผาข้ าวหลามแจกจ่ายกันในท้ องถิ่น การเข้าป่ าตัดยอดหวาย เป็นต้ น ซึ่งหลั งจากประกอบ
พิธี กรรมแล้ว ก็ทาให้ชาวบ้านเชื่อว่าคณะยมฑูตจะดู แลคุ้มครองท้ องถิ่นให้ปลอดภัยจากอันตรายต่ างๆ
และช่ วยสอดส่องดูแลพฤติ กรรมลูกหลานไม่ให้ ประพฤติผิดจารีต ขณะเดียวกัน คณะยมฑูตก็จะดูแล
คุ้ มครองและป้องกันอันตรายต่างๆให้กับคนชอง เมื่อต้ องเดินทางเข้ าป่าหรือออกจากบ้าน ซึ่งสะท้อนให้
เห็ นถึงบทบาทสาคัญของพิ ธี กรรมในการสร้างความมั่นคงในการดารงชี วิ ต สรุปบทบาทหน้าที่ ของ
พิธี กรรม ดังนี้
1) เป็นพิธี กรรมที่จัดขึ้ นช่วงหลั งเก็ บเกี่ยวข้ าว และก่อนเริ่มฤดูกาลใหม่ ดั งนั้นพิธี กรรมจึง
เป็นการสร้ างความมั่นใจว่ า ธรรมชาติจะเอื้อประโยชน์ให้แก่คนชองในวิถีการผลิตที่ จะเกิดขึ้นในปี ต่อไป
และเป็นหลักประกันว่าทรัพยากรธรรมชาติที่ใช้ประโยชน์ ในการดารงชีวิตจะยังคงความอุดมสมบูรณ์
2) เป็นพิธี กรรมที่ จัดขึ้น ภายใต้วิ ถีคิ ดว่า โลกมนุษย์ นั้นมียมฑูตเป็นผู้ ดูแล คุ้ มครอง และ
พิ ธีกรรมนี้ จึงเป็นการสร้ างมั่นใจว่า ชี วิตตนเองและครอบครั ว จะได้รั บการคุ้มครองให้ปลอดภั ยจาก
อันตราย หรือป้องกันปัญหาต่างๆ ที่จะเกิดขึ้นในรอบปี