แนวทางการสืบสานวัฒนธรรมตาลที่เมืองเพชรที่เอื้อต่อวิธีชีวิตของชุมชนบ้านลาด - page 53

๔๑
๓. ทฤษฎีว าดวยศั กยภาพของวิวั ฒนาการเชื่ อวาสังคมที่เจริญกาวหน าจะครอบงํ าสังคมที่
เจริญกาวหนานอยกวา และสั งคมที่เจริญกาวหนาน อยกวาจะปรับปรุงสั งคมของตนใหเหมาะสมมาก
ยิ่งขึ้น ในการพั ฒนาชุมชนพึงระมั ดระวังไมใหเกิดการครอบงําทั้งในระดับบุคคล กลุม และชุมชนขึ้น แต
ควรใหการตัดสินใจในเรื่องตาง ๆ แบบประชาธิ ปไตย คือ แสวงหาขอยุ ติที่เหมาะสมที่สุ ดรวมกั น ความ
คิ ดเห็นแตละคนเป นเพียงทางเลือกหนึ่งที่ ตองชวยกันพิจารณาคั ดเลื อกนํามาใช ความสําเร็จของการ
พั ฒนาในชุมชนอื่น ๆ เปนแบบอยางในการดําเนินงานได แตต องปรับปรุงเปลี่ยนแปลงใหเหมาะสมกั บ
ชุมชนของตน ไมใชลอกเลียนแบบมาทั้ งหมดเพราะชุมชนแตละแหงมีศั กยภาพในการพัฒนาแตกตางกัน
๔. ทฤษฎีว าดวยศักยภาพของวิวั ฒนาการเชื่อว าวิวัฒนาการของแต ละสังคมไมจําเป นตอง
เจริญกาวหนาตลอดไป เมื่อวิวัฒนาการถึงขีดสุ ดแลว จะถึ งจุดอิ่ มตัวและเสื่อมถอยลง สังคมที่ ลาหลังจะ
เจริญกาวหนาขึ้นแทนที่เสมอ ในการพั ฒนาชุมชนจึงไมจําเปนที่จะต องนํ าตัวแบบของชุมชนที่ประสบ
ความสํ าเร็จในการพั ฒนาไปใชทั้งหมด แตควรแสวงหาตัวแบบการพัฒนาที่เหมาะสมกั บชุมชนของตน
ทั้งในป จจุบันและอนาคต เพื่อใหเกิดการพัฒนาแบบยั่ งยืนตอไป
ทฤษฎี การแพรกระจายทางวัฒนธรรม
ทฤษฎีการแพรกระจายทางวั ฒนธรรม (The Diffusion Theory of Cultural) เจาของทฤษฎี
คื อ ราลฟ ลิ นตัน (Ralph Linton ค.ศ. ๑๘๙๓-๑๙๕๓) นั กมานุษยวิทยาชาวอเมริกั น ซึ่งทฤษฎีนี้ มี
รายละเอียดดั งนี้
๑.สาระสําคัญของทฤษฎี
ทฤษฎี การแพร กระจายทางวัฒนธรรมเชื่ อวาการเปลี่ ยนแปลงทางสังคมเกิดจากการ
แพร กระจายทางวัฒนธรรม โดยเกิดจากการติดต อสื่อสารกันระหวางสังคมที่ ตางวัฒนธรรมรวมกั นและ
ต างแพรกระจายวัฒนธรรมไปสูกั นและกัน เมื่อเกิดการแพรกระจายวัฒนธรรมขึ้นแลวสังคมที่ เจริญกวา
อาจจะไม รับวัฒนธรรมของสังคมที่ ดอยกวาก็ได การเปลี่ ยนแปลงทางสังคมส วนใหญแล วเกิดจากการ
แพร กระจายของวัฒนธรรมจากภายนอกเขามามากกวาเกิดจากการประดิ ษฐคิดคนใหมขึ้นเองในสั งคม
หรื อถ ามีก็ มักจะเกิดจากการนําสิ่งใหม ๆ จากภายนอกเขามาผสมผสานกั บของที่มี อยู กอนแลวเป น
ของใหม ที่ไมเคยมีมากอนจะเห็นไดจากในสังคมอเมริกันซึ่งมี ศักยภาพในดานการประดิษฐ คิดค นสูง แต
การเปลี่ ยนแปลงทางสังคมเกิ ดขึ้นจากการแพร กระจายถึงรอยละ ๙๐ เกิ ดจากการประดิษฐคิดคนใน
สั งคมเพียงรอยละ๑๐ เทานั้น (สัญญา สัญญาวิวั ฒน. ๒๕๒๖; อางถึงในสนธยา พลศรี. ๒๕๔๕ : ๑๖๕)
การนําทฤษฎีการแพรกระจายทางวั ฒนธรรมไปใชในการพัฒนาชุมชน
ทฤษฎีการแพรกระจายทางวัฒนธรรมสามารถนําไปใชเปนแนวทางในการพัฒนาชุ มชนไดดังนี้
๑. ทฤษฎีการแพรกระจายทางวัฒนธรรมพบวา การเปลี่ยนแปลงทางสังคมและวัฒนธรรมเกิด
จากสาเหตุ สํ าคัญ คือ การแพร กระจายทางวัฒนธรรมจากภายนอกสั งคม ถาหากจะนํ ามาใช เปน
แนวทางในการพั ฒนาชุมชน ก็คือ การขยายผลของชุ มชนที่ประสบความสําเร็จโดยใชชุ มชนที่ประสบ