แนวทางการสืบสานวัฒนธรรมตาลที่เมืองเพชรที่เอื้อต่อวิธีชีวิตของชุมชนบ้านลาด - page 58

๔๖
๕. ทฤษฎีการแพรกระจายนวัตกรรมเชื่อวาระบบการสื่อสารเป นปจจัยสํ าคัญในการยอมรับ
นวัตกรรม เพราะทํ าใหคนในสังคมมีความรู ความเข าใจตระหนักถึงความสําคัญและยอมรั บไปใชในการ
ดํ าเนินงานพัฒนาชุ มชนจึงควรจัดระบบการสื่อสารกั บบุคคล การสื่ อสารในกลุมองคกรและชุมชนใหมี
ประสิ ทธิภาพ เพราะนอกจากช วยใหบุคคลและกลุ มเปาหมาย มีความรู ความเขาใจในกิจกรรมการ
พั ฒนาชุมชนแลว ยังเปนชองทางในการระดมประชาชนเขารวมในการพัฒนาชุ มชนตามหลักการพัฒนา
ชุมชนได อีกดวย
๖. ทฤษฎีการแพรกระจายนวัตกรรม พบวา ตัวของนวัตกรรมที่เผยแพรและเป นที่ยอมรับนั้น
ต องมีความเหมาะสมกับผูรับนวัตกรรม คือ มีประโยชน มากกวาสิ่ งที่ใชอยูเดิม สอดคลองกับวั ฒนธรรม
ในสังคม ไมมี ความสลับซั บซอน สามารถทดลองหรือสาธิตใหเห็นได มองเห็นและเขาใจได งาย ในการ
ดํ าเนินงานพัฒนาชุ มชนจึงควรเลือกวิธีการใหเหมาะสมเชนเดียวกัน จึงจะประสบความสําเร็จ
๗. ทฤษฎีการแพรกระจายนวัตกรรม พบวา กระบวนการรับนวั ตกรรมนั้ น ตองใชเวลาเพื่อให
บุ คคลปรับตัวและยอมรั บในการดําเนินงานพัฒนาชุ มชน ซึ่งเปนการเพิ่ มพูนความรูความสามารถให
บุคคลมี คุณภาพ มีคุ ณธรรม และมีความสุข จึงต องใชเวลาเชนเดียวกั น ไมควรเรงรั ดหรือข ามขั้นตอน
เพื่ อใหเสร็จสิ้นโดยเร็ ว แตต องใชความละเอียดออน ความรอบคอบอยางเปนขั้ นเปนตอน จึ งจะบรรลุ
เป าหมายอยางแทจริ ง
อาจกลาวโดยสรุ ปไดวา ทฤษฎีการเปลี่ยนแปลงทางสังคมและวัฒนธรรมมี หลายทฤษฎี
ทฤษฎีเหล านี้มีเนื้ อหาสาระทั้งที่ เปนไปในทํ านองเดียวกั นและแตกตางกั นออกไป ทําให สามารถที่จะ
เลือกนําไปใชในการพัฒนาชุ มชนไดหลายแนวทาง กลาวคือ ทฤษฎี วิวัฒนาการทางสั งคมอธิบายวาเปน
การเปลี่ ยนแปลงจากโครงสรางสั งคมและวัฒนธรรมแบบง าย ๆ ไปเปนโครงสร างที่หลากหลาย
สลั บซับซอนมากขึ้ น ทฤษฎีความล าหลั งทางวัฒนธรรมกล าวถึงการรับวั ฒนธรรมวัตถุ ไดเร็ วกวา
วั ฒนธรรมที่ไม ใชวัตถุ ทําใหเกิดชองวางหรือป ญหาขึ้นทฤษฎีความกาวหนาทางวัฒนธรรมเชื่อวาปจจั ย
สํ าคัญที่ทําให เกิ ดการเปลี่ยนแปลง คือ ปริมาณการนําพลั งงานมาใช ในสังคมกับประสิทธิภาพของ
เทคโนโลยี ที่นํามาใช ทฤษฎีการขึ้นและลงของสังคม ไดเสนอทิศทางของการเปลี่ยนแปลงทางสังคมและ
วั ฒนธรรมวามีทั้งที่เจริญกาวหนา และเสื่อมถอยลงจนสิ้นสุดไปเหมือนกับวงจรของสิ่งมีชีวิตหรื อมนุษย
เองที่ มีการเกิด การเจริญเติบโตตามวัย และสิ้นอายุขัยในที่สุ ด ทฤษฎีวาด วยศักยภาพของวิ วัฒนาการมี
ความเชื่ อในทํานองเดียวกันวาสังคมและวัฒนธรรม เมื่อเจริญกาวหนาจนกระทั่ งถึงจุ ดสูงสุ ดแลว ก็ จะ
เสื่อมถอยลง สังคมที่ดอยกวาจะเจริ ญกาวหนาแทนที่ ทฤษฎีการแพรกระจายทางวัฒนธรรมเชื่อวาการ
เปลี่ ยนแปลงทางวัฒนธรรมเปนผลของการแพรกระจายวัฒนธรรมจากภายนอกมากกวาการประดิษฐ
คิ ดค นในสังคมเอง ทฤษฎี การแพรกระจายนวั ตกรรมทํ าให ทราบถึงกระบวนการเผยแพร และ
กระบวนการรั บนวัตกรรมหรือวัฒนธรรมใหม ซึ่ งมีปจจั ยที่เกี่ ยวของ คือ บุคคลที่จะรับระบบสังคม
ระบบการสื่ อสาร ตัวของนวั ตกรรมเอง ระยะเวลาและกระบวนการตัดสินใจ ทฤษฎี เกี่ยวกั บการ