แนวทางการสืบสานวัฒนธรรมตาลที่เมืองเพชรที่เอื้อต่อวิธีชีวิตของชุมชนบ้านลาด - page 59

๔๗
เปลี่ ยนแปลงทางสังคมและวัฒนธรรมเหลานี้ต างลวนมีประโยชน ต อการพัฒนาชุ มชนทั้งสิ้ น เพราะ
สามารถนํ าไปใชเปนแนวทางในการวางแผน โครงการ และดํ าเนินงานพั ฒนาชุมชนได ทํ าใหการ
ดํ าเนินงานพัฒนาชุ มชนมีประสิ ทธิภาพและประสิทธิผลมากขึ้น
แนวคิดประวั ติศาสตรทองถิ่น
ประวั ติศาสตรทองถิ่น (Local History) เปนแนวคิดที่ใหความสําคัญกับเหตุการณหรือเรื่องราว
ของทองถิ่น เป นเรื่องราวเกี่ยวกับวิถีชีวิ ต การประกอบอาชีพ สภาพแวดลอม สังคมและวัฒนธรรมของ
ชุมชน ให ความสําคัญกับหลักฐานประเภทตาง ๆ ในท องถิ่นไมว าจะเปนตํานานนิทาน เพลงพื้ นบาน
การละเลนประเพณี พิ ธีกรรม ความเชื่อ โดยเฉพาะอยางยิ่งการสัมภาษณพูดคุยกั บสมาชิกผู อาวุโสและ
ทรงความรู ของชุมชน
ทฤษฎีมานุ ษยวิทยานิเวศ
ทฤษฎี มานุษยวิ ทยานิเวศ (Ecological Anthropology) เป นทฤษฎี ที่เสนอแนวทางการ
พิ จารณาความสัมพันธระหวางมนุษย สิ่งแวดลอม และวัฒนธรรม ว าตางก็มี แนวโนมที่ จะปรับตัวเข าหา
กั นอยูตลอดเวลา ซึ่งแตละแนวทางใหน้ําหนักกั บตัวแปรทั้งสามนี้ ตางกันออกไป ดังนี้
๑.แนวทางวั ฒนธรรมนิเวศ (Cultural Ecology) ให ความสํ าคัญกั บการวิเคราะห แกน
วั ฒนธรรม (Culture Core) อั นเปนผลมาจากการที่ สั งคมปรั บตัวให เข ากับสภาพแวดล อมที่
เปลี่ยนแปลงอยู ตลอดเวลา กลาวอีกนั ยหนึ่ ง แนวทางวัฒนธรรมนิ เวศเน นว าสภาพแวดลอมตาม
ธรรมชาติรวมทั้งลักษณะและแบบแผนการใชทรัพยากรมีส วนกําหนดการจั ดระเบียบองค กรทางสังคม
รู ปแบบครอบครัว คานิยม พิธี กรรม ความเชื่อ ตลอดจนเทคโนโลยีอย างสําคัญ
๒. แนวทางชาติ พันธุนิ เวศ (Ethnoecology) เน นการทํ าความเขาใจระบบคิ ดเกี่ ยวกับ
สิ่ งแวดลอมในแตละวัฒนธรรมในฐานะที่เป นตัวกําหนดความสัมพันธระหวางมนุษยกั บสิ่งแวดลอม
๓. แนวทางยุทธวิธีการปรับตั ว (Adaptive Strategy) ใหความสํ าคัญกั บกระบวนการคิดและ
ตั ดสินใจเลือกใช ทรัพยากรของปจเจกบุคคลที่แตกตางหลากหลายภายในกรอบวัฒนธรรม โดยพิจารณา
ว าตัวแปรใดจะถูกตั ดสินใจเลื อกดวยเหตุผลใด และสอดคลองกั บหลักคิดทางวัฒนธรรมหรือไม อย างไร
แนวคิ ดการวิเคราะหวาทกรรมและแนวคิ ดเรื่องเลา
แนวคิ ดวิเคราะหวาทกรรม (Discourse Analysis) และแนวคิดเรื่ องเลา (Narrative) โดยการ
วิ เคราะหวาทกรรม หมายถึ ง การพยายามศึกษาและสื บคนกระบวนการ ขั้นตอน ลําดับเหตุการณ และ
รายละเอียดปลี กยอยต าง ๆ ในการสรางเอกลักษณและความหมายใหกั บสรรพสิ่ งในรูปของวาทกรรม
และภาคปฏิบัติการของวาทกรรมว าดวยเรื่องนั้น ๆ วามีความเป นมาอยางไร มี การตอสูเพื่อช วงชิงการ