แนวทางการสืบสานวัฒนธรรมตาลที่เมืองเพชรที่เอื้อต่อวิธีชีวิตของชุมชนบ้านลาด - page 60

๔๘
นําในการกํ าหนดกฎเกณฑวาด วยเรื่องนั้น ๆ อย างไร เกี่ยวข องสัมพันธกั บบุคคล สถาบัน สถานที่ และ
เหตุ การณอะไร นอกจากนี้ กระบวนการดังกลาวส งผลกระทบอะไร และวาทกรรมนั้น ๆ ได “เก็บกด
หรื อปดกั้น” สิ่ งใดบาง (ไชยรัตน เจริ ญสินโอฬาร. ๒๕๔๒ : ๑๐-๑๑) ขณะที่แนวคิดเรื่ องเล ามี ๒ นัย
นัยแรกมีความหมายในทํานองที่ตองการชี้ใหเห็น “วิกฤตของภาพแทน” ขณะเดียวกั นก็ทาทายสถานะ
และการอวดอ างความจริงของ “อภินิยายที่สูญเสี ยความนาเชื่อถื อไปแลว” โดยการเสนอ “เรื่องเล า
นอย ๆ” (Little Narrative) ขึ้ นมาแทนที่ นัยนี้เป นทัศนะของนักคิดสกุลหลังยุ คสมัยใหม สวนอีกนั ย
หมายถึ งปริมณฑลอันสลับซับซ อนของความหมาย (Munby. ๑๙๙๓ : ๑๐๖-๑๐๗)
การวิจัยเชิ งปฏิบัติ การแบบมีสวนรวม
การวิจัยเชิ งปฏิบัติการแบบมีส วนรวม มีหลั กการสําคัญ๕ประการ คือ ๑) ให ความสําคัญและ
เคารพต อภูมิความรูของชาวบาน โดยยอมรั บวาความรู พื้ นบาน ตลอดจนระบบการสรางความรู และ
กํ าเนิดความรูในวิธี อื่นที่แตกต างไปจากของนักวิชาการ ๒) ปรับปรุงความสามารถและศักยภาพของ
ชาวบ านดวยการสงเสริม ยกระดั บและพัฒนาความเชื่อมั่นในตั วเองของเขา ใหสามารถวิเคราะหและ
สั งเคราะหสถานการณปญหาของเขาเอง ๓) ใหความรู ที่เหมาะสมกับชาวบ านและคนยากจน โดยให
สามารถได รับความรูที่เกิดขึ้นในระบบสังคมของเขา และสามารถที่จะทํ าความเขาใจ แปลความหมาย
ตลอดจนนําไปใชได อยางเหมาะสม ๔) สนในปริ ทัศน ของชาวบาน โดยการวิ จัยเชิงปฏิบัติ การอยางมี
ส วนรวมจะชวยเปดเผยใหเห็นคําถามที่ตรงกับปญหาของชาวบานและ๕) ปลดปลอยความคิดการวิจัย
เชิ งปฏิบัติการแบบมีส วนรวมจะชวยให ชาวบานและคนยากจนสามารถใชความคิดเห็นของตนอยางเสรี
ทั้งนี้ การวิจัยครั้งนี้จะอาศัยแนวคิ ดประวัติ ศาสตรทองถิ่นในการกําหนดประเด็นในการศึกษา
โดยเฉพาะอยางยิ่ง คือ วิธี การศึกษาและหลั กฐานที่ใช ในการศึกษา งานวิ จัยนี้อาศัยการสัมภาษณผู ให
ขอมูลหลั ก การสัมภาษณพูดคุ ยอยางไมเปนทางการ การสังเกตการณแบบมี สวนรวม ซึ่ งเปนจารี ตหรือ
ประเพณี ทางมานุษยวิทยา รวมทั้งการประชุมกลุมในหัวขอต าง ๆ เปนวิธี การศึกษาหลั กควบคูไปกับการ
ใช หลักฐานประเภทเอกสารชั้ นตน ซึ่ งเปนจารี ตหรื อประเพณี ของประวัติ ศาสตรทั่วไป จากนั้ นจึ ง
เชื่ อมโยงข อมู ลที่ได เขากั บบริบททางเศรษฐกิ จ การเมื อง สั งคม วั ฒนธรรมและนิ เวศวิ ทยาใน
ระดั บประเทศและภูมิภาคในแตละชวงเวลา ซึ่งขอมูลส วนใหญอยูในรูปเอกสาร สวนทฤษฎีเกี่ยวกับการ
เปลี่ ยนแปลงทางสังคมและวั ฒนธรรม และทฤษฎีมานุษยวิทยานิ เวศ งานวิจัยนี้อาศั ยเปนแนวทางใน
การตี ความและจั ดระเบี ยบความสัมพั นธของขอมู ลชุ ดตาง ๆ โดยเฉพาะอย างยิ่ งคือในส วนของ
กระบวนการปรับตั วของทองถิ่นชุมชนชาวบานลาดตอเงื่อนไขทางนิเวศวิทยา เศรษฐกิจ และการเมื อง
ในแต ละชวงเวลา ซึ่งสงผลใหสภาพสังคม วัฒนธรรม เศรษฐกิจ และการเมืองของย านบานลาด มี
ความจําเพาะโดยเปรี ยบเทียบ ขณะที่แนวคิ ดการวิเคราะหวาทกรรมและแนวคิดเรื่องเลา งานวิจัยอาศัย