nt138 - page 23

14
สั บปะรดนํ้าหนึ่ง
สับปะรดหรื อภาษาถิ่นล้านนาเรี ยกว่า “มะขนัด” หรื อ “บ่าขะนัด” จัดเป็ นพืชเศรษฐกิจที่
สําคัญอี กตัวหนึ่ งของจังหวัดเชี ยงรายและเป็ นพืชที่สร้ างชื่อเสี ยงให้จังหวัดมายาวนานจนเป็ นที่ รู้จัก
กันอย่ างกว้างขวางทั้งในระดับจังหวัดและระดับประเทศโดยมี แหล่งผลิตที่สําคัญคือตําบลนางแล
อําเภอเมืองจังหวัดเชียงรายสับปะรดที่สร้ างชื่อให้จังหวัดเชี ยงรายมี 2พันธุ ์ ได้แก่
สั บปะรดนางแล หรื อ สั บปะรดพันธุ์ นํ ้าผึ้ง กลุ่มสายพันธุ ์ยาเคน เป็ นพันธุ ์ย่อยของพันธุ ์
ปัตตาเวีย เพราะมีลักษณะต้น ใบและดอกคล้ายกัน
สับปะรดนางแลมีประวัติความเป็ นมายาวนาน เนื่ องจากมีชาวจี นคนหนึ่ งซึ่ งรู ้จักกันดีใน
นาม “เจ๊กเข่ ง” เป็ นชาวจีนกวางตุ ้ งมี ภรรยาเป็ นชาวเชียงราย เจ๊กเข่ งได้เข้ามาตั้ งรกรากอยู่บริ เวณรก
ร้างว่ างเปล่าเรียกกันว่ า “บ้านโก๋นแต๋ น”ปั จจุบันอยู่ในบริ เวณบ้านนางแล เพราะแถบนั้นมีแตนทํารัง
อยู่มากมายชาวบ้านซึ่ งอาศัยแถบนั้ นส่ วนใหญ่ทําไร่อ้อยปลูกข้าวไร่ ซึ่ งต้องเดิ นเท้าเข้าไปทําไร่ เป็ น
ระยะทางไกลต่อมาเจ๊กจึงย้ายมาปลูกบ้านใกล้ๆกับโบสถ์คริ สต์จักรซึ่ งบริเวณนั้ นมีต้นไผ่ซางขึ้ น
หนาทึ บจึงเรี ยกกันต่อมาว่ า “บ้านป่ าซาง”ส่วนคําว่า “วิวัฒน์”ถูกนํามาต่อท้ายเพื่อไม่ ให้ซํ้ ากับชื่ อ
บ้านป่ าซางแห่ งอื่น
เมื่อราวปี พ.ศ. 2480 เจ๊กเข่งได้เดินทางกลับบ้านที่มณฑลกวางตุ้งและเขาได้นําเอาพันธุ์
สับปะรดจากเมืองจีนเข้ามาปลูกในไร่ของตนเองสั บปะรดที่ปลูกมี 2สายพันธุ ์ คือชนิ ดใบไม่มี
หนามลูกเล็กตาไม่ โปนและชนิดใบมีหนามลูกใหญ่ กว่าแต่ทั้งสองสายพันธุ ์มีรสชาติหวานฉํ่าเป็ น
ที่ถูกอกถู กใจของผู้ที่ได้ลิ้มลองมาก เจ๊กเข่ งหวงแหนพันธุ์สับปะรดของตนเองมาก เมื่ อมีผู ้ มาขอไป
ปลูกก็จะถูกปฏิเสธทุกครั้ งแต่ เจ๊กเข่งได้แบ่ งพันธุ์ให้ เพียงคนเดียวเท่านั้ นคื อนายสุขมะโนเป็ ง
เนื่องจากนายสุขเป็ นหมอพื้นบ้านรักษาชาวบ้านมานานจึงมีความสนิ ทสนมและนับถือกันดี
ต่อมาเจ๊กเข่ งได้เสียชีวิตไปจึ งเริ่ มมีคนมาติ ดต่อขอซื้อพันธุ ์สับปะรดจากสวนนี้ โดยพ่อ
กํานันลือและนายใบ เขื่อนเพชร เป็ นผู ้ นําไปปลูกที่ บ้านนางแล เมื่อปี พ.ศ.2517-2519ต่อมานํา
ผลผลิตไปจําหน่ายที่ ตลาดสดในเมืองเชี ยงรายราคาขณะนั้นลูกละ 50สตางค์ถึง 1บาทนับแต่นั้ น
มาสับปะรดพันธุ์นี้ ก็เริ่ มเป็ นที่รู้ จักแพร่ หลายมากขึ้นในนามของ “สั บปะรดนางแล”ซึ่งเรี ยกตาม
แหล่งปลูกของกํานันลือและนายใบ
ลักษณะเด่นของสับปะรดนางแลคือมี ทรงพุ่มเล็กกว่ าพันธุ์ปัตตาเวียขอบใบเรี ยบไม่มี
หนามจะมีเฉพาะที่ ปลายใบเล็กน้อยลูกเล็กหัวกลมป้ อมสั้ นตาโปนไส้ตาตื้นจึงสามารถปอกด้วย
มีดเพียงบางๆก็จะถึงเนื้อในไม่ มีส่ วนของตาเหลื ออยู่ ทําให้ไม่ ต้องเสี ยเวลาและเสี ยเนื้อในการที่
จะต้องกรี ดเอาตาออกเหมือนสับปะรดพันธุ์อื่ น เมื่อแก่ จัดจะมี สี เขียวอมเหลื อง รสหวานฉํ่ าคล้าย
นํ้ าผึ้งมี กลิ่นหอมเหมือนกลิ่นนํ้ าผึ้ งไม่มีเส้นใยขนาดของผลเฉลี่ยหนักตั้ งแต่ 1-1.5กิโลกรัม
การจัดชั้ นคุณภาพแบ่งออกเป็ น 3 เกรดคือ