untitled - page 48

๓๘
สั งคม พรหมศิริ๕๒ ศึกษาเรื่อง โลกทัศนของชาวบานตอการละเลนตนดอกไม บานอาฮี
ตําบลอาฮี อําเภอท าลี่ จังหวัดเลย ผลการศึกษาพบวา ๑) โลกทัศนเกี่ยวกับการเขาร วมกิ จกรรม
การละเลนแหตนดอกไม พบวา ชาวบานอาฮีทุกคนใหความสนใจและให ความรวมมือเปนอย างดี
แมว าจะไมไดหามตนดอกไมก็ตาม แตก็ มีการปรับเปลี่ยนไปชวยในการตีกลอง การฟ อนและการ
เตนตามจั งหวะของดนตรีในขบวนแห ตนดอกไม ๒) โลกทัศนเกี่ยวกั บคุณค าของตนดอกไมที่มี ตอ
สังคมหมูบานพบวา ประเพณีแหตนดอกไมไดสงผลที่ มีตอคุ ณคาดานสังคมของหมูบานอาฮีและยัง
เปนเครื่ องบ งชี้ถึ งการดํ าเนินชี วิ ตประจํ าวันของชาวบ านอาฮีในด านต างๆ เชนคุ ณคาด าน
นันทนาการ คุณค าดานสั งคมและการปกครอง และคุณคาด านเศรษฐกิ จ และ ๓) โลกทัศน
เกี่ยวกับการอนุ รักษ และแนวโนมการละเล นตนดอกไม พบว า ชาวบานในตําบลอาฮีต องการที่
รักษา อนุรั กษ กระบวนการ รูปแบบ วิธี การที่เกี่ยวกั บการละเลนแหต นดอกไมในแบบดั้งเดิ ม
เพราะเห็นวามีความเป นอัตลักษณของชุมชน
สุ ริยา บรรพลา๕๓ ศึกษาเรื่อง ศึ กษาเปรียบเที ยบองคประกอบการละเลนทองถิ่น : กรณีผี
ตาโขนอําเภอดานซายกั บผีขนน้ําบานนาซาว อําเภอเชียงคาน จังหวัดเลย ผลการศึ กษาพบวา ๑)
องคประกอบของการละเลนผี ขนน้ํากับผี ตาโขนมี ความเหมือนกัน แตมี ความตางอยูที่ความเชื่อ
ที่วา ผีตาโขนมาจากผีปาเพื่อสงพระเวสสันดรและนางมัทรีเข าเมือง ส วนผีขนน้ํานั้นมีความเชื่ อวา
เป นทหารของเจาปู ผานพิภาพ ที่เกิดจากผีควายที่ ตายไปดวยการเซนไหว ๒) เครื่ องดนตรีที่ใช
ประกอบการละเลนผีตาโขนนั้นมีวงดนตรี พื้นเองที่บรรเลงดวยโปงลาง กลอง พิ ณ แคน ฉิ่งฉาบ
กรับ มารวมบรรเลง ผู เลนผีตาโขนจะเต นประกอบจังหวะสวนเครื่องดนตรีประกอบการละเลนผี
ขนน้ํานั้นใชเครื่องดนตรีพื้นบานดั้งเดิมประกอบดวยกลองบั๊งตีนําจังหวะ ผูเลนผีขนน้ํ าตัวอื่นๆจะตี
กะลอประกอบจังหวะขณะเดินไปขางหน า หรือมีการตีฉิ่ง ฉาบ กรับ แตผูเลนทุกคนจะมีหมากกะ
เหล็บแขวนที่เอวไวดานหลัง และ ๓) ความเชื่อที่ เปนพื้นฐานของการละเลนผีขนน้ํ าและผีตาโขนคือ
ความเชื่ อที่วาการถวายผีเจานายและผี บรรพบุ รุษ เพื่ อที่จะได รับการคุ มครองจากผี เจาโคตร
รวมทั้งการละเลนยังทําใหผูเลนมีความสุขที่ไดสืบสานความเชื ่อของชุมชน
พงศทร พิ นิจวั ฒน๕๔ ศึกษาเรื่อง ศิลปกรรมทองถิ่น : กรณีศึ กษาหนากากผีตาโขน อํ าเภอ
ดานซาย จังหวัดเลย ผลการศึกษาพบวา หนากากผีตาโขนเปนภูมิป ญญาดานศิลปกรรมของชาว
อําเภอดานซาย จังหวัดเลย ที่ทํามาจากวั สดุทางธรรมชาติ คื อ ไมไผ โคนกานมะพราวและไม นุน
ผสมผสานกับลวดลายสีสั นที่งดงามดวยเทคนิคการทําที่ต างกั น ใชแสดงร วมในกิ จกรรมประเพณี
บุญหลวงที่รวมเอาบุ ญพระเวสและบุญบั้งไฟเขาไว ดวยกัน เพื่อใช เลนถวายผีบรรพชนหรือผีเจานาย
ตลอดจนการรวมแหพระเวสสันดรและนางมัทรีเขาเมือง สําหรับหนากากผีตาโขนสมัยดั้ งเดิมจะทํา
จากหวดเกาที่ใชแลว ในสวนที่ครอบศีรษะจะเย็บติดกับโคนของกานมะพร าว สวนที่เปนใบหน าจะ
๕๒ สังคม พรหมศิริ. (๒๕๕๑). โลกทัศนของชาวบานต อการละเลนต นดอกไม บานอาฮี ตําบลอาฮี อําเภอทาลี่
จังหวัดเลย. ภาควิชานาฏศิลป คณะมนุษยศาสตรและสั งคมศาสตร มหาวิทยาลั ยราชภัฏเลย, หนา บทคัดยอ.
๕๓ สุริยา บรรพลา. (๒๕๔๖). ศึกษาเปรียบเทียบองค ประกอบการละเลนทองถิ่น : กรณีผีตาโขนอําเภอด านซายกับผีขน
น้ําบานนาซาว อําเภอเชียงคาน จั งหวัดเลย. โปรแกรมวิชานาฏศิลป คณะมนุษยศาสตร และสังคมศาสตร มหาวิทยาลั ยราชภัฏเลย,
หนา บทคัดยอ.
๕๔ พงศทร พินิจวัฒน (๒๕๔๘). ศิลปกรรมทองถิ่น : กรณีศึกษาหนากากผี ตาโขน อําเภอดานซาย จังหวัดเลย. สาร
นิพนธปริญญาการศึกษามหาบัณฑิต สาขาวิชาศิ ลปศึกษา มหาวิทยาลัยศรี นครินทรวิโรฒ, หน า บทคัดยอ.