การศึกษางบประมาณด้านวัฒนธรรมภาครัฐ ปีงบประมาณ ๒๕๕๔ - page 34

20
ต่างๆ หากถือว่าการเมื องคือการขัดแย้ งกันระหว่างผู้ที่ต้องการให้สิ่งที่ตนชอบปรากฏในนโยบายแห่งชาติ ผลของการ
ขัดแย้งหรือต่อสู้ กันนั้นก็จะปรากฏในงบประมาณนั่ นเอง งบประมาณจึงเป็นหัวใจของกระบวนการทางการเมือง
นอกจากนี้ยังได้อธิบายถึงงบประมาณในแง่สัญญาทางการเมืองว่า “งบประมาณเป็นสัญญาระหว่างฝ่ายนิติบัญญัติ กับ
ฝ่ายบริหาร โดยที่ ฝ่ายบริหารสัญญาที่จะจ่ายเงินงบประมาณภายใต้เงื่อนไขบางประการตามพันธสัญญาที่ตกลงกันไว้
ความสัมพันธ์ประกอบด้วยสองฝ่าย ซึ่งทั้งสองฝ่ายย่ อมมีความสัมพันธ์ต่ อกันและกัน”
สรุปได้ว่า การจัดสรรงบประมาณ เป็นการจัดสรรที่ให้ความสําคัญกั บผลผลิต (Output) แทนการควบคุม
ในเรื่องรายละเอียดของปัจจัยนําเข้า (Input) โดยผลผลิตดังกล่าวจะผ่านกระบวนการจัดทําแผนกลยุ ทธ์ที่สอดคล้องกับ
ยุทธศาสตร์ของชาติ นโยบายรัฐบาล และยุทธศาสตร์กระทรวง สอดรั บกับแผนการให้บริการ (สาธารณะ) และสามารถ
เชื่อมโยงกั บผลลัพธ์ระดับกระทรวงและระดับชาติได้ กล่าวคือ เมื่อหน่วยงานนํ าส่งผลผลิตแล้วจะทําให้บรรลุเป้าหมาย
การให้บริการ (สาธารณะ) ระดับกระทรวง (Service Delivery Targets) และเป้าหมายยุทธศาสตร์ระดับชาติ
(Strategic Delivery Targets) อันจะนําไปสู่ผลลั พธ์สูงสุดที่รัฐบาลมุ่งหวังให้เกิ ดขึ้นตามนโยบายที่ได้แถลงไว้ต่อรั ฐสภา
และประชาชนในที่สุด การคํานวณต้นทุน ค่ าใช้จ่ายผลผลิตจะดําเนินการหลังจากหน่วยงานมี การกําหนดผลผลิตที่
ถูกต้องตรงตามความต้ องการของรัฐบาลและได้ผ่ านกระบวนการพิจารณาข้างต้นเรียบร้อยแล้ว
การจะสร้างผลผลิตระดับกรมหรื อผลลัพธ์ ระดับบนได้นั้น องค์ กรจะต้องกําหนดปัจจัยนําเข้า (Input) และ
สร้างกระบวนการนําส่งผลผลิตหรื อผลลัพธ์ ที่มี กลยุทธ์ (Strategic Processes) ซึ่งวิเคราะห์ แล้วว่าเป็นองค์ประกอบที่
ก่อให้เกิ ดผลผลิตและผลลั พธ์ตามความต้องการได้ จริง และภายใต้กระบวนการดังกล่าวต้องทบทวนภารกิจและจัดทํา
เฉพาะภารกิจสําคั ญและจําเป็น หรือเลือกกิจกรรมที่เพิ่มมูลค่า (Value Added) ซึ่ งจะทําให้การนําส่งผลผลิตเกิดต้นทุน
ต่ําสุด ขณะเดียวกันยังสามารถดําเนินการให้บรรลุตามเป้าหมายที่ตกลงไว้ ได้ การจั ดสรรงบประมาณให้แก่ หน่วยงาน
ต้องครอบคลุมต้นทุนทั้งหมดที่ใช้ในการผลิตผลผลิตที่มีประสิทธิภาพดังกล่ าว และต้องเป็นต้นทุนที่รัฐบาลพิจารณาแล้ว
ว่า เป็นจํานวนที่มี ความเหมาะสม คุ้มค่าต่อการใช้ จ่ายเงินงบประมาณและเกิดประโยชน์สูงสุดต่อประชาชน ซึ่งเป็น
เป้าหมายหนึ่งของการบริหารกิจการบ้านเมื องที่ดี
จากความหมายนี้แสดงให้เห็นถึงความสําคั ญและประโยชน์ของงบประมาณ ดังนี้
1. ใช้เป็นเครื่ องมือสําคั ญในการบริหารราชการแผ่นดินในด้านต่างๆ
2. ใช้เป็นเครื่ องมือในการพัฒนาเศรษฐกิจของประเทศ
3. ใช้เป็ นเครื่องมือในการจัดสรรทรัพยากรที่มี อยู่จํากัดให้มีประสิทธิภาพสูงสุด
4. ใช้เป็นเครื่ องมือกระจายรายได้ ให้เกิ ดความเป็นธรรมในระหว่ างประชาชนในรูปแบบต่างๆ
5. ใช้เป็นเครื่องมือในการรั กษาเสถียรสภาพทางเศรษฐกิ จและการคลังของประเทศ
6. ใช้เป็นเครื่องมือในการประชาสั มพันธ์งาน และผลงานที่ รัฐบาลจะดําเนินการให้แก่ประชาชนและ
ประเทศ (2554 : 8)