untitled - page 63

๕๓
สนุกสนานและความขบขัน ซึ่งการละเลนดังกล าวมาก็ไมไดถือวาเปนเรื่องที่หยาบโลนหรือหยาบ
คายใด ๆ เลย๑๔
๒) การละเลนขายตั วมอน
การละเลนขายตัวม อนนั้นถือวาเป นการจําลองเอาภาพ
วิถีการดําเนินชีวิตของชาวบ านที่มี การปลูกหมอนเลี้ยงไหมมานําเสนอให กับนักท องเที่ยวไดชมและ
ยังเปนการสรางสีสันแหงวิถีแหงการดําเนินชีวิตเพิ่มเติมให กับขบวนแหของคุมหมูบานในแตละคุม
ดวย กลุ มชาวบานประมาณ ๕-๖ คนจะถื ออุปกรณ ประกอบการละเลนดังเชน กระจาดใสใบ
หมอนและตัวไหมเดิ นมารวมขบวนพรอมกับการหยอกเยากั นระหวางกลุมในลักษณะเหมื อนกับอยู
เลี้ยงไหมที่บาน การนํ าเสนอภาพลักษณดั งกลาวมานั้นก็มี เป าหมายเพื่อ การสร างความรูความ
เขาใจใหกับคนนอกพื้นที่ที่เขามารวมในประเพณีนี้นั่นเอง ซึ่งในการละเลนนี้ ผูเลนก็จะนํ าอุปกรณ
ที่ใชในการเลี้ยงทั้งตัวไหม ใบหมอน และมีการนํ าตัวอยางรังไหมจริงมาเปนองคประกอบรวมของ
การแสดงในขบวนแหดวย
๓) การละเลนทอดแห
การละเลนทอดแหเปนการจําลองภาพของชาวบานผูชาย
ที่ตองทํามาหากินดวยการทอดแหหาปลามานําเสนอ เพื่อใหผูเขาร วมงานและชมขบวนแห นั้นได
เห็ นถึงสภาพวิ ถีการดํ าเนินชี วิตของชาวบานเกี่ยวกั บการหาเลี้ ยงปากเลี้ยงทองเพื่อการยั งชี พ
สําหรับองคประกอบในการละเล นนี้คือ แห ซึ่งเปนเครื่องมือที่ชาวบ านใชในการหาปลา เมื่ อนํามา
อยูรวมกับขบวนแหก็จะสื่อใหเห็ นถึงความเกี่ยวของกั บแมน้ําลําคลองที่ถือวาเปนชีวิ ตของชาวบาน
ซึ่งในทางภูมิศาสตรแล ว อําเภอดานซายจะอยูติ ดกับลําน้ําเหือง และแมน้ําหมั น ซึ่งแมน้ําดังกลาว
นั้น ชาวบานก็จะมีการนําน้ําจากแมน้ําขึ้นมาใชสําหรับการเกษตรกรรม การใช อุปโภคบริโภค และ
ยังใชในการหาอาหารและทรัพยากรอยางปลาที่มี ความหลากหลายอยูในแมน้ําอีกด วย
สําหรั บการที่ชาวบานนํ าการละเลนการทอดแหมาเลนใน
ประเพณีผีตาโขนนั้นก็เพื่อเป นสวนหนึ่งของขบวนแห สรางสีสัน ความหลากหลายใหเกิดขึ้ น และ
ยังสรางความสัมพันธระหวางผูเลนในหมูบานเดี ยวกันดวย สํ าหรับผู เลนนั้นส วนใหญจะแสดงโดย
ผูชายวัยกลางคน ด วยการจับแหอย างทะมัดทะแมงจากนั้นจึงทําการเหวี่ยงแหไปในพื้ นที่วางของ
ถนนที่เดินพาเหรด เมื่อเหวี่ยงไปแลวก็จะทําทาทางเลียนแบบการหาปลาในแม น้ําคลองจริง มีการ
จับปลาที่ทอดติดแหจากนั้นก็จับเขาของที่แขวนไวที่เอวดวย ซึ่ งการละเลนดังกลาวมานั้นชาวบาน
ก็จะมีการสรางสรรค ลีลาทาทางตาง ๆ อยางหลากหลายและสนุกสนาน อันเปนการเลียนแบบจาก
วิถีชีวิตจริงๆ ออกมา โดยมีเป าหมายเพื่อสรางความคึ กคักและคึกครื้นใหกั บบรรยากาศในขบวนแห
เปนสําคัญ
๔) การเลนชอนปลา
การเลนช อนปลาเปนกิจกรรมการทํ ามาหากินของฝาย
หญิงที่มีการนํ าสวิงมาชอนปลาตามแม น้ําลําคลอง เพื่อการชอนหากุ ง หอย ปู ปลาขนาดเล็กที่ อยู
๑๔ ธรรมาสน นิยมรัตน จรูญ. (๒๕๕๓). การออกแบบเรขศิลปสําหรับงานประเพณีผีตาโขน. วิทยานิพนธปริญญา
ศิลปกรรมศาสตร มหาบัณฑิต สาขาวิชานฤมิตศิลป ภาควิชานฤมิตศิลป คณะศิ ลปกรรมศาสตร จุฬาลงกรณมหาวิทยาลัย, หนา ๑๘.