ct154 - page 22

14
ฐานะที่ เป็น text ที่มี ความหมายซ่อนอยู่และมีมิติ ของการสื่อสารอยู่ในตั ว เพราะเขาเชื่ อว่ามนุ ษย์โดย
ธรรมชาตินั้นตีความจากการติดต่ อสื่อสารอยู่ตลอดเวลา (สุริยา สมุทคุปติ์และคณะ.2540: 65-66)
เกียร์ตซ์ ถือว่าเป็ นนักคิ ดในสายปฐมกาเนิดชาติพันธุ์ (Primordialism) ซึ่งแนวคิดปฐมกาเนิด
ชาติพันธุ์จาแนกออกเป็ น 2 สายย่อย คือ สายชีวสังคมวิทยา และสายวัฒนธรรม สายชีวสังคมสืบทอด
แนวคิดจาก ปิแอร์ แวน เดน เบิ ร์ก (Pierre van den Berghe) แนวคิดพื้ นฐานของกลุ่มนี้ เชื่อว่า ชาติ
ชาติ พันธุ์ คื อ ส่วนขยายของความสัมพันธ์ทางเครือญาติหรือสายเลื อด อัตลั กษณ์ของชาติ และชาติพันธุ์
ถูกกาหนดมาจากปั จจัยด้ านชีววิทยา ส่วนแนวคิดสายวัฒนธรรมคือแนวคิดที่นาเสนอโดย เอ็ดวาร์ด ซิลส์
(Edward Shils) และ คลิฟฟอร์ ด เกียร์ตซ์ (Clifford Geertz) (ฐิรวุฒิ เสนาคา.2547:254)
ซิลส์ (Edward Shils) ให้ ความสาคัญกั บการวิเคราะห์ความสัมพันธ์ของคนในสั งคมสมัยใหม่
โดยเห็ นว่ าสังคมสมัยใหม่มี ความสั มพันธ์ ที่หลากหลายรู ปแบบ แต่ประเด็ นสาคัญ คือ การแยกความ
แตกต่ างของสายสัมพันธ์ของผู้ คนออกเป็นสายสัมพันธ์ แบบสาธารณะหรืออารยะ ซึ่งพบในรัฐสมั ยใหม่
กั บสายสัมพันธ์ที่ กาหนดล่วงหน้ าโดยครอบครัวและศาสนา สายสัมพันธ์ หลั งนี้มี มาก่ อนการกาเนิด
รั ฐสมัยใหม่ แต่ยังคงดารงอยู่ ในรัฐสมัยใหม่ และพบได้ ในสัญลักษณ์และพิธี กรรมสาธารณะของรัฐสมั ย
ใหม่ (Anthony Smith.1998:151) ส่วนงานของ เกี ยร์ตซ์ ในบทความเรื่อง “The Integrative
Revolution” เขาได้นาแนวคิดปฐมกาหนดชาติ พันธุ์จากซิลส์มาใช้ในการวิเคราะห์ปัญหาการเมืองของ
รัฐที่ เกิดขึ้นในเอเชียและแอฟริกาในยุคหลังการปลดปล่ อยอาณานิคม (ฐิรวุ ฒิ เสนาคา.2547:255)
เกียร์ตซ์ เห็นด้ วยกับซิลส์ ที่ว่ า ในรัฐที่เกิดใหม่สายสั มพันธ์ ที่กาหนดล่วงหน้าหรื อปฐมกาหนด
ยั งคงดารงอยู่คู่ กั บความสัมพันธ์ แบบอารยะ และเขาได้ให้ ความหมายของความสัมพั นธ์ที่กาหนด
ล่วงหน้ านี้ว่า หมายถึง “สิ่งที่ได้มาจากการดารงอยู่ทางสังคม” การได้มาล่วงหน้านี้ อาจจะมาจากการ
เกิดเป็นสมาชิกของครอบครัวหรื อเครือญาติ การเกิ ดมาเป็นส่วนหนึ่งของชุ มชนทางศาสนา การเกิด
มาแล้วพูดภาษาเฉพาะอันหนึ่ง หรือถู กกาหนดโดยความต่อเนื่ องทางสายเลือด การพู ด ขนบประเพณี
และสิ่ งกาหนดทางวัฒนธรรมอื่นๆ โดยสิ่งที่ได้ มานั้นเป็นสิ่งที่มี พลังบังคับ มีอานาจเหลือล้ น และทารุณ
แต่ ความเข้มข้นของการบังคับ อานาจและความทารุณดังกล่าวผันแปรไปตามบุคคล สังคม และช่วงเวลา
และเกียร์ ตซ์ เห็นว่า การกลายเป็ นรัฐสมั ยใหม่ในเอเชียและแอฟริกา ไม่ได้ เกิดขึ้ นจากการแปรเปลี่ยน
สายสัมพันธ์ดั้งเดิ มหรือสายสัมพันธ์ที่กาหนดล่วงหน้ าให้กลายเป็นสายสัมพันธ์แบบสมัยใหม่ หรืออารยะ
ที่อิ งอยู่กับหลักเหตุผล ในทางตรงข้าม สายสั มพันธ์ ที่ถูกกาหนดมานี้ กลับดารงอยู่อย่ างแพร่หลาย และ
กลายเป็ นกระแสต่อต้านหรือกระแสความไม่พอใจต่อรั ฐที่เกิดใหม่ อาจเนื่องมาจากการถูกบีบหรือกดดั น
ในทางการเมือง หรืออาจเกิดจากการที่กลุ่ มคนที่ยึดมั่นในสายสัมพันธ์ปฐมกาหนดนี้ถู กกีดกันออกจาก
การเมื อง สิ่งสาคัญที่ เขาเน้น คือ ความสั มพันธ์ ทางสายเลือด ภาษา และวัฒนธรรม คือ สิ่งที่คนในสาย