st116 - page 88

70
2.2.2 สมาคมจุงซันนาบอนกับบทบาทการจัดการชุมชน
การขยายตั วของชุมชนชาวจีนนาบอน อันมี ผลมาจากการทําสวนยางพาราและการเก็บกรีด
ได้ ผลผลิตเป็นกอบเป็นกําเป็นรูปธรรมจับต้ องได้ ทําให้ จํานวนประชากรชุมชนเพิ่ มขึ้นอย่ างต่อเนื่อง
ทั้งเป็ นผลมาจากการอพยพเข้ามาใหม่ และค่ านิ ยมมี ลู กหลายคนเพื่อช่ วยแบ่งเบาภาระงานใน
ครอบครัว ก็ล้วนแล้วแต่ทําให้ชุมชนขยายตัวออกไปทั้งทางพื้นที่และจํานวนสมาชิกชุมชน
ในช่วงแรกๆ ของการบุกเบิกตั้งถิ่น ด้วยต่างคนต่างก็ทํ ามาหากินถางป่ากั นไป ใครมาก่อนก็
จับจองที่ได้ ก่อนเลือกได้ ก่อน ส่วนใครมาหลั งก็เลือกได้จับจองได้ทีหลั ง ไม่มีผู้ นําชุมชน36 การเติบโต
ของชุมชนเช่นนี้ ด้านหนึ่งนับเป็นนิมิ ตหมายที่ดีของการเริ่มต้นชีวิตและชุ มชนใหม่ของชาวจีนฮกจิวใน
แผ่ นดินสยาม หากในด้ านหนึ่ งการที่ มีผู้ คนมารวมตัวกันมากขึ้นต่ อเนื่อง ย่ อมทําให้ เกิดปั ญหาการ
กระทบกระทั่งกั นบ้างเป็นธรรมดาของคนอยู่ร่วมกั น แม้กระทั่งการติ ดต่อกับทางราชการเองก็เป็ น
ปัญหาสําคัญไม่น้อยสํ าหรับชาวจีนฮกจิว ซึ่งส่วนใหญ่แล้วไม่สามารถสื่อสารด้วยภาษาไทย อีกทั้งการ
เป็ นชุมชนเกิดใหม่ในขณะเดียวกันที่ระบบกลไกการปกครองส่วนท้ องถิ่นของไทยเองยั งไม่ ได้มี ความ
เข้มแข็งและมั่ นคงมากนัก* จึงต้ องมีคนกลางติดต่ อประสานงานกับหน่วยงานรั ฐภายนอกและดูแล
แก้ไขปัญหาความขัดแย้ งเบื้องต้ นของชุมชนตนเอง
ชาวจีนฮกจิวเองก็เช่นเดียวกับชาวจี นสําเนี ยงอื่นๆ ในสังคมไทย เมื่อเข้ามาในต่างบ้านต่ างถิ่น
ก็ รวมตัวกั นเพื่อปกป้องผลประโยชน์ และดู แลกันภายในกลุ่ มคนหรือชุมชน จนต่อมาได้ กลายเป็ น
“สมาคม” จีนสําเนียงต่างๆ หรือแม้แต่สมาคมของกลุ่ม “แซ่” ในประเทศไทย
36นายเมธา เอื้ อนนทัช , สัมภาษณ์ ที่บ้านเลขที่ 397/1 ม.2 ต.นาบอน จ.นครศรี ธรรมราช, เมื่ อวันที่ 20
ตุลาคม พ.ศ.2553
*การปกครองส่วนท้องถิ่นของไทยในสมัยอดี ตนั้น ปรากฏตามเอกสารลําดั บการปกครองว่ามี ตําแหน่งของ
กํ านันและผู้ใหญ่ บ้านเป็นผู้ดําเนินการ แต่ในความเป็ นไปของสั งคมเองแล้ วเข้าใจว่าด้ วยระบบรัฐเองที่ มีอํานาจ
เปรียบเสมือนแสงเที ยน จึงคงไม่สามารถเข้าควบคุ มและกําหนดความเป็ นความไปของชุมชนที่ตั้งอยู่ห่ างไกลกับ
ศูนย์กลางอํานาจได้เต็ มที่มากนัก ดั งเห็นได้ว่าในประวัติศาสตร์ที่ผ่ านมาผู้ใดไม่ต้องการถูกเกณฑ์เข้าสู่ระบบไพร่ หนี
เข้าไปอยู่ในป่า รวมถึงกรณีของขุ นแผน (วรรณกรรมขุนช้างขุนแผน) ตอนที่ ขุนแผนต้องโทษทั ณฑ์จากทางราชสํานั ก
ก็ ยังได้ หนีเข้าป่า จนไปอยู่ร่ วมกับกองโจรพ่อของนางบั วคลี่ การปกครองส่วนท้องถิ่นของไทยเริ่ มต้นขึ้ นอย่างเป็น
ระเบียบระบบภายใต้การปฏิ รูปการปกครองบ้ านเมืองของพระบาทสมเด็จพระจุ ลจอมเกล้าเจ้ าอยู่หัว ทรงโปรดฯ ตั้ง
“สุขาภิบาลท่าฉลอม” (จังหวัดสมุทรสาคร) ขึ้นเป็นหน่วยงานปกครองส่วนท้องถิ่นแห่งแรก ทั้งหมดนั้ นแสดงให้เห็น
ได้ว่าการปกครองส่วนท้องถิ่นของไทย ขาดความเป็นระบบระเบียบอยู่อย่างมาก ด้วยแม้จะมีการริเริ่ มสุขาภิบาลท่า
ฉลอมขึ้น หากก็เป็นไปในลักษณะของตัวอย่างการดํานเนินการเท่านั้นยั งมิได้มีการพัฒนาและจัดทําอย่างต่ อเนื่ อง
จริงจัง เหตุนี้เองชุมชนชาวจีนใหม่ ของชาวฮกจิวที่นาบอนเอง ช่ วงแรกคงมีอิสระในการดูแลตัวเองสูงมาก เพราะรั ฐ
เองก็ไม่ได้มีนโยบายเข้าควบคุ ม เพียงแต่ต้องการให้มีการเปิดพี้นที่รกร้ างว่างเปล่าให้เป็นพื้นที่ทํากินเสียมากกว่า