ct154 - page 99

91
ให้ความรู้และการรับซื้อผลผลิตยาง ทาให้ชาวบ้านเริ่มหันมาปลูกยางพาราเพราะเชื่อว่าจะสร้างรายได้
ให้กับพวกเขาได้
ที่ผ่านมาพบว่ ามีกระบวนการปรับเปลี่ยนการผลิตไปสู่ การผลิตเพื่อการค้ามากขึ้น ตั้งแต่ การ
ผลิตกระวาน พืชไร่ พืชสวน และเข้าสู่การผลิตยางพารา การผลิ ตตามลาดับขั้นนี้ ทาให้คนท้ องถิ่นเริ่ม
มี ความสัมพันธ์กั บสังคมภายนอกมากขึ้ นเรื่อยๆ ทั้ งในด้านการตลาด เทคโนโลยี และเงินทุน ซึ่งการ
ผลิ ตเพื่อการค้ าในแต่ ละครั้งคนท้ องถิ่ นต่างมุ่ งหวั งว่าจะสามารถสร้างรายได้ ให้กั บครอบครัว แต่
ตลอดเวลาการผลิตที่ผ่านมา กลับทาให้ ชาวบ้านมีหนี้สินจานวนมาก ทั้งในหลัก พัน หมื่น และแสนบาท
บางรายขาดทุนจาเป็ นต้องขายที่ดินเพื่ อนาเงินมาใช้ จ่ายในครอบครั ว ซึ่งสาหรั บคนท้องถิ่นเห็นว่า การ
ไม่ประสบความสาเร็ จ เพราะเงื่อนไขราคาผลผลิ ตตกต่า การขาดแคลนน้า และไม่มี ความรู้ ในเรื่อง
เทคโนโลยีการผลิ ต
แม้ว่าการผลิตเพื่อการค้าจะเปลี่ยนแปลงไป ส่งผลกระทบต่อการเปลี่ยนแปลงทางโครงสร้ าง
เศรษฐกิจและสั งคม อย่างไรก็ ตามพื้นที่ผลิ ตข้าวเพื่อการบริโภค ยังคงเป็ นแหล่งทรัพยากรที่สาคัญของ
บ้านคลองพลู และเป็นพื้นที่ความสั มพันธ์ทางระบบเครือญาติ ซึ่งเป็ นการแสดงถึงความผูกพั นต่อผืนดิน
ซึ่งที่ดินถูกนามาเชื่อมโยงกั บวิถีชีวิตที่เป็นพื้นฐานสาคั ญของคนบ้านคลองพลูที่ให้ความสาคัญกั บการผลิต
และการบริ โภคบนฐานของมูลค่าการใช้ (Use value) และแม้ว่ าสภาพพื้นที่จะถูกแปรเปลี่ยนไปตาม
กระแสของการพัฒนา อย่างไรก็ตาม การดาเนิ นชีวิ ตของคนบ้านคลองพลูจากการผลิ ตเพื่อการยั งชีพ
สะท้อนถึ งการเห็นคุณค่าของธรรมชาติและสิ่ งศักดิ์สิทธิ์ถึ งแม้ว่ ากระบวนการผลิตจะต้ องแข่งขันเพื่ อให้
เป็ นที่ ต้ องการและทันต่ อตลาด ก็ ยั งพบว่าคนชองบ้านคลองพลู มี การปรั บตัวให้ทั นต่อกระแสการ
เปลี่ยนแปลงอยู่ เรื่อยมา
นับได้ว่า ทุ กวันนี้ ทุกคนต้องใช้เงินเพื่อความอยู่รอดของครอบครัว เนื่องจากทรั พยากรท้องถิ่น
ไม่เหลื อเพียงพอให้ทุกคนได้ใช้ ประโยชน์ ที่สาคัญการผลิตไม่ได้มุ่ งใช้ทรัพยากรท้องถิ่นในการดารงชีวิต
ประจาวัน แต่ ผลิตเพื่อขาย หากการผลิตประสบปัญหาขาดทุน วิธีแก้ ไข คือกู้เงิ นมาเป็นทุนผลิตปี ต่อไป
และหากผลผลิ ตตกต่าอีกครั้ง ก็ ต้องกู้เงินเข้ ามาสมทบอีก กระบวนการนี้จึงเป็นการเพิ่มพูนหนี้สินให้กั บ
ครอบครัว ดังนั้นวงจรการผลิตจึงดาเนินควบคู่กับการสร้างภาวะหนี้สิ น ทาให้ชาวบ้านต้ องการจะหลุด
พ้ นจากการผลิตเดิมๆ ซึ่ งทางออกในปัจจุบัน คื อ การผลักดันลูกหลานเข้าสู่ ระบบการศึกษาของรัฐใน
ระดับสูง เพื่อเป็นแรงงานนอกภาคการเกษตร
ครอบครัวส่วนใหญ่ พยายามให้ลูกตนเองเรียนในระดับชั้นที่สูง ดังนั้ นลูกหลานภายในบ้านคลอง
พลู จึงต้องเดินทางเข้ าออกเมืองจั นทบุ รีอยู่เป็ นประจา และหลายคนก็ต้ องพั กอาศัยอยู่ ในตัวเมื อง
นอกจากนี้การส่งลูกหลานเข้ าสู่ระบบการศึกษาที่ สูงขึ้นยังเป็ นการเชิดชู ความสามารถในการเก็บสะสม
ทุนของครอบครัวอีกด้ วย ชี้ให้เห็นว่า ความแตกต่ างจากสังคมในอดีตที่ลู กหลานต้องเป็นส่วนหนึ่งของ
การผลิตในครอบครัว เช่น หาของป่า และปลูกข้ าว เป็นต้ น แต่สังคมปั จจุบันลูกหลานออกไปทางาน