bk129 - page 121

113
ร่ องรอยของแม่ ชี ในยุคพุทธกาลมี ปรากฏในพระไตรปิ ฎกในรู ปแบบของอุ บาสิ กา
ผู ้ ประพฤติ พรหมจรรย์ไม่ บริ โภคกามซึ่ งในพระไตรปิ ฎกระบุว่าเป็ นคฤหัสถ์ สาเหตุที่ มีแม่ชีไม่ ใช้
คําว่ า“อุบาสิ กา” เป็ นคําเรี ยกตัวเองนั้ น เพราะว่าสังคมไทยเมื่อกล่าวถึงอุบาสิ กาแล้วทุกคนจึงนึกถึง
ผู ้ หญิงอยู่ครองเรื อนบริ โภคกาม เป็ นคฤหัสถ์ ผู ้ หญิงที่ นุ่งห่ มขาว โกนคิ้ว โกนผมจึงบัญญัติศัพท์คํา
ว่าแม่ชี ขึ้ นมาใช้เรี ยกตัวเอง เพื่ อจะให้แตกต่างจากคําว่าอุบาสิ กา
ดังนั้ น เห็ นได้ว่ า แม่ชี หมายถึง ผู ้ หญิ งที่ นุ่ งขาวห่ มขาว โกนผม โกนคิ้ ว สมาทานศีล 8
มีความศรัทธาในหลักธรรมคําสั่งสอนของพระพุทธศาสนามีจุดหมายมุ่งสู่ หนทางแห่งพระนิพพาน
และเป็ นผู ้นําทางจิตวิ ญญาณ มีความปรารถนาแรงกล้ า ในอันดี จะศึ กษา พระธรรมวิ นัยใน
พระพุทธศาสนาโดยการเสี ยสละโกนผม โกนคิ้วนุ่ งขาวห่มขาว ถื อเพศพรหมจรรย์ รั กษาศี ล 8
สละบ้านเรื อนมาอยู่ในวัดและสํานักเพื่อจะปฏิบัติธรรมอันเป็ นเหตุแห่งการดับทุ กข์
จุดเริ่มพัฒนาการของแม่ ชีไทยและสถาบันแม่ ชี ไทยในยุคปั จจุบัน
จุดเปลี่ยนถ่ายช่วงของแม่ชี ไทยจากอดีตสู่ ปัจจุบันทําให้ เกิดการแปรผันชี วิตของแม่ชี จน
กลายเป็ นจุ ดเริ่ มพัฒนาการของแม่ ชี ไทยและสถาบันแม่ ชีไทยในยุคปั จจุบัน ผู ้ วิจัยมุ่ งจะกล่ าวถึง
พัฒนาการของแม่ ชี ไทยปั ญหาเรื่ องสถานภาพของแม่ ชี ไทย วิ วัฒนาการสถาบันแม่ชี ไทยและ
สถาบันแม่ชี ไทยกับสาขาส่ วนภูมิภาคดังนี้
พัฒนาการของแม่ ชีไทย
พ.ศ. 2509คณะแม่ชี คณะหนึ่ งมาเรี ยนบาลี และวิ ชาต่าง ๆที่ มหามกุฏราชวิ ทยาลัย แม่ชี
คณะนี้ จะเดิ นผ่านบางลําพู เป็ นประจําประชาชนแถวบางลําภู เห็ นแม่ชีมีศี ลาจารวัตรที่ ดี งามก็เกิ ด
ความศรัทธาภาพลักษณ์ของแม่ ชีในสายตาของประชาชนคือผู้ ศึ กษาธรรมะและมีคณะแม่ชีผู ้ ใหญ่
ให้การสนั บสนุ นคณะแม่ชี นักเรี ยนทําให้คณะแม่ ชี สองกลุ่มนี้ รวมตัวกันซึ่ งในคณะนั้ นมี พระ
ผู ้ ใหญ่มาให้ความรู ้ ได้แนะนําสั่งสอนให้ข้อคิดต่างๆ ในการก่อตั้งสถาบันของแม่ ชี เพื่อที่ จะรวมแม่ชี
ทั่วประเทศมาทํากิจกรรมร่วมกันแลกเปลี่ยนนานาทัศนะร่ วมกันคณะแม่ชี คณะนี้ จึงได้มีการติดต่อ
ประสานกับแม่ชี ที่อยู ่ในสถานที่ต่ างๆทั่วประเทศไทยให้มาร่ วมประชุมกันและให้ความคุ ้มครอง
แม่ชีไทยด้วยกันเอง
เมื่อวันที่ 28สิ งหาคม 2512 เป็ นการประชุมแม่ ชี ทั่วประเทศประธานในที่ประชุ ม คื อ
พลเอกปิ่ นมุ ทุกัณฑ์ อธิ บดีกรมการศาสนาในสมัยนั้ นมี แม่ชี มาประชุมในวันนั้ นได้ปรารถกับพลเอกปิ่ น
เรื่ องการเรี ยกสตรี นุ่ งชุดขาว ห่ มขาว โกนศี รษะ ควรจะเรี ยกอย่ างไร เพราะในอดีตประชาชน
ส่ วนมากจะเรี ยกอุบาสิ กา,อุ บาสิ กาชี , นางชี, ยายชี, แม่ชี ทั้งหลายได้มีมติ เอกฉันว่ า“ควรเรี ยกว่ าแม่ชี ”
ถ้าเรี ยกอุบาสิ กาประชาชนส่วนใหญ่ จะนึกถึงสตรี ผู ้ ครองเรื อนบริ โภคกามถ้าจะเรี ยกคําว่ า“ชี”คําเดียว
รู้ สึ กกระด้างไปจะเรี ยกยายชี หรื อนางชีไม่ เหมาะ ในที่ สุ ดในที่ ประชุ มจึงเลื อกคําว่ า “แม่ชี ” เป็ นคํา