nt142 - page 53

39
ในปี พ.ศ. 2106พระเจ้าตะเบ็ งชะเวตี้ ได้ยกกองทัพมาล้อมเมืองพิษณุ โลกไว้ แต่พระ
มหาธรรมราชาสามารถต่ อสู้ ป้ องกันศึกจนสุ ดความสามารถ ในที่ สุ ดต้องยอมอ่อนน้ อมต่อพม่ า
เพราะขาดแคลนเสบี ยงอาหารและเกิดไข้ทรพิษระบาด ซึ่ งพระเจ้าบุ เรงนองได้โปรดฯ เกล้า ให้
ทรงปกครองหัวเมื องฝ่ ายเหนือต่อไปตามเดิมและเสด็ จยกกองทัพของหัวเมืองเหนื อมาล้อมกรุงศรี
อยุธยา ทางฝ่ ายอยุ ธยานั้ นสมเด็จพระมหาจักรพรรดิ์ ทรงยกกองทัพออกมาต่อสู ้ จนถึงกระทํา ยุทธ
หัตถีพระเจ้าแปรแต่ทรงช้างสู ้ข้าศึกไม่ได้ ทําให้พระเจ้าแปรไสช้างไล่ตามซึ่ งพระองค์กําลังตกอยู ่
ในอันตราย สมเด็ จพระศรีสุ ริโยทัยไสช้างเข้าขวางกันพระสวามี จึงถูกพระเจ้าแปรฟั นด้วยของ้าว
สิ ้ นพระชนม์ พระมหินทร์ และพระราเมศวร ทรงไสช้ างเข้าขวางกันพระศพพระราชมารดาแล้ว
นํากลับกรุงศรี อยุธยา โดยนําพระศพไปถวายพระเพลิงที่ วัดสบสวรรค์ นอกจากนี้ ยังได้ทรงสร้ าง
เจดีย์เฉลิมพระเกียรติสมเด็จพระศรี สุ ริ โยทัยไว้
สงครามครั้ งนี้ สมเด็จพระมหาจักรพรรดิ ต้องยอมเป็ นไมตรี ต่ อพม่า และฝ่ ายไทยต้อง
ยอมปฏิบัติตามเงื่อนไขของพม่าโดยได้จัดส่งพระราเมศวร (พระราชโอรสองค์ใหญ่ ของสมเด็จพระ
มหาจักรพรรดิ์ ) พระยาจักรี และช้างเผือก 4 เชื อก ไปถวายพระเจ้ากรุ งหงสาวดี และทรงโปรดฯ
เกล้าให้พระมหาธรรมราชา (ขุนพิเรนทรเทพ) กลับไปครองหั วเมืองฝ่ ายเหนือตามเดิ ม เมื่อพระเจ้า
หงสาวดี ยกกองทัพไปตี เมื องเชียงใหม่ พระมหาธรรมราชา (ขุนพิเรนทรเทพ) ได้ ถูกเกณฑ์ให้ยก
กองทัพเมืองพิษณุ โลกและหัวเมืองฝ่ ายเหนือไปตีเชียงใหม่ด้วย สงครามครั้ งนั้ นพระเจ้ากรุ งหงสาว
ดี จับตัวพระเจ้าเมกุฏิ พระมหากษัตริ ย์เชียงใหม่ได้
พระเจ้าบุเรงนองมีพระราชประสงค์ที่จะตี กรุ งศรี อยุธยา จึ งทรงวิเทโศบายที่จะทําให้
คนไทยแตกแยกกันเอง โดยทรงยกย่องสมเด็จพระมหาธรรมราชา (ขุนพิ เรนทรเทพ) ให้มีอํานาจ
ปกครองหั วเมืองฝ่ ายเหนือทั้ งหมด ทําให้ความสัมพันธ์ระหว่างพระมหาธรราราชากับสมเด็จพระ
มหาจักรพรรดิยิ่งเหินห่ างกัน ดังจะปรากฏว่า
“.....ทางอยุธยาจะบังคับบั ญชาว่ ากล่าวอย่างแต่ ก่อน
พระเจ้ าบุเรงนองก็เข้ ากีดกัน อุดหนุนพระมหาธรรมราชา
ต่ างๆพระมหาธรรมราชาจึ งมีความสนิ ทสนมกับพระเจ้ า
บุ เรงนองยิ่งขึ ้ น ขณะเดียวกันก็ห่ างเหิ นจากอยุธยาไป
ทุ กที....” (กรมพระยาดํารงราชานุภาพ,2514 : 44)
ครั้ งหนึ่ งสมเด็ จพระมหาจักรพรรดิได้ โปรดฯ เกล้า ถวายพระเทพกษัตรี ย์ให้แก่ สมเด็จพระ
ไชยเชษฐาธิ ราช ผู้ครองกรุ งศรี รัตนาคหุ ต (เวี ยงจันทร์) เพื่อสร้างสัมพันธไมตรี กับอาณาจักรล้าน
ช้าง (ลาว) โดยหวังจะให้ลาวเป็ นกําลังในการช่วยต่อต้านการรุ กรานจากพม่า แต่พระมหาธรรม