nt142 - page 50

36
เมื องฝ่ ายเหนื อ (อาณาจักรสุ โขทัยเดิ ม) และเมืองลูกหลวงของกรุ งศรี อยุธยามาเป็ นเพียงเมื องหนึ่ งใน
หัวเมืองฝ่ ายเหนือเท่ านั้ น ทั้ งนี้ เพราะพระองค์ไม่ ได้แต่ งตั้ งเจ้านายพระองค์หนึ่ งพระองค์ใดไป
ปกครองเมืองสองแคว (พิษณุโลก) ทรงโปรดฯเกล้า ให้ พระยายุทธิ ษเฐี ยร ซึ่ งเป็ นพระราชโอรส
ของพระยาราม ผู้ครองกรุ งสุโขทัยเป็ นเจ้าเมืองสองแคว (พิษณุ โลก) โดยขึ้ นตรงต่อกรุ งศรี อยุธยา
สมัยพระบาทสมเด็จพระบรมไตรโลกนาถเป็ นพระมหากษัตริ ย์ ทรงมีพระราโชบายที่
จะขยายอาณาเขตของกรุ งศรี อยุ ธยาให้กว้างขวางขึ้ น ทั้ งนี้ ทรงได้ปฏิ รู ปการปาครองโดยยกเลิก
ระบบเมืองลูกหลวง เพื่ อดึงอํานาจเข้าสู่ ศูนย์กลางทรงโปรดฯ เกล้า ให้มีการจัดระบบสังคมในรูป
ศักดินา โดยแบ่งการปกครองออกเป็ นฝ่ ายทหารและฝ่ ายพลเรื อนที่ เรี ยกว่าจตุสดมภ์ และทรงตรา
กฎหมายกําหนดศักดินาขึ้ นประกาศใช้ แทนการปกครองระบอบเวียง วัง คลัง และนา การจั ดรูป
ดังกล่าว ทําให้อํานาจการปกครองของผู้ครองนครต่างๆลดลง เป็ นเหตุให้พระยายุทธิ ษเฐียรเจ้า
เมื องสองแคว และพระยาเชลียง เจ้าเมื องสวรรคโลกไม่พอใจจึงได้คิดเอาใจออกห่างไปฝั กใฝ่ พระ
เจ้าติโลกราช พระมหากษัตริ ย์ผู ้ ครองเมื องเชียงใหม่ แห่ งอาณาจักรล้านนา จนทําให้เกิดสงคราม
การปะกันระหว่างกรุงศรี อยุธยากับล้านนา
เมื่อพระยายุทธิ ษเฐียร เข้าขอสวามิภักดิ์ ต่ อพระเจ้าติโลกราช พระองค์ทรงโปรดเกล้า
รั บเป็ นบุตรบุ ญธรรม จากนั้ นพระยายุทธิ ษเฐียร จึ งได้นัดหมายให้ พระเจ้าติโลกราชยกกองทัพมาตี
เมื องสองแคว (พิษณุ โลก) ซึ่ งศึ กครั้ งนี้ กองทัพเชี ยงใหม่ได้ล้อมเมื องสองแคว (พิษณุ โลก)นานถึง 21
วันแต่ไม่สามารถเข้าตีเมื องสองแควได้ พระเจ้าติโลกราชจึ งทรงให้กองทัพไปตีเมืองปากยม และ
เมื องชากังราวแทนก่ อนที่ จะเสด็จกลั บทรงให้กวาดต้อนชาวเมื องสองแควและเมืองอื่ นๆ ไปกว่า
หมื่ นคนโดยส่งไปอยู่เมืองพะเยา และให้พระยายุทธิษเฐียร ครองเมืองพะเยา
ในปี พ.ศ. 2000พระบาทสมเด็จพระบรมไตรโลกนาถ (พระราเมศวร) และพระอิ นทรา
ชา พระราชโอรสได้ยกกองทัพกรุ งศรี อยุ ธยาขึ้ นมาตีเมืองแพร่ และเมืองลําปาง ส่ วนพระเจ้าติ
โลกราชทรงโปรดฯ เกล้า ให้หมื่ นด้งนคร ยกกองทัพเมืองเชี ยงใหม่ มาพร้อมกับกองทัพยุทธิษเฐียร
(เจี ยง) กองทัพเมื องเชียงใหม่ ได้ปะทะกับกองทัพของสมเด็ จพระบรมไตรโลกนาถ ซึ่ งมี แม่ทัพ
สําคัญ 3นายคื อพระอินทราชาขุนเพชรรัตน์ และขุนราชอาสาแม่ ทัพทั้ ง 3ได้ชนช้างกับพระยายุทธิ
ษเฐียร (เจียง) แต่แพ้ทั้งหมด พระเจ้าติโลกราชจึ งระดมกองทัพจากเมืองเชี ยงใหม่มาตีกรุงศรี อยุธยา
จนกองทัพอยุธยาจนแตกพ่ายไป สงครามครั้ งนี้ พระอินทราชาทรงต้องพระแสงปื นที่ พระพักตร์จน
สิ ้นพระสิ ้นพระชนม์
หลังจากเกิดสงครามคราวนี้ ทําให้พระเจ้าติโลกราชแห่งอาณาจักรล้านนา ได้ทรงโปรด
ฯ เกล้าให้ พระยายุทธิ ษเฐียร (เจียง) ครองเมืองเพิ่มอี ก 3 เมืองคือ เมื องแพร่ เมื องงาวและเมืองพร้ าว
และทรงทําสงครามรุ กรานหัวเมื องฝ่ ายเหนื อคือ เมืองสองแคว (พิษณุโลก) สุ โขทัยและชากังราว