nt142 - page 46

32
ส่ วนพ่อขุนบางกลางหาว เจ้าเมืองบางยางนั้ นสันนิษฐานว่าทรงเป็ นราชบุตรเขยของพ่อ
ขุ นศรี นาวนําถม เป็ นผู ้ ที่ มีความสามารถและมี ความเข้มแข็งทั้ งทางการเมื อง การปกครอง
เศรษฐกิ จ สังคมและการทหารเพระมี กําลังทหารมากซึ่ งเป็ นที่เคารพรั กใคร่ ของชาวเมื องสุ โขทัย
มากกว่ าพระองค์ พ่อขุนผาเมื อง จึงได้สถาปนาพ่อขุนบางกลางหาวให้เป็ นพระมหากษัตริ ย์ครอง
กรุ งสุ โขทัย และถวายพระแสงขรรค์ไชยศรีและพระนาม “ศรี อิ นทราบดินทราทิตย์” ให้พ่อขุนบาง
กลางหาวและพระองค์ได้สถาปนาราชวงศ์พระร่ วงขึ้นในเวลาต่ อมา
เมื องพิษณุโลกในสมัยสุ โขทัยนี้ น่ าจะอยู่ ในการปกครองของพระมหากษัตริ ย์ในราชวงศ์ศรี
นาวนํ าถม และเป็ นอิสระจนกระทั่งพ่อขุนรามคําแหงมหาราชได้เสด็จครองราชย์สมบัติ ในกรุ ง
สุ โขทัย จึ งได้ยกทัพมาตีเมื องสองแคว (พิษณุ โลก) และได้ผนวกเมืองสองแคว (พิ ษณุ โลก) ไว้เป็ น
ส่ วนหนึ่ งของอาณาจักรสุ โขทัย
พิษณุ โลกในสมัยกรุ งสุโขทัย หลังจากที่พ่อขุนรามคําแหงมหาราชได้ทรงผนวกเมื องสอง
แคว (พิษณุ โลก) เข้าเป็ นส่ วนหนึ่ งของอาณาจักรสุ โขทัยและปกครอง เมืองสองแคว (พิษณุ โลก)สืบ
ต่ อเนื่องกันมาจนถึ งรั ชสมัยของพระมหาธรรมราชาที่ 1 (พระยาลิ ไท เมื่อพระองค์ใช้กําลังทหารซึ่ ง
ยกมาจากเมื องศรีสัชนาลัย เข้ายึ ดครองกรุงสุโขทัยจากเจ้านายเชื้ อพระวงศ์ราชวงศ์พระร่ วง ได้แล้ว
เสด็ จขึ้ นครองราชย์สมบัติ ณกรุงสุ โขทัย จากนั้ นพระองค์ได้เสด็จยกกองทัพไปตีเมืองต่างๆที่ เคย
อยู่ใต้การปกครองของอาณาจักรสุ โขทัยก่อน เมื่อรวมอาณาจักรสุ โขทัยให้เป็ นอันหนึ่ งอันเดี ยวกัน
อี กครั้ งหนึ่ ง แล้วเสด็จไปเสวยราชสมบัติอยู่ที่เมื องสองแคว (พิษณุ โลก) แทนกรุ งสุโขทัย ดังปรากฏ
หลักฐานในศิลาจารึ กหลักที่ 8จารึ กเขาสุ มนกูฏว่ า
“...พระยาศรี สุริ ยพงศ์มหาธรรมราชาธิ ราช เอาพลไปทราบ
ยังนํ้ า...บุรี สิ ้นได้ ทั้งตะวันออกเขต...ยังพระสั กรอดสิ้น จึ งไป
อยู่เมื องสองแคว ปุมหาธาติ ปลูกพระศรีมหาโพธิ .....”
(กรมศิ ลปากร,2521: 116)
การที่พระมหาธรรมราชาที่ 1 (พระยาลิ ไท) เสด็จมาเสวยราชสมบัติ ณ เมื องสองแคว
(พิ ษณุ โลก) นั้ น คงจะมี สาเหตุสํ าคัญมาจากการที่ พระองค์ได้ทรงขยายอาณาเขตของอาณาจักร
สุ โขทัยมายังเมื องลุ่มแม่นํ้ าป่ าสักนั้ น ทําให้เกิ ดการกระทบกระทั่งบาดหมางกับอาณาจักรศรี อยุธยา
ดังปรากฏหลักฐานในหนังสื อชินกาลมาลี ปกรณ์ว่า