nt142 - page 58

44
ตําแหน่ งเจ้าพระยาสุ รสี ห์ได้ยกกองทัพเข้าตี พม่ าแตกพ่ายไป ประกอบกับระยะหลังพม่ามี ปัญหา
ภายในประเทศจึ งไม่ยกกองทัพมารุ กรานไทยอีก
หลังสงครามเก้าทัพแล้ว เมืองพิษณุ โลกก็ยังเป็ นเมืองเอกเป็ นเมืองศูนย์กลางการปกครองหัว
เมื องฝ่ ายเหนื ออยู่แต่ ได้ลดบทบาททางด้านการทหารลง เนื่ องจากสงครามระหว่างไทยกับพม่ ายุติลง
ทั้ งนี้ เพราะอังกฤษได้พม่ าเป็ นเมืองขึ้ นแล้วแต่เมืองพิ ษณุโลกก็ยังมีความสําคัญทางด้านการเมื อง
การปกครอง เศรษฐกิจ การศาสนา และการคมนาคมแทนดังปรากฏว่ามีพระมหากษัตริ ย์ราชวงศ์
จักรี ได้เสด็จไปนมัสการพระพุทธชิ นราชและพระพุทธชิ นสีห์โดยมี งานสมโภชอยู่เสมอ
ในรั ชสมัยรั ชกาลที่ 3 พระบาทสมเด็จพระนั่ งเกล้ าเจ้าอยู่หัวทรงโปรดฯ เกล้าให้ กรม
พระราชวังบวรมหาศักดิ์ พลเสพอันเชิ ญพระพุทธชินสีห์ มาประดิษฐานไว้ ณ พระอุโบสถวัดบวร
นิ เวศ กรุ งเทพมหานคร ส่ วนพระศรีศาสดานั้ น เจ้าอาวาสวัดบางอ้อยช้างได้อัญเชิ ญไปไว้ที่วัดบาง
อ้อยช้างก่อน ครั้ นในรัชกาลที่ 4ทรงโปรดฯ เกล้าอัญเชิ ญไปประดิษฐานณพระอุ โบสถวัดบวร
นิ เวศ กรุงเทพมหานคร
ในรั ชสมั ยรัชกาลที่ 4 พระบาทสมเด็ จพระจอมเกล้ าเจ้ าอยู่ หัวรั ชกาลที่ 4 เสด็จเมื อง
พิ ษณุโลกโดยเรื อยนต์พระที่นั่งอัครราชบวรเดช เสด็จมานมัสการพระพุ ทธชินราช ทรงเปลื้ อง
กําไลหยกจากพระกรสวมนิ้ วพระหั ตถ์พระพุ ทธชิ นราช และบู ชาด้วยบายศรี ปั้ นด้วยรั กปิ ดทอง
สํ าหรับ 1ปิ ดเงินสําหรับ 1ต้นไม้เงินต้นไม้ทองและเครื่ องสักการะตามสมควร ทั้ งนี้ พระองค์ได้
เสร็ จประพาสหัวเมื องเหนืออาทิเช่ น เมืองสวรรคโลก สุ โขทัย เมืองฝาง และเมืองกําแพงเพชร
ทรงศึ กษาและรวบรวมโบราณวัตถุสําคัญๆที่มีอยู่ในเมืองพิษณุ โลก สวรรคโลก สุโขทัย เมืองฝาง
และเมืองกํ าแพงเพชรลงไปศึกษาที่วัดบวรนิ เวศ กรุ งเทพมหานคร (พวงทอง สุ ดประเสริ ฐ, 2526 :
41)
ในรั ชสมัยรั ชกาลที่ 5พระบาทสมเด็จพระจุ ลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว ได้เสด็จประพาสเลียบ
มณฑลฝ่ ายเหนื อ เสด็ จมานัสการพระพุ ทธชิ นราชทรงปิ ดทองพระพุทธชิ นราช ถวายเครื่ อง
สักการะตามพระราชประเพณี นอกจากพระองค์ได้เสด็จประทับที่เมื องพิษณุโลก ทรงประกอบพิธี
เททองหล่ อพระพุทธชิ นราชจําลองไปเป็ นประธาน ณ วัดเบญจมบพิตร กรุ งเทพมหานคร เมื่ อ
วันที่ 20 ตุลาคม พ.ศ. 2444
ในรัชสมัยรั ชกาลที่ 6พระบาทสมเด็จพระมงกุฎเกล้าเจ้าอยู่ หัว เมื่อครั้ งทรงดํารงพระยศเป็ น
สมเด็ จพระบรมโอรสาธิราช ทรงพระราชนิ พนธ์ หนังสื อลิลิ ตพายัพ โดยใช้พระนามแฝงว่าหนาน
แก้ วเมืองบู รพ์ ซึ่ งถือเป็ นพระราชนิ พนธ์ที่ กล่ าวถึง พระบาทสมเด็ จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่ หัว
รั ชกาลที่ 5 และข้าราชบริ พารเสด็จนมัสการพระพุทธชิ นราช ในปี พ.ศ. 2454ทรงเสด็ จประพาส