nt138 - page 46

37
สื่ อสายใยร้อยใจชุ มชน
การรวมกลุ่มของชาวบ้านป่ าแดดเป็ น “กลุ่ มคนเฒ่าคนแก่” ถือกําเนิ ดขึ้ นจากเข้าไป
ทํางานคลุกคลีกับชุมชน ของ คุ ณวีระพงษ์ กังวานนวกุล นักพัฒนาอิ สระ ซึ่ งควบตําแหน่ งเขยบ้าน
ป่ าแดดด้วย ทําให้เขามองเห็นภาพรวมของปัญหาที่เกิดขึ้ นกับชาวบ้านป่ าแดด และได้บทสรุ ปว่า
การจะพัฒนาชุ มชนได้อย่างยั่งยืนนั้ น ต้องอาศัยองค์ความรู ้เดิมที่มีอยู่ในท้องถิ่น ผ่านกระบวนการ
ถ่ายทอดความรู ้โดยกลุ่มผู ้ สู งอายุ ซึ่ งเขาเชื่อมั่นว่ามีศักยภาพ มีพลัง และเปี่ ยมไปด้วยประสบการณ์
เปรี ยบเสมื อนคลังความรู้ ของชุมชน หากกลุ่มผู ้ สู งอายุเหล่านั้ นได้รับโอกาสและการสนับสนุนให้
กลับมามีบทบาททางสังคมอีกครั้ งพลังของพวกเขาจะก่ อให้เกิดการเปลี่ยนแปลงในชุมชนได้
ด้วยบทสรุ ปดังกล่าว จึงเกิดกิจกรรมต่ างๆ เพื่อให้ผู ้ สู งอายุได้แสดงศักยภาพและนําองค์
ความรู ้เดิมออกมาใช้อี กครั้ ง แต่ที่ เด่นชัดและสร้างความเปลี่ ยนแปลงให้เกิดขึ้ นกับกลุ่มผู้สู งอายุ
และเกิดขึ้ นกับคนในชุมชนบ้านป่ าแดดอย่างมากคือ การฟื้ นฟูของเล่นพื้นบ้านที่ เกือบจะเลือน
หายไป ให้กลับมาโลดแล่นมีชีวิตชีวาอีกครั้ ง ทั้ งนี้ เพราะกลุ่ มผู ้ สู งอายุบ้านป่ าแดด มีความรู ้ความ
ชํานาญในการทําของเล่นพื้นบ้าน ซึ่ งประดิษฐ์ขึ้ นจากเศษวัสดุธรรมชาติ อาทิ ไม้ไผ่ กะลามะพร้าว
ลูกสะบ้า เศษไม้สัก เป็ นต้น
ในระยะแรกกลุ่มคนเฒ่ าคนแก่ มีสมาชิ กเพียง 6 คน ไม่ มีการจัดตั้งเป็ นองค์กรอย่างชัดเจน
โครงการฟื้ นฟูของเล่นพื้นบ้านนี้ จึงอยู่ภายใต้การสนับสนุ นของ “มูลนิ ธิสุขภาพไทย” ทําให้ทาง
กลุ่มได้รั บเงินทุนสนับสนุ นการดําเนินงาน จนสมาชิ กเกิดความมั่นใจในการทํางานมากยิ่งขึ้ น โดย
ในระยะแรกนั้ น คุณวีระพงษ์ได้ชักชวนให้ผู ้สู งอายุส่ วนใหญ่เข้าร่ วมโครงการ ด้วยการประดิษฐ์
ของเล่นพื้ นบ้านตามที่ตนเองถนัดแล้วนํามามอบให้ โครงการ เพื่อให้เด็กๆซึ่ งเป็ นลูกหลานใน
ชุมชนได้เล่นของเล่นจากพ่ออุ ๊ย แม่อุ ๊ย จากการประดิษฐ์ของเล่นทีละชิ ้นๆ ก็เพิ่มจํานวนมากขึ้ น
และเมื่ อเขารวบรวมของเล่นได้มากพอ จึงนําไปจัดแสดงและจําหน่ายที่กรุ งเทพ ซึ่ งได้รั บความ
สนใจและมีผู ้ เลือกซื้ อไปให้ลูกหลานเล่นและเก็บสะสมในฐานะของเล่นพื้นบ้าน ที่แสดงให้เห็นถึง
วิถีชีวิตของคนไทยในอดีตตั้ งแต่นั้นมากลุ่ มคนเฒ่าคนแก่ จึงก่อตัวเป็ นองค์กรที่ชัดเจนขึ้ น
จากของเล่ นพื้นบ้านสู่ สายพระเนตรพระราชินี
ด้วยความแปลกใหม่ และรู ปลักษณ์ที่แลดูเรี ยบง่าย จริ งใจของของเล่นพื้นบ้าน ซึ่ งสะท้อน
ให้เห็ นถึงวิถีชี วิต วัฒนธรรม และภูมิปัญญาพื้ นบ้าน อี กทั้งของเล่นพื้ นบ้านนี้ ยังเป็ นสื่อเชื่ อมร้อย
ความรักความผูกพันระหว่างผู ้ สู งอายุสู ่ลู กหลานได้เป็ นอย่างดี ทําให้กลุ่มคนเฒ่ าคนแก่เป็ นที่ รู้จัก
ของสังคมภายนอกมากขึ้ น ในขณะเดียวกันสั งคมยังเห็ นความสําคัญของการพัฒนาศักยภาพ และ
ให้คุ ณค่าของผู้ สู งอายุมากขึ้ นเป็ นลําดับด้วย