st124 - page 90

81
ชาวสยาม บนเกาะลันตานอกจากจะมีชาวสยามจากแผ่ นดิ นใหญ่ เข้ามาค้าขาย และ
หลบหนี ภัย หนี คดีความเข้ามาอาศัยปะปนอยู่กับ ชาวจี น ชาวมุสลิมแล้ว ยุคนี้ ยังมีข้าราชการ
ชาวสยามเข้ามาพักอาศั ยบริ เวณบ้านพั กข้าราชการรอบๆ ที่ว่ าการอําเภอและด่ านศุลกากร
มีการสร้ างความสัมพันธ์ ทางเครื อญาติ ด้วยการแต่งงาน ผู กมิตร ผู กเกลอ กับกลุ่ มอื่ น ๆ และ
พักอาศัยกับครอบครั วของกลุ่มนั้ นๆแต่จะสนิทสนมและอยู ่ปะปนกับคนจีนและผสมผสานทาง
วัฒนธรรมกั นมากกว่ากลุ่ มอื่ น มีการร่ วมมื อกันสร้ างวัดและทําบุ ญในวันสํ าคัญทางศาสนา
ในฐานะที่เป็ นชาวพุทธด้วยกันในปี พ.ศ. 2482มี การประกาศใช้ชื่ อประเทศประชาชนและสัญชาติว่า
“ไทย” (กลิ่น คงเหมือนเพชรและคณะ. 2549 :55)จึงเรี ยกชาวสยามว่า“ชาวไทย”ตั้งแต่นั้ นเป็ นต้นมา
มีการตั้ งด่านศุลกากรขึ้ นเพื่อเก็บภาษี และตรวจตราเรื อสิ นค้าเข้าออก และสร้ างอาคาร
ถาวรขึ้ นในปี พ.ศ. 2480ตอนกลางคืนด้านหน้าด่านศุ ลกากรจะจุ ดตะเกียงไข่ครอบกระจกชักขึ้ น
บนยอดเสา เพื่อเป็ นสัญญาณสําหรับชาวเรื อต่อมาเปลี่ ยนเป็ นตะเกียงรั้ ว เมื่ อมีไฟฟ้ าจึ งเปลี่ยนไป
ใช้หลอดไฟฟ้ าติ ดบนยอดเสา จากนั้ น เมื่ อทางรั ฐบาลไทยยกเลิกสั มปทานการตัดไม้โกงกาง
เพื่ อเผาถ่านในปี พ.ศ. 2532ด่านศุลกากรก็หมดบทบาท เพราะเรื อจากปี นังและสิ งคโปร์ ที่เข้ามา
บรรทุกถ่านไม้โกงกางก็หยุดกิ จการไปด้วย
ที่ ว่าอําเภอหลังแรกสร้ างขึ้ นทางทิศตะวันออกของเกาะลันตาใหญ่ เป็ นอาคารไม้หลังคา
มุงจากตั้ งอยู่บนเนิ นสู งใกล้สุ สานแต่บริ เวณนั้ นรกและเปลี่ยวเกิ นไปข้าราชการไม่กล้าอยู่ ต่อมา
มีการสร้างสโมสรเสื อป่ า เป็ นเรื อนฝาไม้กระดานหลังคามุงจากยื่นลงไปในทะเลทางอําเภอได้ใช้
เป็ นพื้นที่ทําการชั่วคราว ก่อนจะจึ งซื้ อที่สวนยางของชาวบ้านสร้างที่ว่าการอําเภอใหม่ ในปี พ.ศ.
2480บริ เวณนี้ ชาวเลเรี ยกว่า “ปาไตยรายา”หมายถึ งหาดเจ้านาย เนื่ องจากเป็ นที่ ทําการและ
พักอาศัยของเจ้านายหรื อข้าราชการที่ย้ายมาปฏิบัติราชการบนเกาะปัจจุ บันเรี ยกว่า“ตลาดศรี รายา”
ในปี พ.ศ. 2454มีการสร้างสะพานเที ยบเรือถาวรริ มฝั่งทะเลและปี พ.ศ. 2457พระแก้วโกรพ
มาตรวจราชการสั่งให้ทําถนนจากอําเภอเกาะลันตาถึงบ้านหัวแหลมและจากอําเภอไปตลาดศรี รายา
เลยไปถึงทุ่ งส้าน (ทุ่ งหยีเพ็ ง) ก่ อนปี พ.ศ. 2470ทหารเรื อสร้ างกระโจมไฟที่ แหลมตะโหนดชื่อ
ปัตโชติ วชิราภา
ในยุคที่เริ่ มตั้ งอําเภอรัฐสยามปกครองด้วยระบบสมบูรณาญาสิ ทธิราชและบริ หารราชการ
แผ่นดินส่ วนภู มิภาคโดยจัดส่ งข้าราชการส่วนกลางออกไปบริ หารราชการแผ่ นดิน เป็ นการรวม
อํานาจเข้ามาไว้ในส่ วนกลางและแบ่ งหัวเมื องแต่ ละภาคออกเป็ นมณฑล จังหวัดกระบี่ ขึ้ นอยู่กับ
มณฑลภูเก็ตมีพระยารั ษฎานุประดิษฐ์ (คอซิมบี้ ณ ระนอง) เป็ นสมุหเทษาภิบาลมณฑลภู เก็ตและ
พระยาอุตรกิ จพิจารณ์ เป็ นข้าหลวงเมืองกระบี่ นายนาคถิ่นพังงา เป็ นนายอําเภอคนแรกของอําเภอ
เกาะลันตา และมี ขุ นพิทักษ์ ลันตาเขต (ย่าเหล เจริ ญฤทธิ์ ) เชื้ อสายมุ สลิ มตระกูลไทรบุ รี เป็ น