st124 - page 85

76
ศาล “โต๊ ะบาหลิว”ซึ่ งเป็ นศาลบรรพบุรุ ษประจํากลุ่มของชาวเลบ้านบ่อแหนและชาวเลที่อพยพไป
ทํามาหากิ นบริ เวณบ้านในไร่ แหลมคอกวางและคลองดาว เมื่อประมาณ 30ปี ก่อนมี ชาวเลรับจ้าง
เจ้าของเตาเผาถ่านปอกเปลือกไม้สําหรับเผาถ่านประมาณ9-10ครั วเรื อนอาศัยอยู่บริเวณบ้านบ่อแหน
ทุกๆ 6 เดื อนชาวเลในบริ เวณใกล้เคี ยงจะเดินทางไปร่ วมจัดพิธี ลอยเรือที่บ้านบ่อแหนอย่างพร้อม
เพียงกันแต่เมื่อรัฐบาลยกเลิกสัมปทานตัดไม้เผาถ่านอุ ตสาหกรรมเผาถ่านก็ล้มเลิกไปด้วยชาวเล
กลุ่มนี้ ย้ายไปอยู่บ้านศาลาด่านและย้ายศาลโต๊ะบาหลิ วไปด้วย
ตลาดศรี รายาเป็ นอีกแหล่งหนึ่ งที่อูรั กลาโว้ยเคยตั้ งเพิงพักอาศัยย่างปลาหุงหาอาหารและ
หลบลมพายุเป็ นประจํา จนกระทั่งเมื่ อหวนกลับมาพบว่าชาวมุ สลิมเข้าไปพักอาศัยแล้วจึงขยับไป
ใช้พื ้นที่ชายฝั่งทะเลบริ เวณอ่ าวถัดไปคือบริ เวณหัวแหลมแค่ (หั วแหลมใกล้) ต่อมาชาวจีนเข้ามาตั้ง
ถิ่นฐานบริ เวณตลาดศรี รายาชาวมุสลิมขยับไปใช้พื้ นที่บริ เวณบ้านหัวแหลมแค่ (หัวแหลมใกล้)ชาวเล
จึงขยับขยายไปสร้ างที่พักบริ เวณบ้านหัวแหลมกลางซึ่ งก็เป็ นแหล่งใหญ่อีกแหล่งหนึ่ ง ในอดีตที่
ชาวเลเคยอาศัยอยู่รวมกันประมาณ 40-50ครัวเรื อน เล่ากันว่ าที่แห่ งนี้ ในอดีตเคยเป็ นเมื องหลวง
ของชาวเลอู รั กลาโว้ยในเขตน่ านนํ้ าไทย หลังจากนั้ นชาวมุ สลิ มอีกกลุ่ มหนึ่ งก็เข้าไปสร้ างที่พัก
บริ เวณบ้านหั วแหลมกลางถัดจากชุมชนชาวเลไปทางทิศใต้ และบริ เวณเวิ้งอ่าวแนวชายฝั่งทะเลก่ อน
จะถึงอ่ าวสังกาอู ้ ชาวเลบ้านหัวแหลมกลางบางครอบครั วอพยพไปตั้ งถิ่นฐานบ้านสังกาอู้
สั นนิษฐานกันว่ าชาวเลเริ่ มตั้ งถิ่นฐานบนฝั่งอย่างน้อยประมาณ 300-200ปี มาแล้ว แต่ยัง
เคลื่ อนย้ายหากินตามฤดู เมื่อย้อนกลับมาพบว่ าพื้ นที่ที่เคยพักพิงมีผู ้ อื่ นเข้าครอบครองก็ขยับไปใช้
พื้ นที่ว่างถัดไป จนผลที่สุ ดต้องปรั บเปลี่ยนวิถีชี วิตขึ้ นมาตั้งถิ่ นฐานถาวรบนฝั่ งดังคําบอกเล่ าของ
ชาวเกาะลันตาว่ าประมาณปี พ.ศ. 2452 (รั ชกาลที่ 5)โต๊ะฆีหรี ชาวมุสลิ มจากสตูลได้มาชักชวนให้
ชาวเลจากเกาะลันตาและเกาะสิ เหร่ ไปตั้ งถิ่นฐานที่เกาะอาดัง เพื่อผลประโยชน์ทางการเมืองของไทย
ในการปักปั นเขตแดนระหว่าง ไทย-มาเลเซีย (กิมสี้ กิจค้า. สัมภาษณ์ : 18 เมษายน2516)
ในประเด็นนี้ พยนต์ ทิ มเจริ ญ (สั มภาษณ์ : 25พฤศจิกายน 2546) ทักท้วงว่า การปั กปั น
เขตแดนครั้ งแรกในปี พ.ศ. 2452 ทําไปไม่ถึ งเกาะอาดังและหลีเป๊ ะหยุดแค่จุดกึ่ งกลางระหว่างเกาะ
ตรุ เตาของไทยและเกาะลังกาวี ของมาเลเซียต่อมาในปี พ.ศ. 2514ไทย-มาเลเซียได้แบ่งเขตไหล่ทวีป
ในทะเลอันดามันอีกครั้ งตามสนธิสั ญญาเจนีวาปี พ.ศ. 2501โดยลากเส้นลงในแผนที่เดิ นเรืออังกฤษ
ต่อจากจุ ดที่ทําค้างไว้ ผ่านเส้นแบ่งที่ กําหนดให้เกาะอาดัง เกาะหลีเป๊ ะและเกาะราวี เป็ นของไทยซึ่ ง
การกําหนดเขตทั้ ง 2ครั้ ง ไม่มีการสํารวจภู มิประเทศและสํารวจทางทะเลจึ งไม่มีใครรู ้ว่าบนเกาะ
หลีเป๊ ะมีชาวเลที่พูดภาษาไทยได้ กรณี นี้ ผู ้วิจัยสั นนิ ษฐานว่าอาจจะมีการเตรี ยมการของทางราชการ
จังหวัดสตู ลจริงตามคําบอกเล่าของชาวเกาะลันตาแต่เมื่ อมีการกําหนดเขตแดนจริ งคณะกรรมการ
ร่วมไทย-มาเลเซี ยไม่ได้ใช้เหตุผลดังกล่ าวเป็ นตัวตัดสิน