st124 - page 279

264
1.4ลักษณะพิ เศษด้านผู้ นํ ากลุ่ม พบว่ าผู้นําของแต่ ละกลุ่มชาติพันธุ์ ที่อพยพเข้ามาบุ กเบิก
เป็ นชุดแรกต่างมีความเข้มแข็ งผ่านประสบการณ์ ทางประวัติ ศาสตร์ และมีอัตลักษณ์ทางวัฒนธรรม
เฉพาะกลุ่มที่สื บทอดจากถิ่นฐานเดิมมาก่ อน เช่นกลุ่มชาวมุ สลิมที่มาจากสายตระกูลเจ้าเมื องในรัฐที่มี
การปกครองแบบสุ ลต่ าน เช่ น ตระกูลไทรบุรี ตระกูลปาไหน ฯลฯสายตระกูลจี นมาจากสังคม
ที่ มีอัตลักษณ์ ทางวัฒนธรรมที่มั่ นคง และผ่านประสบการณ์ ในการต่อสู ้ทางการเมืองมาก่ อน
โดยเฉพาะจีนฮกเกี้ ยนมีความสามารถในการเดิ นเรื อค้าขาย สร้างบ้านสร้างเมืองและการบริ หารจัดการ
ดังเช่ นตระกูลแซ่หลิ่มแซ่ โกยแซ่ เอี่ยวฯลฯ ส่ วนสายตระกูลชาวไทยที่เข้ามาในฐานะข้าราชการ เช่ น
ตระกูล ณนครโปตะการักษ์ และข้าราชการทั่ วไปมีลักษณะเป็ นมิตรและมีปฏิสัมพันธ์ ที่ดีกับผู้คนใน
ท้องถิ่น ดังนั้ นเมื่อต่างต้องการสร้างถิ่นฐานใหม่ จําเป็ นต้องปรับตัวให้ ธํารงอยู่ร่วมกันได้ ส่ งผลให้
มีการแบ่งปั นพื้ นที่อยู่อาศัยมีความสมานฉันท์ และร่ วมมือกันทํามาหากิ นในลักษณะการแบ่งหน้ าที่
กันทําตามความถนัด มี ส่ วนร่ วมในการสร้ างบ้านสร้ างเมืองและมีบทบาทในการเป็ นผู้นําท้องถิ่นเป็ น
ทางการ เช่นผู้ ใหญ่บ้านกํานันแม่ เฒ่าบ้านและตํารวจ
ระหว่างกลุ่มชาติพันธุ์ด้วยกันไม่ว่าตัวแทนจากกลุ่ มชาติพันธุ์ ใดเป็ นผู ้ นําชุมชนในฐานะ
ตัวแทนของรั ฐก็ยอมรับกันได้ เคยมีชาวมุสลิมและชาวไทย เป็ นนายอําเภอมีชาวจีนชาวมุสลิ มและ
ชาวเลเป็ นผู ้ ใหญ่ บ้านโดยเฉพาะบทบาทของแม่ เฒ่าบ้านซึ่ งได้รั บการแต่งตั้ งจากทางราชการให้ช่ วย
ผู ้ ใหญ่ บ้านดูแลทุกข์สุ ขของลูกบ้านในยุ คนั้ นบ่ งบอกถึงการให้ ความสําคัญและยอมรับในภาวะผู้ นํา
ของผู ้ หญิง แต่ในทางเศรษฐกิจชาวจีนจะได้รั บยอมรับในฐานะที่เป็ นเถ้าแก่หรือหัวหน้าดังจะเห็นว่า
สมัยก่ อนหาก เถ้าแก่ ชาวจีนไปร่ วมงานแต่งงานของชาวเลจะได้รั บการต้อนรับด้วยการวิ่ งเข้ามา
แบกเรื อขึ้ นฝั่ ง เช่ นเดี ยวกับที่ชาวมุ สลิมนํ าเสลี่ยงออกไปรั บและล้างเท้าให้ก่อนเข้างานส่ วนเถ้าแก่
จะบริ จาคเงินหรื อนําข้าวปลาอาหารไปช่วยงาน
1.5ลักษณะพิเศษด้ านระบบเครือญาติ พบว่าแต่ละกลุ่มชาติ พันธุ ์ที่เข้ามาตั้ งถิ่นฐานบน
เกาะลันตาจะมีระบบเครื อญาติภายในกลุ่มที่ เข้มแข็ ง เนื่องจากแต่ละกลุ่มที่ เข้ามาตั้ งถิ่นฐานใหม่ไม่ ได้มา
อย่างโดดเดี่ยวแต่ชักชวนกันเข้ามาในลักษณะของกลุ่ มเครื อญาติ และเมื่อเข้ามาตั้งถิ่ นฐานยุคแรกๆ
มีการแต่งงานข้ามกลุ่ มชาติพันธุ์ กันจํานวนมากทําให้เกิ ดระบบการนั บญาติข้ามกลุ่มชาติพันธุ์ มีการ
หยิบยืมคําเรี ยกญาติของแต่ ละกลุ่มชาติ พันธุ ์ เพื่ อใช้เรี ยกกันตามลําดับอาวุโสแสดงถึงการนับญาติ
กันทั่วทั้ งเกาะและมีการเคารพผู ้ อาวุโสร่ วมกันทุกกลุ่มชาติพันธุ์
ระบบการนับญาตินี่ เองที่ เป็ นหัวใจในการสานความสัมพันธ์ของชาวเกาะลันตา ดังจะ
เห็นว่าชาวจีนมีสรรพนามเรี ยกชาวเลว่า“พี่น้องเรา”ชาวมุสลิมก็นับญาติ กับชาวเลชาวจี นและชาวไทย
ด้วยเหตุนี้ แต่ละกลุ่มต่ างหลีกเลี่ ยงการใช้คําที่ไม่เหมาะสมเมื่อพูดพาดพิ งถึงกันหากมี งานสังสรรค์
ร่ วมกันอาหารอิสลามเป็ นอาหารสากลสําหรับจั ดงานเลี้ ยงของชาวเกาะลันตาหรื อหากชาวจี นเป็ น