st116 - page 106

88
สําหรับวัฒนธรรมในสังคมไทยสามารถแบ่งออกได้ เป็น 2 ลักษณะ คือ วัฒนธรรมในลักษณะที่
เป็นสัญลักษณ์และจับต้องไม่ได้ เช่ น ภาษาพูด ระบบความเชื่อ โลกทั ศน์ กิริ ยามารยาท ขนบธรรมเนียม
ประเพณี ฯลฯ และวัฒนธรรมทางด้านวัตถุ เช่น อาคารบ้านเรือน วัด ศิลปกรรมและประติมากรรมต่างๆ
ตลอดจนสิ่ งของเครื่องใช้ต่างๆที่ ใช้ในชีวิตประจําวัน ซึ่งวัฒนธรรมทั้งหมดล้วนแล้วแต่เป็นสิ่งที่ ครอบงําชีวิต
มนุษย์2
ส่วนคําว่า ประเพณี ตามนิยามความหมายของพจนานุกรมฉบับราชบัณฑิตยสถานพ.ศ.2542 คือ
สิ่งที่นิ ยมถือประพฤติปฏิบัติสืบๆกันมาจนเป็นแบบแผน ขนบธรรมเนียม หรื อจารีตประเพณี3 วั ฒนธรรม
และประเพณีเป็นสิ่งที่ เกี่ ยวข้องโดยตรงกับพฤติ กรรมของมนุษย์ โดยเป็นสิ่งที่มนุษย์ในสังคมนั้นๆยึ ดถือ
ปฏิบัติสืบต่อกั นมา ประเด็นการศึกษาวัฒนธรรมและประเพณีของชาวจีนฮกจิวในประเทศไทยในบทนี้จะ
กล่ าวถึงเฉพาะวั ฒนธรรมในลักษณะที่ เป็ นสัญลั กษณ์ และจั บต้องไม่ ได้ โดยเน้นศึ กษาประเด็นภาษา
ประเพณี พิธีกรรม ความเชื่อ และอาหาร ที่ชาวจีนฮกจิ วได้รับการถ่ายทอดจากบรรพบุรุษสู่ลูกหลานและ
ได้ธํารงรักษาวัฒนธรรมและประเพณีอันดีงามสืบต่อถึงปัจจุบัน
2. ภาษาของชาวจีนฮกจิวในประเทศไทย
ชาวจี นฮกจิ วที่เข้ามาตั้งถิ่ นฐานในประเทศไทยส่วนใหญ่ มักใช้ ภาษาจีนสําเนียงฮกจิวในการ
ติดต่อสื่อสารระหว่างกัน เนื่องจากภาษาจีนฮกจิ วเป็นกลุ่มภาษาที่ชาวจีนซึ่งมีถิ่นฐานในเมืองฝูโจว มณฑล
ฝูเจี้ยน ประเทศจีน ใช้ในการติ ดต่อสื่อสารระหว่างกัน เมื่อชาวจีนฮกจิวอพยพจากประเทศจี นเข้ามาอยู่ใน
ประเทศไทยก็ มีการใช้ ภาษาดังกล่าว เนื่ องจากชาวจีนยังไม่ รู้ภาษาไทยและมิ อาจใช้ภาษาไทยในการ
ติดต่ อสื่อสารระหว่างกันได้ จึงมีเพียงภาษาจีนฮกจิ วภาษาเดียวที่กลุ่มชาวจี นฮกจิวใช้ในการติดต่ อสื่อสาร
ระหว่างกันเพื่อสร้ างความเข้าใจในเรื่องต่ างๆ และเป็นการแสดงออกถึ งความเป็นพรรคพวกพลเมืองถิ่น
เดียวกันกั บกลุ่มตน อีกทั้งยังเป็นการสร้างอัตลั กษณ์ความเป็นหนึ่งเดียวกันในกลุ่มของตน
ทว่าต่ อมาเมื่อชาวจีนฮกจิวรุ่นแรกๆที่ เข้ามาตั้งถิ่นฐานในประเทศไทยเป็นระยะเวลานาน ต่างก็
สามารถเรี ยนรู้และเข้ าใจภาษาไทยได้มากขึ้นกระทั่งติดต่ อสื่อสารกับชาวไทยได้ ดั งนั้นเมื่ อชาวจีนฮกจิว
ต้องการติดต่อกับทางการไทยหรือชาวไทยก็ สามารถใช้ภาษาไทยในการติดต่อสื่อสารโดยตรงได้ แต่ชาวจีน
ฮกจิวบางกลุ่มที่ยังไม่สามารถใช้ภาษาไทยในการติดต่อสื่อสารกับทางการไทยได้ เมื่อบุคคลเหล่ านี้มีเรื่ องที่
2อมรา พงศาพิชญ์. (2533). วัฒนธรรม ศาสนา และชาติ พันธุ์ : วิ เคราะห์สังคมไทยแนวมานุษยวิทยา.
หน้า 1-2.
3พจนานุกรมฉบั บราชบัณฑิตยสถานพ.ศ.2542.