st121 - page 119

110
สถานบรรจุอัฐิของผู ลวงลับ
นอกกําแพงวัดดานหลังสรางอาคารทรงจี น สําหรับสวดกงเต็ก หรือทําพิธีกรรมดวงวิญญาณมี
ชองเล็ ก ๆ สําหรับบรรจุ อัฐิ และป ายชื่อบรรพบุรุษของคนเชื้ อสายจีน อีกด านหนึ่ งคือเกงขนาดเล็กที่
ออกแบบที่บรรจุอั ฐิสําหรั บผูมีฐานะ ช องบรรจุเหลานี้ตองเสียค าเชาใหกั บวัด บริเวณหลังวัดเดิ มเปน
ที่ดินวางเปล า ชาวจีนได ระดมซื้อที่ ดินจากชาวบานเพื่ อขยายจากกําแพงวัดใหเปนสุสานหรือฮวงซุ ย
แบบไรศพ ลั กษณะเกงใสอั ฐิเหมือนกันหมด ทึบตั นมีเพียงช องใสอั ฐิและชื่ อผูลวงลับ อาจกลาวได วา
ศิลปกรรมหลังวัดสะทอนคติความเชื่อแบบจีน และตกอยูในความชอบธรรมของชาวจีน คนเชื้อสายไทย
ไมมีอํานาจใด ๆ อาจกลาวได วา ชาวจีนอาศัยวั ดไทยเปนช องทางสําหรับสร างพื้นที่ ทางจิตวิ ญญาณ
เพราะกฏหมายรัฐกลั นตันนั้ น ไม ใหชาวจีนซื้อที่ดินจากชาวมาเลย แต ซื้อในหมู คนไทยหรือคนจี น
ดวยกันได
เปนที่ นาสังเกตว า วัดโพธิญาณไม มีบั วสําหรั บใสอั ฐิหรื อกระดู กตามวิถี ไทยท องถิ่ น วัดไทย
ทั่วไปในภาคใตนิยมสรางบัวคลายเจดีย ขนาดเล็ก ขุดบอไวใตดิน สําหรับชาวบาลั ยหากจะตั้งโถหรือ
โกศใสอัฐิ ผูตายภายในวัด บางครั้งตองทําแบบจี นหรือใส ไวในเกงจี นเล็ก ๆ ลักษณะสะท อนให เห็นวา
วัฒนธรรมไทยทองถิ่นสวนหนึ่งได กลืนกลายเขากั บวัฒนธรรมจีนดวยแล ว มิใชเพราะชาวบ านเปนผู
เลือกปฏิบัติ แต ดวยสถานการณ บังคับ ชาวไทยในชุ มชนบาลัยส วนใหญยากจน ในความจนยังถูก
เลื อกปฏิบัติจากเจ าหน าที่รัฐ จึงตองพึ่งพาชาวจี น การพึ่งพาที่ เกิดจากความสั มพันธผ านวัด แต
อํานาจตอรองฝายไทยนอย ศิ ลปกรรมไทยในวัดโพธิญาณจึงดูดอยลงจนเกือบสูญเสียอัตลักษณไทย
ภาพถายประกอบ 48 สถานที่บรรจุอั ฐิหลังองคพระ