st118 - page 84

74
นครศรี ธรรมราช และจากเกาะไหหลํา ประเทศจี น ในอดีตการขนส่งมะพร้ าวและนํ ้ ามันมะพร้ าว
ไปสู่ผู้ บริโภคทั่วประเทศจะขนถ่ายทางเรื อเดินทะเล โดยมีเรือภาณุรังสี และเรื อหริณที่เดินทางมา
จากสงขลาจะเข้ ามารับคนโดยสารและสินค้ าส่งเข้ าบางกอก (กรุงเทพฯ) เพื่ อกระจายสินค้าไปทั่ ว
ประเทศอีกที หนึ่ ง รายได้ จากมะพร้ าวนี ้ ทําให้ ชาวสวนมีความเป็ นอยู ่ที่ดีขึ ้ นมี เงินส่งลูกหลานไป
เรียนหนังสือที่ บางกอก ได้ ทํางานราชการอยู่ มากมายต้ นมะพร้ าวในสวนที่มีอายุมากให้ ผลผลิต
น้ อยจะถูกแปรสภาพเป็ นอาคารที่พักยุ้ งเก็บข้ าว คอกสัตว์เลี ้ ยง หรื อขายให้ กับจีนไหหลํ าเพื่อกั ้ น
เป็ นคอกเลี ้ ยงหมู
อาชีพอย่ างหนึ่งที่อยู่คู่ชาวเกาะสมุยมาตั ้ งแต่ กาลตั ้ งถิ่นฐานคือการทํานา เดิ มเกาะสมุย
เคยมีนาถึง 6,500 ไร่ ส่วนใหญ่อยู่ในตําบลลิปะน้ อยตลิ่ งงามหน้ าเมือง มะเร็ตบ่อผุด และแม่ นํ ้ า
การทํานาของชาวเกาะสมุยเน้ นผลิตเพียงเพื่ อบริโภคในครั วเรือนเท่ านั ้ น เนื่องจากต้ องอาศัยนํ ้ าฝน
ในการทํานา นาข้ าวของชาวเกาะสมุยมีทั ้ งนาดําและนาดอนนาดํ าเป็ นการทํ านาในที่ลุ่มที่มี นํ ้ า
เพียงพอขั ้ นตอนการทํานาไม่ได้ แตกต่างกับการทํานาทั่วไปชาวนาส่วนใหญ่ นิยมใช้ คันไถเทียมซึ่ง
ผูกติดกับควาย2ตัวคู ่ กันก่อนการทํานาต้ องมีการเตรียมเทื อก เตรียมต้ นกล้ า โดยการหว่านเมล็ด
ข้ าวในแปลงเพาะรอให้ เจริ ญเติ บโตเต็มที่ ใช้ เวลาประมาณ 1 เดือน จึ งถอนต้ นกล้ าไปปั กดําได้
หลังจากนั ้ นดูแลที่นาไม่ให้ มีวัชพืชและสัตว์ ตรูพื ชมาทําลายประมาณ 5 เดือนก็สามารถเก็บเกี่ยว
ได้ การเก็บเกี่ยวชาวเกาะสมุยนิยมใช้ “แกระ” หรื อ “มัน” เก็บรวงข้ าวนํ ามามัดรวมกันเป็ น “เลียง”
เพื่อนําไปตากไว้ บนคันนา ตากจนแห้ งแล้ วเก็บเข้ ายุ้ งฉาง ส่ วนการทํานาดอนเป็ นการทํานาที่ ราบ
สูง ตีนเขา หรื อบนเขา เมล็ดข้ าวที่ ใช้ ปลูกต้ องเป็ นพันธุ์ ที่ทนต่ อการขาดนํ ้ าและการแห้ งแล้ งเป็ น
อย่างดี การปลูกนิ ยมใช้ ไม้ แหลมๆปั กลงในดินให้ เป็ นหลุม แล้ วนําเมล็ ดข้ าวหยอดลงในหลุม เรียก
วิธีการนี ้ ว่าการ “สัก”
อาชี พที่ควบคู่กับการทําสวนผลไม้ และทํ านา คือการเลี ้ ยงสัตว์ ชาวเกาะสมุยทั่วไปเลี ้ ยง
สัตว์ 2ประเภท คือ เลี ้ ยงเพื่อใช้ งานและเลี ้ ยงเพื่ อบริ โภค สัตว์ เลี ้ ยงที่เลี ้ ยงเพื่อใช้ งาน ได้ แก่ ลิง
ควาย วัว และม้าลิงเลี ้ ยงเพื่อเก็บมะพร้ าวในสวนส่วนควายและวัว ใช้ ในการไถนาสําหรับม้ าเลี ้ ยง
เพื่อเป็ นพาหนะในการเดินทาง สัตว์ เลี ้ ยงเพื่ อบริโภคส่วนใหญ่เป็ นสัตว์ปี กและสัตว์ขนาดเล็ก ได้ แก่
เป็ ด ไก่ หมู และแพะ
ด้ านความเป็ นอยู่ ครอบครัวของชาวเกาะสมุยสมัยก่อนเป็ นลักษณะครอบครัวขยายอาศัย
อยู่ร่ วมกันตั ้ งแต่ 5คนขึ ้ นไปบางครอบครัวมีสมาชิกมากกว่ า 10คนประกอบด้ วย ลูกพ่อ แม่ ปู่
ย่าตา ยายบ้ านแบบเก่ าในเกาะสมุยจึงเป็ นบ้ านหลังโตๆบางหลังจะสร้ างต่อเนื่ องกันตามจํานวน
สมาชิกของครอบครั วที่ เพิ่มขึ ้ นการที่ครั วเรื อนมีสมาชิกมากเพราะต้ องการแรงงานในการประกอบ