ne192 - page 30
๒๔
๒. พุ
ทธทํ
านายที่
ได
รั
บอิ
ทธิ
พลจากป
ญจอั
นตรธาน
การแต
งประเภทนี้
เป
นการแต
งเรี
ยบลํ
าดั
บความเสื่
อมของศาสนาตามศั
กราชถ
วนพั
น ประกอบไป
ด
วย วรรณกรรมเรื่
องสั
งฮอมธาตุ
สั
งกาศหลวง และพุ
ทธทํ
านายสํ
านวนของน
อย ผิ
วพั
น
๒.๑
สั
งฮอมธาตุ
ธาตุ
หมายถึ
ง การรวมกั
นของพระบรมสารี
ริ
กธาตุ
กล
าวถึ
ง เทวดาเข
าเฝ
าพระพุ
ทธเจ
า
และทู
ลถามเรื่
องพุ
ทธศาสนาในอนาคต พระพุ
ทธเจ
าตรั
สว
าเมื่
อพุ
ทธศาสนาล
วงไป ๕๐๐ ป
ภิ
กษุ
ณี
จะหมด
ไป พุ
ทธศาสนาล
วงไป ๑,๐๐๐ ป
พระอรหั
นต
จะหมดไป พุ
ทธศาสนาล
วงไป๒,๐๐๐ ป
จะหาบุ
คคลทรงจํ
า
พระไตรป
ฎกไม
ได
พุ
ทธศาสนาล
วงไป ๓,๐๐๐ ป
จะหาภิ
กษุ
ทํ
าสั
งฆกรรมอุ
โบสถไม
ได
พระพุ
ทธศาสนาล
วง
ไปได
๕,๐๐๐ ป
จะหานั
กบวชผู
ทรงไตรจี
วรไม
ได
ภายหลั
งหมดสิ้
นพระสงฆ
แล
ว พระอั
ฐิ
ธาตุ
ของ
พระพุ
ทธเจ
าจะเสด็
จออกมาจากที่
ต
าง ๆ มาประชุ
มกั
น ณ รั
ตนบั
ลลั
งก
ใต
ต
นศรี
มหาโพธิ์
มี
พระอิ
นทร
พระ
พรหม ยม ครุ
ฑ มนุ
ษย
กุ
มภั
ณฑ
คนธรรพ
ยั
กษ
เทวดา เข
าเฝ
า พระพุ
ทธปฏิ
มาแสดงธรรม ๗ วั
น ในวั
นที่
๗
พระพุ
ทธปฏิ
มา บั
งเกิ
ดเป
นไฟลุ
กไหม
เรี
ยกว
า ธาตุ
นิ
พพาน ซึ่
งถื
อว
าหมดสิ้
นพุ
ทธศาสนา
๒.๒
สั
งกาศ
สั
งกาศ คื
อ ศั
กราช กล
าวถึ
ง พุ
ทธประวั
ติ
กระทั่
งปริ
นิ
พพาน และเล
าเรื่
องจนกระทั่
งสิ้
นสุ
ด
ศาสนา ซึ่
งในตอนพรรณนาการสิ้
นสุ
ดศาสนานี้
ได
พรรณนาการสิ้
นสุ
ดตามแนวป
ญจอั
นตรธาน
๒.๓พุ
ทธทํ
านายพื้
นเมื
องหรื
อกาละนั
บมื้
อส
วย
พุ
ทธทํ
านายฉบั
บนี้
เป
นสํ
านวนของ น
อย ผิ
วพั
น เป
นพุ
ทธทํ
านายที่
เรี
ยบเรี
ยงขึ้
นมาใหม
โดยเรี
ยบเรี
ยงจากวรรณกรรมเรื่
องสั
งฮอมธาตุ
ไตรโลกวิ
นิ
จฉั
ย และมหาสั
งกาศหลวง แต
เนื้
อเรื่
องยั
งดํ
าเนิ
น
เรื่
องตามสั
งฮอมธาตุ
อยู
๑๖
๓. พุ
ทธทํ
านายท
องถิ่
น
แต
งขึ้
นโดยได
รั
บอิ
ทธิ
พลจากพุ
ทธทํ
านายเรื่
องต
าง ๆ ที่
ปรากฏในภาคอี
สาน กลายเป
นพุ
ทธทํ
านาย
แบบท
องถิ่
น หรื
ออาจจะเป
นการประยุ
กต
ทั้
งมหาสุ
บิ
นชาดก และแนวคิ
ดเรื่
องป
ญจอั
นตรธานเข
าด
วยกั
น
เป
นวรรณกรรมพุ
ทธทํ
านายแบบฉบั
บของอี
สาน วรรณกรรมทํ
านายกลุ
มนี้
ค
อนข
างที่
จะกระจั
ดกระจายใน
ภาคอี
สาน ซึ่
งผู
ศึ
กษาแบ
งกลุ
มได
ดั
งต
อไปนี้
๓.๑ กลุ
มมี
ชื่
อ“พุ
ทธทํ
านาย”
พุ
ทธทํ
านายกลุ
มนี้
มี
ชื่
อว
าพุ
ทธทํ
านาย เมื่
อเที
ยบสํ
านวนแล
วมี
เนื้
อหาคล
ายคลึ
งกั
บหนั
งสื
อ
พงศาวดารกรุ
งศรี
อยุ
ธยา
๑๗
กลุ
มนี้
ศึ
กษาจากเอกสารใบลาน๓ ฉบั
บ คื
อ
พุ
ทธทํ
านวย
ฉบั
บวั
ดชมพู
๑๘
๑๖
น
อย ผิ
วพั
น,
พุ
ทธทํ
านายพื้
นเมื
องหรื
อกาละนั
บมื้
อส
วย
(ขอนแก
น : คลั
งนานาธรรม, ๒๕๒๖), คํ
านํ
า.
๑๗
พื้
นเมื
องกรุ
งศรี
อยุ
ธยา
. พบที่
วั
ดพระแท
น บ
านแดง อํ
าเภอพิ
บู
ลย
รั
กษ
จั
งหวั
ดอุ
ดรธานี
.
๑๘
พุ
ทธทํ
านวย
ฉบั
บวั
ดชมพู
อํ
าเภอเมื
องสรวง จั
งหวั
ดร
อยเอ็
ด อั
กษรธรรมอี
สาน ๑ผู
ก ๑๔ลาน.
1...,20,21,22,23,24,25,26,27,28,29
31,32,33,34,35,36,37,38,39,40,...112