st121 - page 71

62
วิหารพระนอน
วิหารพระนอนเป นอาคารที่มี ขนาดใหญที่ สุ ด และไดรับการออกแบบตกแต งอยางพิถี พิ ถั น
เนื่องจากเป นจุ ดที่ มี นักท องเที่ ยวเขามาเยี่ ยมชมกราบไหว พระนอน และถายรู ป วิหารมี ผั งทรง
สี่เหลี่ยมผืนผ าตอมุขออกมาสามชวงเสาสรางหนาบั นติดตอกัน 3 สวน สวนที่หนึ่งและสวนที่สามเป น
ประตูเข าออกแตละหนาบันตกแตงลายกานขดมีวงกลมกึ่งกลาง ถัดลงมาเปนลายหนากระดานประจํ า
ยามกามปูยาวตอเนื่ องตลอดหนามุ ขและลายเฟองอุบะหรือมาลั ยชอดอกไม ซุมประตู หนาต างเปนทรง
บันแถลง ตกแตงราวระเบียงทางเดินเขาออกเปนรูปพญานาคผสมมังกรจีนพญานาคมี 7 เศียร ในปาก
คาบแกว ลักษณะนาคหรื อพญานาคตามคติไทยมีลั กษณะเหมือนงูตัวใหญ มี หงอน ตาสีแดง เกล็ด
เหมือนปลานาคที่ มีหลายเศียรเชื่อวาสืบเชื้อสายจากพญาอนันตนาคราชผูเป นบัลลังกของพระวิษณุใน
เกษียรสมุทร ระเบียงนาคอีกคูหนึ่งดานซายของอาคารมี หนวดเหมือนไมเลื้อยซึ่งเปนลักษณะของมังกร
จีนทุกตัวมี เขี้ยว ปากคาบแกวตามแบบจีนนอกจากระเบียงนาคแลวยังตั้งรูปทวารบาลปูนป นหลาย
แบบ เชน ยักษ กินรี เทพ แกนกลางตั้งกระถางธู ปขนาดใหญคล ายศาลเจาจีน ลักษณะยั กษมีรูปร าง
สะโอดสะอง แตใบหนาดูคลายแขก ดังที่นักทองเที่ยวคนหนึ่งกลาววา “ยั กษ ที่นี้ไม เหมือนยักษในวัด
ไทยดูพิ กล นากลั ว หนวดเขมเหมือนพวกแขกอินเดีย ” (สมพร ลิม 2554: สัมภาษณ) ผูวิจัยยั งมี
ขอสังเกตว า รูปรางยักษ ยังดู ผอมบางไมบึ กบึนกํายําเหมือนยักษวัดในประเทศไทย เชนเดียวกับพระ
วิษณุที่ดูอรชรประทับนั่ งแบบลลิตาสนะ (หอยพระบาทขางหนึ่ ง) พระหัตถ 4กร ถื อ จักร สั งข คฑา และ
ดอกบัว รูปเทพปกษีครึ่งบนเปนสตรีครึ่งลางเปนนก สวนรูปพระสังกัจจายณ รูปรางอวบเล็ กนอยและ
ทองไมโตนักทวารบาลก็คือผูที่ปกปองรักษาสถานที่สํ าคัญหรือพื้นที่ศักดิ์สิทธิ์ มีทั้งประเภทสั ตวหรื อครึ่ง
คนครึ่งสัตว ประเภทอสูรประเภทเทพยดาหรือนางฟ า เกือบทั้งหมดมีรูปรางบอบบางเนนปาก โดยทาสี
เดนชัด การเนนทาปากสีแดงหรือชมพูนี้เป นที่นิยมในประติมากรรมรูปเคารพของชาวพมา
ภายในวิหารมีประติ มากรรมพระพุทธไสยาสนขนาดใหญ ยาว33 เมตรประทับอยูบนฐานสูงซึ่ง
ก อคอนกรีตเสริ มเหล็ก ด านลางเปนห องแคบๆ มีช องเล็ก ๆ จํานวนมาก สํ าหรับบรรจุอั ฐิผู ล วงลับ
พระพุ ทธรูปสรางขึ้ นในโอกาสฉลองครบรอบ 25 ศตวรรษแห งพุทธศาสนา เป นแนวคิดของหลวงพอ
คลาย โดยนายเอี่ ยม อมรสถิ ต จากนครศรี ธรรมราชเปนคนสร าง ทํ าพิธีเบิ กพระเนตรโดย
พระบาทสมเด็จพระเจาอยูหัว (รัชกาลที่ 9) และสมเด็จพระราชินีนาถ เมื่อครั้ งเสด็จประพาสมาเลเซีย
ในป พ.ศ. 2505 พรอมพระราชทานนามแก พระพุทธรู ปวาพระพุทธชั ยมงคล อย างไรก็ตามพุทธ
ลักษณะค อนไปทางพมามากกว าแบบไทย โดยสังเกตุจากการทาสีบนฝ ปาก การใสจุ ดกลางหนาผาก
ระหวางคิ้วซึ่งหมายถึงอุณาโลม ครองจี วรเปนริ้ ว พระหัตถ ซายวางแนบลําตัว พระหั ตถขวาพั บ
ศอก วางพระหัตถบนพระเขนย (หมอน) อยางปางปรินิพพานพระบาทวางเหลื่อมกั นดูผ อนคลาย อัน