untitled - page 110

๑๐๐
สําหรับการสวมใสเครื่องแตงกายของผู เขารวมพิธีกรรมนั้นจะมี
นัยยะและการสื่อสารแทนถึงสัตวซึ่งก็หมายถึ ง ควาย ที่ได ชวยชาวบานในการทํ าการเกษตรกรรม
และยังเปนเครื่องแสดงให เห็นถึงสัตวในพิธีกรรมที่มี การนํามาถวายเจาปู
๔.๔.๒.๓ ประเพณีแห ตนดอกไม
ตนดอกไมถู กประดิษฐสรางขึ้ นมาเพื่ อการเปนสวนหนึ่งใน
ประเพณีแหต นดอกไมของชาวบานในตําบลอาฮี จังหวัดเลย ตนดอกไม มีนัยยะหลั กคือ ต น
ดอกไมที่ถูกพุทธศาสนิ กรวมมือรวมใจกันจัดขึ้ น เพื่อการถวายเป นพุทธบูชาและการขอขมาลาโทษ
แดองคสมเด็ จสัมมาสัมพุทธเจา เมื่อครั้งที่ชาวบ านไดอัญเชิญพระพุทธองคลงมาจากแท นประทั บ
เพื่อนํามาสรงน้ําในวันสงกรานต เชนเดียวกับการนําดอกไม หลากชนิดมาผสมผสานร วมกั นของ
ชาวบานในชุมชนซึ่งก็ มี นัยยะถึงความเชื่ อความศรัทธาอย างเหนียวแนนของตอพุทธศาสนา เมื่อ
นํามาประกอบสรางในลักษณะรวมกั นเปนต นดอกไม จึงมี ลักษณะที่สื่ อถึ งความเปนอั นหนึ่งอั น
เดียวกั น
สวนการนําต นดอกไมมาเดิ นขบวนวนรอบโบสถ ๓ รอบ โดยมี
ขบวนแหตนดอกไม และพุทธศาสนิกชนเดินร วมไปเปนขบวนใหญ พรอมกั บการเตนของผูถือตน
ดอกไมในรูปแบบที่รุ นแรงผสมผสานกับเสียงตีกลอง เคาะกรับที่กระชับนั้นเปนการสื่ อถึงนัยยะถึ ง
ความเปนสิริมงคลแกชีวิ ต และเพื่อเปนการเตรียมการบูชาพระพุทธเจ าดวยดอกไมและความเป น
สิริมงคลของผูเข ารวมพิธีกรรม
๔.๔.๓ การออกแบบชุดการแสดง
การออกแบบชุดการแสดง หมายถึ ง การสรางสรรค การแสดงออกมาเปนชุด
ตามนัยยะแหงความหมายที่ ปรากฏและแฝงอยูในพิ ธี กรรมและงานประเพณีของชุ มชนทองถิ่น
จากการศึกษาพบว า สิ่งที่จะนํ ามาเปนแนวคิ ดในการออกแบบชุดการแสดงเพื่อส งเสริมและ
สนับสนุนการทองเที่ยวจังหวัดเลยประกอบดวย
๔.๔.๓.๑ พิธีกรรมการบูชาพระอุปคุ ต ซึ่ งเปนองคประกอบสําคัญในการเริ่ม
ประเพณีงานบุญหลวง จากการศึ กษาพบวา ในงานบุ ญหลวงนั้น ในวันแรกจะมี พิธีเชิ ญพระอุปคุต
นับตั้งแตเวลาประมาณ ๐๓.๐๐ น.- ๐๕.๐๐ น. โดยคณะบริ หารของเจาพ อกวน ซึ่งจะมี การ
นําเอาอุปกรณที่เตรี ยมมาทําพิ ธีกรรม โดยการถื อนําขบวนจากวั ดโพนชั ยไปยังริ มฝงแมน้ําหมัน
เพื่อที่จะอั ญเชิ ญพระอุปคุตจากแม น้ําหมันกลับมาประดิษฐานอยูที่ หออุปคุต ที่ วัดโพนชัย เพื่ อ
เปาหมายในการชวยปราบมารและชวยปองกันภยันตรายและภัยรายตาง ๆ
๔.๔.๓.๒ การละเลนผี ตาโขน เมื่อกลาวถึ ง “ผีตาโขน” นั้นพบวา มีอัตลั กษณที่
มีความเฉพาะตัว คือการเปนผีที่ชวยคุมครองขบวนแหของพระเวสสันดรและพระนางมัทรีในการ
เสด็จเขาเมือง ดังนั้นลักษณะที่โดดเด นของผีตาโขนจึงอยูที่ อากัปกิ ริยาจากความไมอยู นิ่ง มีการ
เคลื่อนไหวในรูปแบบของการขยมตัวพรอมกั บเสียงดังกังวานไปตามการเคลื่ อนไหวของรางกาย
จากหมากกะแหลง รวมถึงรู ปแบบของหนากากผีตาโขนที่มี ลั กษณะและรูปแบบของโครงหน าที่
ยาวและมีจมูกยาวดั่งงวงชาง และเครื่องแตงกายที่ประกอบสรางจากวั สดุอยางผาเกาๆหลากสีทั้งที่
นํามาปะติดด วยการเย็บและลวดลายที่ผสมผสานอยู ในตัวเนื้อผา ก็ สามารถสงสารเชิงนัยยะแหง
ความหมายของผีตาโขนได