st118 - page 226

216
ปรับเปลี่ยนอย่างช้าๆ เป็ นไปตามธรรมชาติค่อยเป็ นค่อยไปมี ความเจริญบางส่วนเข้ามาส่ งเสริมให้
คุณภาพชีวิตของผู้ คนให้ดีขึ ้ น แต่สภาพความเป็ นอยู่โดยรวมยังมีลักษณะที่เรียบง่ายผู้ คนอาศัยอยู่
ร่ วมกันเป็ นครอบครัวใหญ่ บางครอบครัวมี สมาชิกมากกว่า 10คนประกอบด้ วยปู่ ย่า ตา ยาย
พ่อ แม่ และลูก ๆ มี ความสัมพันธ์แบบเครื อญาติ มี ต้ นสกุลจากรุ่ นปู่ ย่ าตายายที่เคยเป็ นพี่น้ อง
เพื่อนฝูงกันมาก่อน ทํ าให้ มีส่งผลให้ ความสัมพันธ์ ในชุมชนเอื ้ ออาทรเกื ้ อกูลซึ่งกันและกัน ผู้ คนใน
ชุมชนต่างมีศูนย์ รวมจิตใจแห่งเดี ยวกันคือ วัด อันที่เป็ นสถานศักดิ ์สิ ทธิ ์สํ าหรับประกอบพิธีกรรม
ทางศาสนาตามความเชื่อของศาสนาพุ ทธ และเป็ นแหล่งศึกษาหาความรู้ ของผู้ คน มีการปลูกฝั ง
ค่านิ ยมด้านศีลธรรมที่ ดีงาม วิถี ชีวิตดังกล่าวสะท้ อนได้ จากวัฒนธรรมด้ านต่าง ๆที่เกี่ยวข้ องกับ
การดํ ารงชี วิตในสังคม ตามที่ คณะผู้ วิจัยได้ ศึกษาจากวัฒนธรรม 3ประเด็นคือ วัฒนธรรมและ
กระบวนการเรียนรู้ ของผู้ คน วัฒนธรรมการทํางานของผู้ คน และวัฒนธรรมการผลิตและการบริ โภค
ของผู้ คน ซึ่งสามารถสรุปสภาพสังคมและวัฒนธรรมของผู้ คนในเกาะสมุยและเกาะพะงั นช่วงก่อน
แผนพัฒนาเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติฉบับที่ 4 ในแต่ละประเด็นได้ ว่า
ประเด็นแรก วัฒนธรรมการเรี ยนรู้ ของผู้ คนมีการผู กยึ ดอยู่กับสถาบันครอบครั วและวัด
บรรพบุรุ ษจะถ่ายทอดความรู้ ที่พบเห็นในชี วิตประจํ าวัน การทํ ามาหากินเพื่อยังชีพตามภูมิปั ญญา
ท้ องถิ่ นให้แก่ลูกหลานได้ นํามาใช้ในการดํ ารงชีวิตต่อไป ส่ วนวัดจะเป็ นแหล่งการเรี ยนรู้ วิชาการ
ต่าง ๆ ซึ่งชาวบ้ านจะนิ ยมส่งลูกชายไปศึกษาเล่ าเรี ยนที่วัดการเรี ยนกับพระที่วัดจะมี การฝึ กอ่าน
หนังสือแบบเรี ยนจินดามณี ประถมก. กา และฝึ กอ่านนิ ทานพื ้ นบ้ านจากหนังสือบุด อีกทั ้ งยังสอน
วิชาการคํานวณตัวเลขด้ วยลูกคิด ภายหลังระบบการศึกษาขั ้ นพื ้ นฐานของภาครั ฐเริ่มมี บทบาท
มากขึ ้ น ชาวบ้ านบางส่วนจึ งปรับเปลี่ยนให้ ลูกหลานไปเรี ยนในโรงเรี ยนที่รัฐบาลสร้ างขึ ้ น ซึ่งก็
ยังคงผูกพันอยู่กับวัดด้ วยเช่นกัน
ประเด็นที่ สอง วัฒนธรรมด้ านการทํางานของผู้ คนมีลักษณะการทํ างานดั ้ งเดิ มเป็ นแบบ
จารี ตนิยมที่ ปฏิบัติสืบต่อกันมาจนเป็ นแบบแผนจากบรรพบุรุ ษมาสู่รุ่นลูกรุ่นหลาน เป็ นการทํางาน
แบบเกษตรกรรม พึ่งพาทรั พยากรธรรมชาติเพื่อการยังชี พในครัวเรื อนและแลกเปลี่ ยนกับชุมชน
ใกล้ เคียง ชาวเกาะสมุยและเกาะพะงันมีลักษณะที่ เกื ้ อกูลพึ่งพาอาศัยกั นแบบเครือญาติในการ
ทํางาน ได้ แก่ การซอแรง การหยิบยืมการให้ เปล่า และการทํ าเป็ นกลุ่ม การทํางานในลักษณะนี ้
พบมากในงานภาคเกษตรที่ ต้ องใช้ แรงงานจํ านวนมาก ได้ แก่ การทํ านา การทํ าสวนมะพร้ าว
สวนผลไม้ เลี ้ ยงสัตว์ และทํ าประมงพื ้ นบ้ านการทํางานแบบเกื ้ อกูลอุปถัมภ์กันจึงสะท้ อนให้ เห็นถึง
ความเข้ มแข็งของชุมชน