Page 83 - งานวิจัย - www.culture.go.th/research

Basic HTML Version

63
วั
ฒนธรรมเกี่
ยวกั
บศาสนาพุ
ทธ มี
วั
ดเป็
นจุ
ดศู
นย์
กลางที่
ยอมรั
ในสั
งคมชาวกวยที่
สะท้
อนออกมาตามหลั
กศาสนา เป็
นแนวทางพั
ฒนาทางเศรษฐกิ
จ การปกครอง
ยั
งมี
ประเพณี
การบวชนาค สู
ขวั
ญนาค ประเพณี
เข้
าพรรษา ออกพรรษา การตั
กบาตรเทโว
วั
ฒนธรรมเกี่
ยวกั
บการเกิ
ด การตายที่
เกี่
ยวกั
บพิ
ธี
กรรมทางพุ
ทธศาสนา การมี
นํ
าใจเอื
ออาทรต่
อกั
ความหลากหลายของชี
วิ
ต การมี
วั
ฒนธรรมที่
สะสมมายาวนานด้
วยความเชื่
อและพิ
ธี
กรรม
-
วิ
ถี
ชี
วิ
ตความเป็
นอยู
/การดํ
ารงชี
วิ
มี
ลั
กษณะดั
งนี
ปั
จจุ
บั
นดํ
ารงชี
วิ
ตและความเป็
นอยู
แบบเรี
ยบง่
าย ไม่
หลงไปกั
เศรษฐกิ
จโลกาภิ
วั
ฒน์
คื
อ ไม่
อ่
อนไหวไปตามการพั
ฒนาของสั
งคมและด้
านเศรษฐกิ
จของโลกที่
มี
แต่
ได้
เปรี
ยบเสี
ยเปรี
ยบกั
น แต่
ชาวบ้
านแตลมี
ส่
วนร่
วมและรั
บบทบาทในการช่
วยเหลื
อกั
น เอื
ออาทร
ต่
อกั
น ความหลากหลายของชี
วิ
ต รั
กสามั
คคี
ไม่
มี
วั
นเสื่
อมคลาย ได้
ดู
แลความเรี
ยบร้
อยในการปกครอง
ตามคุ
มต่
างๆ ตระหนั
กถึ
งบทบาทางวั
ดด้
วยการออกทํ
าบุ
ญ ถวายภั
ตตาหารเช้
า, เที่
ยง การรั
บงาน
เป็
นแกนหลั
กเมื่
อมี
อยู
บ้
านอื่
นมาร่
วมทํ
าบุ
ญวั
ด พร้
อมกิ
จกรรมหมู
บ้
าน เกี่
ยวกั
บพระพุ
ทธศาสนา มี
วั
ดเป็
นจุ
ดศู
นย์
กลางที่
ยอมรั
บว่
าทางด้
านปั
ญญาทางธรรมที่
คนอยู
ร่
วมกั
น คบกั
บธรรมชาติ
มี
กิ
จกรรมช่
วยเหลื
อซึ่
งกั
นและกั
นในสั
งคมชาวกวยบ้
านแตล สะท้
อนออกมาตามหลั
กศาสนา เป็
แนวทางการพั
ฒนาทางเศรษฐกิ
จการปกครอง ทุ
กวั
นนี
หลั
งจากเก็
บเกี่
ยวข้
าวเสร็
จแล้
ว ก็
มี
การใช้
ภู
มิ
ปั
ญญาของชาวกวยบ้
านแตล ในการดํ
ารงชี
วิ
ตแบบสื
บกั
นมา เช่
น การทอผ้
า ทอเป็
นลาย เช่
ตะโลด ลายตะแบ๊
ะ ลายเดี
ยน ลายขอ ลายแก๊
บ ลายแกรง และภู
มิ
ปั
ญญาการทํ
านา ในการใช้
พั
นธุ
ข้
าว
เช่
น พั
นธุ
ข้
างนางดง พั
นธุ
ข้
าวนางร้
อยใหญ่
(แป้
งกิ
นไม่
ได้
) พั
นธุ
ข้
าวนางร้
อยน้
อย (กิ
นดี
,ทํ
าขนม
ก้
อน, ขนมจี
น) พั
นธุ
ข้
าวดองเดี
ยว ดองกษั
ตริ
ย์
ดอกมะเขื
อ (ข้
าวเหนี
ยว) ปองแอว (ข้
าวเหนี
ยว)
ข้
าวกี
บ, มะลิ
แดง อี
กเหลื
อง ข้
าวลวย
ภู
มิ
ปั
ญญาด้
านอาหาร เช่
น แกงปู
(ละแหวกะตาม) ตํ
านํ
าพริ
กปลา
จิ
มผั
กลื
มผั
ว (ลื
มเมี
ย) แกงบอนใส่
เนื
อไก่
แกงฟั
ก (กะดึ
) ตะไคร่
นํ
า (ถาว) แกงสายบั
ว แกงขี
เหล็
แกงมะรุ
มใส่
ปลาแห้
ง การดํ
ารงชี
วิ
ตแบบพึ่
งธรรมชาติ
และเศรษฐกิ
จพอเพี
ยงเป็
นหลั
ความเชื่
อและพิ
ธี
กรรม ชาวกวยบ้
านแตลมี
ความผู
กพั
นต่
อผู
มี
พระคุ
ณ พิ
จารณาในเรื่
องความเชื่
อที่
สะท้
อนความผู
กพั
นถึ
งผี
บรรพบุ
รุ
ษ เช่
น ความเชื่
อในพิ
ธี
กรรม
มออะจึ
ง เพื่
อแสดงความผู
กพั
นกั
บผี
บรรพบุ
รุ
ษต้
องการให้
ลู
กหลานประพฤติ
ปฏิ
บั
ติ
เป็
นคนดี
กั
โคตรตระกู
ล เพื่
อปลู
กฝั
งความสามั
คคี
ในกลุ
มชนเผ่
ากู
ยหากลู
กหลานทํ
าผิ
ดจารี
ตประเพณี
ที่
ตามมาคื
อ จะเกิ
ดเจ็
บป่
วย ดั
งนั
น ต้
องทรงดู
ก่
อนแล้
วจึ
งทํ
าพิ
ธี
กรรมเล่
นแกลมอ หรื
อเล่
นมอลลึ
ความเชื่
อพิ
ธี
กรรม “บรวล” เพื่
อไล่
ผี
สิ
งในผู
ป่
วยออกจากตั
วผู
ป่
วย ให้
หายจากป่
วย และความเชื่
อใน