Page 40 - งานวิจัย - www.culture.go.th/research

24
3. แนวความคิดและทฤษฏีเกี่ยวกับการเปลี่ ยนแปลงทางเศรษฐกิจ
การเปลี่ยนแปลงทางเศรษฐกิจมีอิ ทธิพลต่อวิถีความเป็ นอยู่ของชุมชนเป็ นอย่างมาก
ซึ่งมีนักวิชาการหลายท่านได้ กล่าวถึงดังนี ้
สมศักดิ์ ศรีสันติ สุข (2535: 18-19) ได้กล่าวถึง ระบบเศรษฐกิจ เป็ นระบบ
พื ้ นฐานทางสังคมระบบหนึ่ง เนื่องจากมนุษย์ ต้ องบําบัดความต้ องการในด้ านความหิวและความกระหาย
อันเป็ นธรรมชาติอย่างหนึ่งของมนุษย์ ทําให้ มนุษย์ ต้องแสวงหาสิ่งของหรื ออาหารบริโภค ความต้องการนี ้
ได้ พัฒนาเรื่ อยๆ จนถึงได้ สร้ างแบบแผนพฤติกรรม ได้ แก่ กฎเกณฑ์ ข้ อบังคับ ระเบียบต่ างๆ เพื่อให้
ผลผลิตที่ได้ มานั ้ นให้ ประโยชน์อย่างยุติธรรมแก่สมาชิกในสังคมมากที่สุด ดังนั ้ น หน้ าที่ ของระบบ
เศรษฐกิจ ได้ แก่ การผลิต การแจกจ่าย การบริ โภค และการแลกเปลี่ยน
ปก แก้ วกาญจน์ (2530: 106) ได้ กล่าวถึง การศึกษาการเปลี่ยนแปลงทางเศรษฐกิจ
มีขอบเขตการศึกษาที่สําคัญ คือ การเปลี่ยนแปลงโครงสร้ างทางเศรษฐกิจ ทั ้ งนี ้ เพราะการเปลี่ยนแปลง
โครงสร้ างเศรษฐกิจเป็ นปั จจัยสําคัญที่ส่งผลกระทบต่อโครงสร้ างอื่นๆ ของชุมชนด้ วย โดยโครงสร้ าง
เศรษฐกิจที่ เปลี่ยนแปลงไป เช่น วัตถุประสงค์ของการผลิต ปั จจัยการผลิต เทคโนโลยี การผลิต การจัดสรร
ผลผลิต ความหลากหลายของอาชีพ การพึ่งพาทางเศรษฐกิ จจากภายนอก เป็ นต้ น
คนึงนิตย์ สินธุ ยะ (2540: 10-11) กล่าวถึง การเปลี่ ยนแปลงทางเศรษฐกิจ
เป็ นการเปลี่ยนแปลงโครงสร้ างทางเศรษฐกิจในหมู่บ้ านในระบบการผลิต การแจกจ่าย การบริโภค
และการเปลี่ยนแปลงในอดีตระบบเศรษฐกิจของหมู่บ้ านเป็ นระบบเศรษฐกิจแบบดั ้ งเดิม ทั ้ งในด้านการผลิต
การแลกเปลี่ยนการบริ โภคและการแจกจ่าย เพื่ อใช้ อุปโภคและบริ โภคในครัวเรื อนเท่านั ้ น ต่อมา
เป็ นการเปลี่ยนแปลงไปเป็ นเศรษฐกิจสมัยทุนนิ ยมในลักษณะของเศรษฐกิจแบบเงิ นสดมากขึ ้ น
กิ จกรรมต่างๆ ในทางเศรษฐกิจไม่ ว่าจะเป็ นด้านการถือครองที่ ดิน รายได้ หนี ้ สิ น อาชี พต่างๆ และ
การแลกเปลี่ยนแรงงานมี ความสําคัญมากขึ ้ น ส่งผลกระทบทํ าให้ เกิดความเปลี่ยนแปลงกับสภาพ
ความเป็ นอยู่ทางสังคมซึ่งหมายถึง ระบบเศรษฐกิจซึ่งเป็ นรากฐานสําคัญที่มีส่วนในการกําหนดโครงสร้ าง
ทางสังคมแต่ละสังคม
สรุ ปแนวความคิดและทฤษฏี เกี่ ยวกับการเปลี่ ยนแปลงทางเศรษฐกิจ กล่าวได้
ว่า เป็ นลักษณะของการเปลี่ ยนแปลงโครงสร้ างทางเศรษฐกิ จ เช่น วัตถุประสงค์ของการผลิต ปั จจัยการ
ผลิต เทคโนโลยีการผลิ ต การจัดสรรผลผลิต ความหลากหลายของอาชี พ การพึ่งพาทางเศรษฐกิ จจาก
ภายนอก เป็ นต้ น หรื อเป็ นการเปลี่ยนแปลงโครงสร้ างทางเศรษฐกิจในหมู่บ้ านในระบบการผลิต การ
แจกจ่ าย การบริโภค โดยอดีตเพื่ อใช้ อุปโภคและบริ โภคในครัวเรือนเท่ านั ้ น ต่อมาเป็ นการเปลี่ยนแปลงไป
เป็ นเศรษฐกิจสมัยทุนนิยม ส่งผลกระทบทําให้ เกิ ดความเปลี่ยนแปลงกับสภาพความเป็ นอยู่ทางสังคม