Page 316 - งานวิจัย - www.culture.go.th/research

204
เพื่อหาสถานที่เผาศพในป่ าช้ า โดยการนํ าไข่ดิบโยนข้ ามศีรษะไปด้ านหลังให้ แรงที่ สุด เมื่ อไข่ตกลง
พื ้ นแล้วแตกถื อว่าสถานที่ตรงนั ้ นผีในป่ าช้ ายอมให้ ปลงศพได้ หากไข่ไม่แตกต้ องเสี่ ยงทายใหม่ไป
เรื่อยๆ จนกว่าไข่จะแตก
การทําพิ ธีอโปล จะมีหมออโปลนําเครื่ องบูชาในพิธีกรรม ได้ แก่ กรวย
ดอกไม้ 5 กรวย เทียนคู่หนึ่ ง ข้ าวสาร 1 ถ้ วย เงิน 1 บาท หรื อ 2 บาท (เงินค่าครูนี ้ เมื่อตนเป็ นหมออโปล
ต้ องเรี ยกเท่าจํานวนเงินที่ได้ บูชาครู ครั ้ งแรกนี ้ หากเรียกมากหรื อน้อยไปจะทํ าให้ การทํ านายไม่
แม่นยํา หรือพิธีกรรมของตนจะไม่ศักดิ ์สิทธิ ์ ) เข้าไปในห้ องมิ ดชิดที่เตรี ยมไว้ ปิ ดประตูหน้ าต่าง แล้ ว
จุดเทียนอธิ ษฐาน เอาอุปกรณ์ทําอโปลมาทํ าอโปลทํานายพระอาทิตย์ หรื อพระจันทร์ที่กําลังเป็ นคราส
(แบบชาวบ้ าน) 4 ทาย ได้ แก่ 1. จุ (ขี ้ ) ทายว่า ข้ าวปลาปี นี ้ พอได้ กินเท่ านั ้ น 2. ตะเจียะ (คายออก)
ทายว่าข้ าวปลาได้ น้ อยไม่พอกิ นจะแล้ งหนัก 3. แบกปั วะ (ท้ องแตก) ทายว่ า ข้ าวปลาจะอุดม
สมบูรณ์ ดี และ4. ระแหกเมื อด (ปากฉีก) ทายว่า จะอดอยาก เป็ นต้ น และการทํานายในกรณีที่
ป่ วยแล้ วหาสาเหตุของโรคไม่ได้ คือ รั กษาตามวิธีสามั ญแล้วไม่หาย เช่ น เด็กร้ องไห้ ผิดปกติ คนปวด
ศีรษะไม่หาย ร่างกายซี ดผอมไม่ทราบสาเหตุ คนใจสั่น ตกใจง่าย คนอยู่ในอาการภวังค์ คนมี ลักษณะ
ซึมเศร้ าผิดปกติ คนปวดท้ องอย่างรุ นแรง เป็ นต้ น อาการผิดปกติเหล่านี ้ หากไปรักษาโรงพยาบาลไม่หาย
ก็ นิยมพาคนไข้ ไปหาหมออโปล อีกทั ้ งการทํ าพิธีอโปลยังสามารถเสี่ยงทายไปทางด้ านผิดผี ผิ ดครู ผิดผี
ปู่ ย่ า ผิดผีตายโหง ถูกคุณไสย ถูกผีป่ าทํ า ผิดคําบนบาน และมี เหตุอาเพศในบ้ านเรื อน เป็ นต้ น โดย
ใช้ อุ ปกรณ์เสี่ยงทายแต่งต่างกันที่พบส่วนมากมี 4 ชนิด ได้ แก่ 1. ใช้ ฝาเต้ าปูนที่ มีห่วงบนยอดฝา 2. ใช้
มีดพับหรื อมี ดสนากหรื อตะไกรหนีบหมาก 3. ใช้ มีดจักตอกปั กปลายแหลมบนถ้ วยชามกระเบื ้ อง
เคลือบที่ ว่างเปล่า 4. ตั ้ งไข่ไก่ 1ฟองในจาน
- พิธีกรรมจับช้ าง ชาวไทยกวยหรื อกูยมี การจัดตําแหน่งหมอช้ าง
โดยมี ตําแหน่งกําลวงพืดจ๊ าวเถื่อนเป็ นตําแหน่งสูงสุดในกองคาราวานเดียวกัน โดยกําลวงพื ด, กําลวงแกต
หรื อสะดํา, สะเดียงและจา ตามลํ าดับขั ้ น อยู่ในขบวนการไปกูบเท่วะด้าหรื อไปจับช้ างป่ า และมี
การปะชิหรื อการปะชิมอ หรื อการปะชิหมอช้ างโดยหมอจาจะขี่ ช้ างต่อมาคล้องช้ างสมมติ (ซึ่งเป็ น
ช้ างบ้ านที่นํามาสมมติเป็ นช้ างป่ า) วนซ้ ายรอบศาลาหรื อต้นไม้ 3 รอบ แสดงการไล่ตามระหว่างช้ างกับ
ช้ างต่อ แล้ วเข้ ารับการปะพรมนํ ้ ามนต์ ผี ปะกํา โดยมี กํ าลวงพื ดปะชิ ญัย เป็ นผู้ สวดคาถาตลอด
กระบวนการ ครั ้ นเสร็จพิธีก็ จะนับเป็ นหมอช้ างระดับจา
- พิธีอยู่กรรมหรื อเซ่นผี ปะกํา ตามปกติชาวกูยเลี ้ ยงช้ าง จะทําพิธี
ไหว้ ศาลปะกําประจําตระกูลเป็ นประจํ าทุกปี เช่นเดี ยวกับชาวไทยถิ่นอื่ นๆ ที่นําอัฐิ ของบรรพบุรุ ษ
ออกสรง และทํ าบุญในวันสงกรานต์ ถ้ ามีญาติผู้ ใหญ่หรื อครูบา ก็ จะไปเรี ยนเชิญครูบาบ้ านอื่นมา