Page 58 - งานวิจัย - www.culture.go.th/research

๔๗
คน ร่วมกับพระเจ้ามันทาตุราดอีกประมาณหนึ่งพันคนมาช่วยขับไล่เวียดนามออกจากเมืองเชียง
ขวาง
หลังจากทัพไทยและหลวงพระบางขับไล่เวียดนามออกจากเมืองเชียงขวางแล้ว
พระราชสุรินแม่ทัพฝ ่ายไทย ๒๕ แจ้งแก่ เจ้าสานว่ าหากกองทัพไทยยกกลับไปแล้ว ฝ ่ายเวียดนาม
จะกลับมาแก้แค้ นและกองทัพฝ ่ายไทยไม่สามารถอยู่ป้องกันได้ ดังนั ้ นจึงบังคับให้เจ้าสานอพยพ
ผู้คนจากเมืองเชียงขวางประมาณหกพันคน ๒๖กลับมาไทยด้วย ส่วนชาวพวนที่คงหลงเหลืออยู่
ต่างหลบหนีเข้าป ่าไปเป็ นจํานวนมาก
เมื่ อกองทัพไทย เจ้ าสาน และชาวพวนจํานวนหกพันคนเดินทางมาถึ งเมือง
หนองคาย เจ้าสะ เจ้าสาริบุ ด และเจ้าเหมั ้ นน้ อย เจ้านายเชื้อสายเชียงขวาง ๒๗ได้ตีชิงชาวพวน
กลับคืนไปได้สามพันคนแต่อดตายระหว่ างทางจํานวนมาก ๒๘ คร ั้ นเมื่อเวียดนามยกทัพจํานวน
มากมาถึงเมืองเชียงขวางเห็นแต่ ชาวพวนที่เหลือไว้เพียงเล็ กน้อย ก็ถอนทัพกลับเวียดนามโดย
ให้คงทหารเวียดนามเอาไว้ประมาณหนึ่ งร้อยคน ๒๙ พร้อมกับแบ่งเมืองเชี ยงขวางออกเป็นแปด
ส่วนแต่ ละส่วนเรียกว่า “เวี้ยน” พร้อมกับให้ชาวพวนที่ หลงเหลื ออยู่เลือกเสนาร ักษาเวี้ยนจํานวน
แปดคน ๓๐ เรียกว่ าองเวี้ยน ได้แก่
๑. เวี้ยนกาง คือเมืองเชียงขวาง ให้พยาเซียงคุนดูแล
๒. เวี้ยนคัง คือเมืองคัง ให้พยาเมืองคังดูแล
๓. เวี้ ยนแสน คือเมืองแสน ให้เจ้าอุปราดแสนเมืองดูแล
๔. เวี้ยนกัด คือเมืองกัด ให้พยาเมืองกางดูแล
๕. เวี้ยนคํ า คือเมืองคํา (บ้านบาน) ให้พยาเมืองคําดูแล
๖. เวี้ ยนสู ้ ย คือเมืองสู้ย ให้หมื่นสูยดูแล
๗. เวี้ยนเรี้ยม คือเมืองหัวพันเรี้ยม ให้เพียหัวพันดูแล
๒๕ ในสํานวนของกระทรวงศึกษาธิการเรียกว่าพระราชรินทร (จารุวรรณ ธรรมวัตร, ๒๕๓๗ : ๓๐)
๒๖ ในสํานวนของกระทรวงศึกษาธิการระบุ ว่าหกพันคร ัว (จารุวรรณ ธรรมวัตร, ๒๕๓๗ : ๓๐)
๒๗ ในสํานวนของกระทรวงศึกษาธิการระบุ ว่ามีเพียงเจ้าสาลีและเจ้าสะ (จารุวรรณ ธรรมวัตร, ๒๕๓๗ :
๓๐)
๒๘ ความตอนนี้ ในสํานวนของกระทรวงศึกษาธิการให้รายละเอียดว่าเมื่อเจ้าสาลีและเจ้าสะชิงชาวพวน
กลับไปได้สามพันคร ัวข้ามแม่นํ้าโขงกลับมาจนถึงป ่าภูหอภูโฮง กองทัพไทยตามมาทันแต่เจ้าสาลีและเจ้าสะ
ต่อสู้ ด้วยความสามารถ กองทั พฝ ่ายไทยถอยทัพด้วยความ “อึดอยากที ่ สุด” ส่วนชาวพวนที่หนีตายคง
หลงเหลือกลับมาเมืองเชียงขวางเพียงหนึ่ งพันห้าร้อยคร ัว ฝ ่ายชาวพวนที่อพยพไปฝ ั ่ งไทยนั้ นฝ ่ายไทยให้ “อยู่
ศาลและให้ตั ้ งพนม” ทํ าให้มีเชื้อสายเจ้านายเมืองเชียงขวางและเชื้อสายชาวพวนหลงเหลออยู่จนถึงป ัจจุบัน
(จารุวรรณ ธรรมวัตร, ๒๕๓๗ : ๓๐)
๒๙ ในสํานวนของกระทรวงศึกษาธิการระบุว่าสองร้อยคน (จารุวรรณ ธรรมวัตร, ๒๕๓๗ : ๓๐)
๓๐ ในสํานวนของกระทรวงศึกษาธิการกล่าวว่าจํานวนเวี้ยนทั้ งแปด เวียดนามเรียกว่าเป็น “ตลานีน” ใน
การปกครองของเวียดนามทั้ งหมด (จารุวรรณ ธรรมวัตร, ๒๕๓๗ : ๓๑)