Page 121 - งานวิจัย - www.culture.go.th/research

111
ทําขนมตาง ๆ เรียกว า หนมตายาย ที่นิยมทํากันและนําไปวัด เชน ขนมลา ขนมพอง ยาหนม ขนม
เทียน ขนมไขปลา ขนมกรุ บ ผลไมตาง ๆ เปนตน นําใสตะกราหรื อกระเชอไปวัด พรอมทั้ งมีการนํา
เครื่องครัวประเภทของแห ง เชน ข าวสาร กะป เกลื อ หอม พริก และผลไมตาง ๆ อี กทั้งมีการนํ า
เครื่องใช ที่จําเปน เชน ขี้ใต ไปวัดดวย เพราะเชื่ อวาเปนการทํ าบุญไปใหปู ย า ตา ยาย และญาติพี่
นองผูที่ลวงลับไปแลว ไดนํากลั บไปใชอีกสวนหนึ่งจะนําใส ชะลอมเล็ก ๆ โดยใสทุกอยางใหครบแต
ละอยางใส เพียงเล็ก ๆ นอย ๆ สวนนี้ จะนําไปวางที่รานเปรต เรียกวา “ตั้ งเปรต” เพื่อใหเปรตหรือ
ตายายที่ ไม มีญาติ เมื่อเสร็ จพิธี ทางพระ คนแย งของออกจากรานเปรตอย างสนุ กสนาน เรียกวา
“ชิงเปรต”
ประเพณีชั กพระทางทะเล ประเพณีชั กพระไม ว าจะเปนทางบกหรื อทางน้ํ า
สั นนิษฐานวา นาจะสื บเนื่องมาจากตํานานเทโวโรหนสูตร ซึ่งมีหลักฐานปรากฏในคัมภีรขุกทก
นิกายวา กอนพุทธศก 80 ป องคสมเด็จพระสัมมาสัมพุทธเจ าไดทรงเสด็ จไปประทับจําพรรษา ณ
เทวโลก ชั้นดาวดึงส เพื่อแสดงธรรมโปรดพุทธมารดาจนตลอดไตรมาส แลวก็เสด็ จกลับสูชมพูทวีป
ในวันแรม 1 ค่ําเดือน 11 จากปฐมเหตุนี้เอง ชาวเมืองจึงถือวาวันนี้เป นวันพระเสด็จ และจัดเปน
ประเพณี ชักพระสืบตอกันมา จนถึงป จจุบันนี้สํ าหรับประเพณีชั กพระเกาะพะงัน มีความแตกต าง
จากที่อื่ น คือ ถือเอาวันแรม 8 ค่ํ าเดือน 11 เป นวันชักพระ ด วยเหตุที่ตองอาศัยปจจั ยสําคัญ ไดแก
ลมและน้ํา เนื่องจากเปนการชั กพระทางน้ํา ใชอ าวทองศาลาเปนบริเวณงานประเพณีชักพระทาง
น้ําเกาะพะงันเกิดขึ้นเมื่อใด ยากที่จะหาคําตอบไดแนชัด แตจากการสอบถามผู สูงอายุ วัย 96 ป ก็มี
เพียงคําตอบที่คาดวานาจะเปนเวลาร อยปเศษมาแลว เพราะเมื่อเปนเด็กก็มีประเพณีนี้แลว โดย
ทุกฝายพรอมเพรียงกั นจัดงาน ดังคํากลาววา "พระชวยฟนพาย หญิงชายทุกวั ยไปลงเรือ" บานทุก
หลังเปนบานราง 3 วัน ในทะเลเต็มไปดวยเรือมาด เรือเพรี ยว นับ 100 ลํา ที่ผูกโยงกั บเชือกเสน
เดียวกั นจากเรือพนมพระ ชวยกั นพายลากเรือพนมพระไปทั่ วบริเวณอาวท องศาลา พรอมกับรอง
เพลงชักพระที่มีทํานองไพเราะ และมีเอกลักษณเฉพาะตัวกิจกรรมภาคกลางวัน มีการทําบุญเลี้ยง
พระชวงเชา แลวทุ กคนไปลงเรือแห พระ จนไดเวลาถวายภัตตาหารเพลจึงหยุ ดพัก ภาคบาย ลงเรือ
แหพระ รองเพลง แข งเรือพาย ประกวดเรือพระ เป นตน จนถึง 5 โมงเย็ น ในภาคกลางคืน มีการ
รวมฟงพระธรรมเทศนา ทํ ากิจกรรมดังกลาวนี้จนครบ 3 วั น โดยมีวัดราษฎรเจริญเปนศูนย กลาง
การจัดงานต อมา สภาพเศรษฐกิจและสังคมเกาะพะงัน เปลี่ยนแปลงไปอยางรวดเร็ ว กลายเปน
เมืองท องเที่ยวสําคั ญของชาวไทยและชาวตางประเทศ อาชีพและการดําเนินชี วิตของชาวเกาะ
พะงันก็เปลี่ยนแปลงไป การจัดและร วมกิจกรรมงานชักพระก็ไมสามารถทําได เหมือนก อน
โดยเปลี่ยนแปลงรูปแบบไปบ างอยางไรก็ ตาม ชาวเกาะพะงันก็ ไมมีวันทอดทิ้งงานประเพณี สําคั ญ