Page 103 - งานวิจัย - www.culture.go.th/research

93
ในดานการเปลี่ยนแปลงทางสังคมและวั ฒนธรรม ของอําเภอเกาะสมุย ผูวิจัยขอกลาวการ
เปลี่ยนแปลงทางสังคมและวัฒนธรรม ในมุ มมองที่เกี่ยวของกับการศึกษา 4 ดาน ได แก วัฒนธรรม
และกระบวนการเรียนรูของผูคน วัฒนธรรมการทํางานของผูคน วัฒนธรรมการผลิตและการบริโภค
ของผูคน และจิตสํานึกตอท องถิ่นและจิ ตสาธารณะของผูคนกลาวคือ
วัฒนธรรมและกระบวนการเรียนรูของผูคน
วัฒนธรรมและกระบวนการเรียนรูของผูคนอํ าเภอเกาะสมุยมีการเรียนรู 3 ลักษณะ
คือ การเรียนรู แบบสุตมยปญญา การเรี ยนรูแบบจิ นตามยปญญา และการเรี ยนรูแบบภาวนามั ย
ปญญา การเรียนรูแบบสุตมัยปญญา เปนการเรียนรูจากการอาน การฟง และการมองเห็ น การ
เรียนรูในรูปแบบนี้มีมาตั้งแตครั้งโบราณกาลคนสมัยกอนใชวิธีการเรียนรูจากการอาน การฟง และ
การมองเห็นจากบรรพบุ รุษ คนเฒ าคนแก หรือจากสื่อพื้นบาน หรื อผูที่เชี่ ยวชาญในศาสตรที่ตนเอง
สนใจ เชน การประกอบอาชี พ การทําสวนมะพราว การทํานาแบบดั้งเดิ ม การใชสมุนไพรในการ
รักษาโรค การจับสั ตวน้ํ า การเรี ยนรูแบบ จิ นตามยป ญญา เป นการเรียนรู ที่ เกิดจากการคิ ด
วิเคราะห ขอมูลที่ รับมาจากสุ ตมยปญญา เมื่อเรียนรู จากการฟ งหรือการอาน การมองเห็ นจึง
ใครครวญพิจารณาทําให เขาใจในสิ่ งที่ฟงมา การพิ นิจพิจารณาไตรตรองเรื่องที่ ฟ งหรืออานรวมถึง
การตรวจสอบแหลงขาวแหล งขอมูลหรือหนังสืออางอิงเป นกระบวนการของจินตามยปญญา ซึ่ งใน
อํ าเภอเกาะสมุยมีการเรี ยนรูแบบจินตามยปญญาหลายอย างเชน เช น การสอนลิงในการเก็บ
มะพราว การใชปุ ยชีวภาพ การทําสวนผลไม การเรี ยนรูแบบภาวนามัยปญญา คือ การเรี ยนรู
จากการฟ ง การคิดวิ เคราะห ลงมือทํ า หรืออีกนัยหนึ่ง ภาวนามัยปญญา ก็คือ ปญญาที่ เกิดจาก
การกระทํ า เมื่อลองทําก็ จะรูถึง ผลลัพธ จากการกระทําและทําให เกิดป ญญา เชน งานหัตถกรรม
การทําขนมพื้นบาน การฝกสอนลิง เปนตน
วั ฒนธรรมการทํางานของผูคน
วั ฒนธรรมการทํางานของผูคนของอําเภอเกาะสมุย ไดแก การทํางานแบบจารีตนิยม
การทํางานแบบจริ ตนิยม การทํางานแบบอํานาจนิยม การทํางานแบบจารีตนิยม หมายถึง การที่
งานที่ปฏิ บัติสื บตอกันมาจนเปนแบบแผน ซึ่งกรณีตัวอย างในพื้นที่ที่สะทอนให เห็นถึงการทํางานใน
ลั กษณะนี้ ไดแก การทํานา การทําประมง การทํายาพื้นบ าน การทํางานแบบจริตนิยม เปนการ
ทํางานตามความประพฤติ กิริยาอาการของตัวเอง เชน การทํ ารานอาหาร การทําอุ ตสาหกรรม
ทองเที่ยว ธุรกิจโรงแรมที่ พักซึ่ งอาศัยความเชี่ยวชาญเฉพาะทาง การทํางานแบบอํานาจนิยม แบง
ออกเปน 2 แบบ คือ การทํ างานแบบอํานาจแบบอุ ปถัมภ และอํานาจรัฐ การทํางานแบบอํ านาจ
นิยมที่ มาจากระบบอุปถัมภ เปนผลมาจากความเชื่ อของคนไทยเกี่ยวกั บศาสนา ที่เชื่อในเรื่ อง