Page 45 - งานวิจัย - www.culture.go.th/research

34
ทุนแรงและปัจจัยการผลิตใหม่ ๆ มีการเสื่อมสลายของระบบการผลิตแบบย ังชีพดั้งเดิ มเพิ่มหนี้ สิ น
ในชนบท (วัฒนา สุกัณศีล. 2549 : 1) การเข้ามามีบทบาทของระบบทุ นนิ ยมในสังคมไทยนั้ นได้
ปรากฏชัดเจนขึ้ นมาภายหลังการทําสนธิสัญญาเบาริ งใน พ.ศ. 2398 ระบบเศรษฐกิจของสยามได้
เข้าสู่ ระบบทุ นนิ ยมลักษณะเช่ นนี้ ได้ดําเนิ นต่ อเนื่ องมาจนถึงการเปลี่ ยนแปลงการปกครอง
พ.ศ. 2475 อย่างไรก็ตาม ภายหลังการเปลี่ ยนแปลงการปกครองนั้ น เกิ ดการแพร่ หลายของ
แนวความคิดที่เรี ยกร้องให้รัฐเข้ามามี บทบาททางเศรษฐกิจ แต่ด้วยเงื่อนไขของหนังสือสัญญาพระ
ราชไมตรี ซึ่ งเป็ นข้อจํากัดของรัฐบาลในระบอบเก่ าตกทอดมาถึงระบอบใหม่ ทําให้รั ฐบาลใน
ระบอบใหม่ไม่สามารถดําเนิ นการตามแนวความคิดดังกล่าวได้ อย่ างจริงจัง จนเมื่อเงื่ อนไข
ดังกล่าวผ่านพ้นไปแล้วรั ฐบาลจึ งได้ดําเนินการตามแนวความคิดที่ มุ ่งเพิ ่มบทบาทของรัฐในการ
จัดการทางเศรษฐกิจ อย่างไรก็ตาม ได้ก่อให้เกิดปั ญหาต่าง ๆ จนทําให้ต้องมีการทบทวนบทบาท
ของรัฐในการจัดการทางเศรษฐกิ จ ต่อมาในช่ วงรัฐบาลพลเรื อนหลังสงครามโลกครั้ งที่สอง เมื่อ
จอมพล ป.พิบูลสงคราม มีโอกาสกลับมาดํารงตําแหน่งนายกรั ฐมนตรี อี กครั้ งในช่วง พ.ศ. 2491-2500 ทํา
ให้แนวความคิดที่จะให้รั ฐมีบทบาทในการจัดการทางเศรษฐกิ จกลับมาอีกครั้ งหนึ่ ง บทบาทของ
รั ฐในการจัดการทางเศรษฐกิจในช่ วงเวลาดังกล่าวได้ก่อให้เกิ ดปัญหาต่ าง ๆ เช่น การให้อภิสิ ทธิ์
ผูกขาดต่าง ๆ การฉ้ อราษฎร์บังหลวง เป็ นต้น กลุ่ มผู้มีบทบาทคือ ข้าราชการระดับสูงที่ ทําหน้าที่
เกี่ยวกับการเงินการคลัง ทําให้เกิดการวิพากษ์วิจารณ์ ส่ งผลให้ จอมพล ป.พิบูลสงคราม ต้องปรับ
นโยบายให้สอดคล้องกับการพัฒนาเศรษฐกิจแนวทางใหม่ที่ ส่ งเสริ มให้เอกชนเข้ามามี บทบาท
ท า ง เ ศ รษฐกิ จ ก า รพั ฒน า ท า ง เ ศ รษฐกิ จ แบบใ หม่ แทนแบบ เ ดิ มที่ รั ฐ เ ป็ นผู ้ กํ าหนด
(เรื องวิทย์ ลิ่มปนาท. 2536 : 22-31)
การเข้ามาของระบบทุนนิ ยมมี ข้อดีในการพัฒนาทางเศรษฐกิจที่รวดเร็ว ทั้ งประชาชน
ย ังมีสิ ทธิ เสรี ภาพมากขึ้ น แต่ในขณะเดี ยวกันได้เกิ ดข้อเสี ย เนื่องจากเกิ ดทําให้9 เกิด9 ความเหลื่อมลํ้ า
ทางเศรษฐกิ จ ระหว่างคนรวยและคนจน จนกระทั ่ งภาวะของทุนนิ ยมได้ส่ งผลกระทบอย่าง
ชัดเจนต่อสังคมไทยปี พ.ศ. 2540 เกิดวิกฤตเศรษฐกิจ และเกิดภาวะทุนนิ ยมฟองสบู่ ซึ่ งได้เริ่ มก่อ
เค้าขึ้ นตั้งแต่ปี พ.ศ. 2531 จากการที่ มีเงินทุนจากต่างประเทศเข้ามาลงทุนในประเทศเป็ นจํานวน
มาก ผู ้ ประกอบการ ได้กําไรจากธุรกิจอสังหาริ มทรัพย์ และหลักทรัพย์มากขึ้ น ทําให้ราคาที่ดิ น
บ้าน และหลักทรั พย์ แพงขึ้ น นโยบายการเปิ ดเสรี ทางการเงิ น การออกกฎหมายทางเศรษฐกิจที่
ขาดการพิ จารณา อย่างรอบคอบ และการเปิ ดกิจการวิเทศธนกิจ เปิ ดโอกาสให้ มีการกู้เงินจาก
ต่างประเทศมากขึ้ น สถาบันการเงินจึงให้สิ นเชื่อเพิ ่ มขึ้ น ทําให้เกิดปั ญหาอุปทานของบ้านส่ วนเกิน
และประสิ ทธิภาพ ของทุ นลดลง ประชาชนบริ โภคมากกว่ารายได้ที่ มี จึงก่ อให้เกิ ดหนี้ สิ น และ
หนี้ สิ นต่อสินทรั พย์ของสถาบันการเงินมีค่ าเพิ่มขึ้ น สัดส่วนสิ นเชื่อเพื่ อการบริ โภคส่ วนบุคคลต่อ