Page 32 - งานวิจัย - www.culture.go.th/research

21
ประการแรกการเปลี่ยนแปลงที่มีสาเหตุมาจากภายในระบบสั งคม เกิ ดขึ้ นจากการ
ทํางานของระบบเองไม่มี พลังภายนอกเข้ามาบี บบังคับ และตั วการสําคั ญที่ ทําให้ เกิดการ
เปลี่ยนแปลงนี้ แบ่งออกได้เป็ น 2 ประการคือ
1. การประดิษฐ์คิดค้น
การประดิษฐ์คิ ดค้น เป็ นการนําเอาเทคนิ ควิธีการหรื อความคิ ดที่มีอยู่เดิมมาผสมผสาน
กับความรู ้ใหม่ ๆ เป็ นการใช้ความรู้ ที่มีเป็ นฐานเพื่อสร้ างสิ่ งใหม่ขึ้ นมา การประดิษฐ์คิดค้นเป็ น
กระบวนการการเปลี่ ยนแปลงแบบค่อยเป็ นค่ อยไปมีการผสมผสานปรั บปรุ งอย่างต่ อเนื่ อง
สามารถแยกย่อยออกได้อี ก 2 ประการ คือ ก) การประดิษฐ์คิ ดค้นทางวัตถุ อันได้แก่ รถยนต์
โทรทัศน์ เครื่ องบิน หรื อเครื่ องมือเครื่ องใช้ต่าง ๆ ในชีวิตประจําวัน และ ข) การประดิษฐ์คิ ดค้น
ทางสังคม ได้แก่ การคิดสร้ างกฎหมายใหม่ ๆ ขนบประเพณีหรื อธรรมเนี ยมใหม่ ๆ ลัทธิ ศาสนา
ใหม่ ๆ ฯลฯ ซึ่ งสิ่ งเหล่านี้ มีผลทําให้การดําเนินชีวิตในสังคมนั้ นเปลี่ยนแปลงไป
2. การอบรมสั ่งสอนสมาชิกใหม่ ของสังคม
การอบรมสั่งสอนสมาชิ กผู ้เยาว์ของสังคมนี้ เดิ มเป็ นหน้าที่ ของครอบครัวโดยเฉพาะ
แต่ ในปัจจุ บันได้มีสถาบันการศึกษารับช่วงมีส่ วนร่วมในการอบรมสั่งสอนด้วย ทั้งนี้ เพราะสภาพ
เศรษฐกิจและสั งคมปัจจุ บันทําให้พ่อแม่ต้องออกไปทํางานนอกบ้านเพื่อหารายได้เลี้ ยงครอบครัว
มากขึ้ นส่ งผลให้ไม่ สามารถเลี้ ยงดู อบรมสั่งสอนบุ ตรได้อย่างเต็มที่ ซึ่ งหากไม่มีหน่ วยงานหรื อ
องค์กรในสังคมเข้ามารองรับช่ วยเหลืออาจทําให้ผู ้เยาว์ที่จะเป็ นสมาชิกของสั งคมขาดความรู้ความ
เข้าใจในวัฒนธรรมดั้ งเดิมของสังคมมีผลต่อพฤติ กรรมที่จะเปลี่ยนแปลงไปได้
ประการที่ สองการเปลี่ ยนแปลงที่มี สาเหตุมาจากภายนอกระบบสังคม เป็ นการ
เปลี่ยนแปลงที่ เกิดจากการติดต่อปะทะสังสรรค์กันระหว่ างชุมชน อันเป็ นกระบวนการที่มีทั้งการ
ให้และการรับทางวัฒนธรรมของแต่ละชุมชนสังคมที่เข้ามาติดต่อร่ วมกัน การเปลี่ยนแปลงจาก
สาเหตุนี้ ปรากฏให้เห็ นในหลายรู ปแบบ สามารถจําแนกออกได้เป็ น 2 ประการ คือ การ
แพร่ กระจาย และการยืมทางวัฒนธรรม
1.การแพร่ กระจาย หมายถึง การที่ วัฒนธรรมจากสั งคมหนึ่ งกระจายไปสู่ สังคมอื่น การ
แพร่ กระจายทางวัฒนธรรมมีทั้ งในด้านวัตถุและที่ ไม่ใช่ วัตถุ ซึ่ งการที่วัฒนธรรมแตกต่างกันมา
ปะทะกันจะเกิดการเปรี ยบเที ยบ ส่ งผลให้วัฒนธรรมที่เด่ นแล้วมี คนยอมรับจะสามารถแผ่กระจาย
ออกไปเพราะเมื่อคนส่วนใหญ่เห็ นว่าดีก็จะรั บเอามาปฏิบัติ โดยเฉพาะวัฒนธรรมทางด้านวัตถุนั้ น
ง่ายกว่าวัฒนธรรมที่ไม่ ใช่ วัตถุ โดยเฉพาะการสื่ อสารการคมนาคมที่สะดวกรวดเร็ วในปั จจุบันมี
ส่ วนช่ วยทําให้การแพร่ กระจายทางวัฒนธรรมเป็ นไปอย่ างรวดเร็วยิ ่งขึ้ น เช่น ทําให้ชาวบ้านต้อง