Page 223 - งานวิจัย - www.culture.go.th/research

บทที่ 7
แนวโน้มในอนาคต และทางเลือกของชาวสวนยางพารา
วัฒนธรรมของชุ มชนชาวสวนยางพาราไม้เรี ยงท่ ามกลางกระแสทุนนิ ยมที่ผู ้ศึกษา
ได้นําภาพความเคลื่อนไหวภายใต้บริ บทและเงื่ อนไขการเปลี่ยนแปลง ตั้ งแต่ อดี ตจนถึ ง
ปัจจุบันมากล่าวถึงแล้วนั้ นได้ช่วยให้ เห็นปรากฏการณ์ การดํารงอยู่ ผลกระทบและการตั้ งรับ
ของชุมชนซึ่ งนําไปสู่ การพัฒนาศักยภาพที่สามารถตั้ งมั่นอยู่ได้ท่ามกลางกระแสทุ นนิยมนับเป็ น
ความสําเร็ จของชุมชนอันสําคัญยิ่ง เพราะนั่นคือความอยู่ รอดของชุ มชนอย่างแท้จริ ง อย่างไรก็
ตามความอยู่รอดดังกล่ าวใช่ว่าจะเป็ นความมั ่นคงถาวรตลอดไป ในบทนี้ ผู ้ศึกษาจึ งนําเสนอ
แนวโน้มของชาวสวนยางพาราที่ จะเกิ ดขึ้ นในอนาคต พร้อมกั บเสนอทางเลือกให้แก่ ชุ มชน
ชาวสวนยางพาราโดยทั่วไปซึ่ งจะดํารงอยู่ ภายใต้ระบบทุ นนิ ยมอันจะนําสู่ การพึ่งพิงตนเองและ
การพัฒนาที่ย ั ่ งยืน
7.1 วิถีการเปลี่ยนแปลงของชุ มชนชาวสวนยางพารา
จากการศึกษาวัฒนธรรมของชุ มชนชาวสวนยางพาราที่ผ่ านมามีลักษณะเคลื่อนไหว
เปลี่ ยนแปลง ตั้ งแต่วิถี การดําเนิ นชีวิต การผลิต และจิตวิ ญญาณความคิดความเชื่ อ รวมทั้ ง
การเปลี่ ยนแปลงกระบวนทัศน์การพัฒนาไปสู่ ความทันสมัยตลอดเวลา โดยที่กระแสทุนนิ ยมได้
เข้ามามี บทบาทสําคัญต่ อการผลั กดันวิถี การเปลี่ ยนแปลงดังกล่ าวอย่างยากที่จะปฏิ เสธได้
ในช่ วงแรกกระบวนการผลิตยางพาราที่เข้ามาในชุ มชนนั้ นเป็ นเพียงเพื่อเสริ มรายได้ให้แก่ ชุมชน
เท่านั้ น ต่อมาเมื่ อมีการปรั บเปลี่ยนเข้าสู่การผลิ ตเพื่อการค้าโดยมุ่งให้เป็ นรายได้หลักแก่ชุมชน
ตามระบบทุนนิยมที่ ได้เลื่ อนไหลเข้าสู ่ ชุมชนอย่างต่อเนื่ อง ส่ งผลให้การปรั บเปลี่ ยนวิถี การ
ดําเนินชี วิตของผู ้ คนจากวิ ถีการผลิ ตแบบพอเพียงเปลี่ ยนผ่านสู่ระบบทุนนิ ยมที่มีความเข้มข้น
และซับซ้อนมากขึ้ น ปัจจัยเหล่ านี้ เป็ นตัวเร่ งให้ชุมชนชาวสวนยางพาราจําเป็ นต้องขยายพื้นที่
ปลูกยางพารา และเพิ่มอัตราการผลิต เพื่อสร้างรายได้และกําไรเพื่อความอยู่ รอดของครอบครัว
รวมถึ งการสร้างความเจริ ญเติบโตทางเศรษฐกิจให้กับประเทศบนฐานคิดหรื อเจตจํานงของ
ภาครั ฐที่ได้เข้ามาส่งเสริ มให้ ชุมชนชาวสวนยางพาราต้องลงทุ นใช้เทคโนโลยี สมัยใหม่ จาก
ภายนอกชุมชนมากขึ้ นเรื่อย ๆ