197
การปรั
บปรุ
งแผนแม่
บทชุ
มชนให้
สอดคล้
องกั
บความเป็
นอยู
่
ตลอดเวลา กล่
าวคื
อการจั
ดทํ
าแผน
แม่
บทชุ
มชนของไม้
เรี
ยงหรื
อแผนแม่
บทยางพาราไทย ที่
มี
ขึ
้
นครั
้
งแรกในปี
พ.ศ. 2539
ใช้
จริ
ง
ในปี
พ.ศ. 2541- 2544 เน้
นการแก้
ปั
ญหาแก่
ชาวสวนยางพาราเป็
นสํ
าคั
ญ ต่
อมามี
การปรั
บปรุ
ง
แก้
ไขอย่
างต่
อเนื่
อง และมี
ระบบการจั
ดการข้
อมู
ลที่
ชั
ดเจน และได้
จั
ดทํ
าแผนแม่
บทชุ
มชนฉบั
บ
ที่
2 ในปี
พ.ศ. 2545และใช้
ในปี
พ.ศ. 2545-2549
โดยแผนแม่
บทชุ
มชนฉบั
บที่
2 เป็
นกิ
จกรรมที่
ต่
อเนื่
องจากแผนแม่
บทเดิ
มโดย
ได้
เพิ
่
มเติ
มบางอย่
างเพื่
อให้
สอดคล้
องกั
บความต้
องการของชุ
มชนมากขึ
้
น ประกอบด้
วย 8 แผน
คื
อ 1)แผนพั
ฒนาการเกษตรแบบย ั
่
งยื
น 2)แผนการจั
ดการผลผลิ
ต 3) แผนพั
ฒนาทุ
นและระบบ
สวั
สดิ
การ 4) แผนพั
ฒนาเศรษฐกิ
จชุ
มชน 5)แผนการพั
ฒนาสุ
ขภาพ 6)แผนการพั
ฒนาการ
ท่
องเที่
ยว 7)แผนพั
ฒนาจิ
ตใจ และ 8)แผนพั
ฒนาการเรี
ยนรู
้
ของชุ
มชน
แผนแม่
บทฉบั
บที่
2
นี
้
เน้
น “ระบบการจั
ดการ” หรื
อ “วิ
สาหกิ
จชุ
มชน”
กล่
าวคื
อให้
คนในชุ
มชนมี
ความมั
่
นใจในการพั
ฒนาตนเอง มี
ทางเลื
อกในการประกอบอาชี
พ และ
สามารถเพิ ่
มมู
ลค่
าให้
กั
บทรั
พยากรและผลผลิ
ตในท้
องถิ
่
นได้
อย่
างมี
ประสิ
ทธิ
ภาพ อั
นเป็
น
แนวทางนํ
าไปสู
่
การพึ
่
งตนเอง โดยได้
กํ
าหนดวิ
สั
ยทั
ศน์
ชุ
มชนไว้
ว่
า “ประชากรอยู
่
ดี
กิ
นดี
มี
คุ
ณธรรม มี
คุ
ณภาพพร้
อมดํ
ารงไว้
ซึ
่
งเอกลั
กษณ์
ของความเป็
นชนบท สั
งคมเอื
้
ออาทร องค์
กร
ชุ
มชนเข้
มแข็
ง เป็
นชุ
มชนแห่
งการเรี
ยนรู
้
มี
อาชี
พมั ่
นคง เกษตรกรรมย ั
่
งยื
นภายใต้
เศรษฐกิ
จ
พอเพี
ยงและสิ
่
งแวดล้
อมที่
สมดุ
ล” ซึ
่
งกํ
าหนดเป็
นยุ
ทธศาสตร์
และภารกิ
จในการพั
ฒนาชุ
มชน
แผนแม่
บทฉบั
บที่
2 มี
5 ยุ
ทธศาสตร์
และภารกิ
จในการพั
ฒนาศั
กยภาพของ
ชุ
มชนไม้
เรี
ยงดั
งนี
้
1)ยุ
ทธศาสตร์
แรกคื
อ ยุ
ทธศาสตร์
การเรี
ยนรู
้
มี
ภารกิ
จ เพื่
อการพั
ฒนา
ความเป็
นอยู
่
ของประชาชนให้
อยู
่
ในระดั
บการกิ
นดี
อยู
่
ดี
มี
ความสุ
ข
2) ยุ
ทธศาสตร์
ที่
สองคื
อ
ยุ
ทธศาสตร์
การพึ
่
งตนเอง มี
ภารกิ
จ เพื่
อ พั
ฒนาด้
านสุ
ขภาพและความเป็
นอยู
่
ของประชาชน
3)ยุ
ทธศาสตร์
ที่
สามคื
อ ยุ
ทธศาสตร์
การพั
ฒนาทรั
พยากร มี
ภารกิ
จ คื
อ การพั
ฒนาคุ
ณภาพชี
วิ
ต
และสิ ่
งอํ
านวยความสะดวกพื
้
นฐาน 4)ยุ
ทธศาสตร์
ที่
สี่
คื
อ ยุ
ทธศาสตร์
การดู
แลสุ
ขภาพและการ
พั
ฒนาจิ
ตใจ มี
ภารกิ
จ เพื่
อพั
ฒนาอาชี
พให้
มั
่
นคงด้
วยเกษตรกรรมย ั
่
งยื
นภายใต้
เศรษฐกิ
จพอเพี
ยง
และ 5) ยุ
ทธศาสตร์
ที่
ห้
าคื
อยุ
ทธศาสตร์
การพั
ฒนาประสิ
ทธิ
ภาพขององค์
กร มี
ภารกิ
จ เพื่
อ
พั
ฒนาองค์
กรของชุ
มชนไม้
เรี
ยงให้
เข้
มแข็
ง
(จิ
ตติ
มา ดํ
ารงวั
ฒนะ.2551:90-91)
กระบวนการดั
งที่
ได้
กล่
าวมาแล้
วข้
างต้
นเห็
นได้
ว่
า แม้
การกํ
าหนดแผนดั
งกล่
าว
จะเริ
่
มต้
นจากการค้
นหาปั
ญหาและกํ
าหนดกิ
จกรรมเพื่
อแก้
ไขปั
ญหา แต่
ก็
ไม่
ได้
ละเลยการ